Diyanet Çocuk çizgi filmlerinin değerler eğitimi bağlamında incelenmesi: Şeker Hoca örneği
An analysis of cartoons on“Diyanet Çocuk”in the context of values education: The case of“Şeker Hoca”
- Tez No: 992606
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SEDAT KARAGÜL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Radyo-Televizyon, Din, Eğitim ve Öğretim, Radio and Television, Religion, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Ahlak eğitimi, Ahlaki değerler, Dini değerler, Manevi değerler, Çizgi film, İçerik analizi, Moral education, Moral values, Religious values, Animated film, Content analysis
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Erken Çocuklukta Ahlak ve Değer Eğitimi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzde erken çocukluk dönemindeki kişiler, yalnızca aile ve okul ortamında değil, dijital medya aracılığıyla da yoğun biçimde değer eğitimiyle karşılaşmaktadır. Özellikle çizgi filmler, çocukların bilişsel, duygusal ve ahlakî gelişiminde etkili birer öğrenme aracına dönüşmüş; bu nedenle bu tür medya içeriklerinin değer aktarımı açısından bilimsel olarak değerlendirilmesi önem kazanmıştır. Bu araştırmanın temel amacı, Diyanet Çocuk YouTube kanalında yayımlanan Şeker Hoca adlı çizgi filmde yer verilen değerleri tespit etmek ve bu değerlerin Diyanet İşleri Başkanlığının 4–6 Yaş Kur'an Kursları Öğretim Programında öngörülen değerlerle ne düzeyde örtüştüğünü incelemektir. Araştırmada, Diyanet Çocuk YouTube kanalında 21 Ekim 2024 tarihine kadar en çok izlenen ilk 50 bölüm içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Bulgular, Şeker Hoca çizgi filminde en sık işlenen değerlerin sevgi-merhamet, yardımlaşma-paylaşma, adab-ı muaşeret ve millî/manevi değerler olduğunu göstermiştir. Buna karşılık doğruluk-dürüstlük, adalet ve saygı gibi bazı değerlerin bu çizgi filmlerde daha düşük sıklıkla yer aldığı tespit edilmiştir. Çalışmanın dikkat çeken bir diğer sonucu, bölümler arasında belirgin bir değer yoğunluğu farklılığının bulunmasıdır. Bazı bölümlerde oldukça sınırlı sayıda değer temasına yer verilirken, bazı bölümlerde çok daha yoğun bir değer aktarımı görülmektedir. Bu durum, çizgi filmde değer dağılımının homojen olmadığını ve içerik üretiminde bölüm bazlı tutarlılığın geliştirilmesi gerektiğini göstermektedir. Genel olarak değerlendirildiğinde Şeker Hoca çizgi filmi; sevgi/merhamet, yardımlaşma/paylaşma gibi kök değerleri çocuklara aktarmada önemli bir işlev üstlenmektedir. Bununla birlikte değer çeşitliliğinin dengelenmesi, az işlenen değerlerin görünürlüğünün artırılması ve bölümler arası tutarlılığın güçlendirilmesi önerilmektedir. Araştırmanın bulgularının, değer merkezli medya içeriklerinin geliştirilmesine katkı sağlaması ve 4-6 Yaş Kur'an Kursları Öğretim Programının dijital ortamlardaki yansımalarının değerlendirilmesine ışık tutması beklenmektedir.
Özet (Çeviri)
Today, children in the early childhood period are exposed to value education not only through family and school environments but also extensively through digital media. Animated cartoons have become influential learning tools that support children's cognitive, emotional, and moral development; therefore, evaluating such media content scientifically in terms of value transmission has gained importance. The primary purpose of this study is to identify the values presented in the animated series Şeker Hoca, published on the Diyanet Çocuk YouTube channel, and to examine the extent to which these values align with those included in the 4–6 Age Group Qur'an Course Curriculum of the Presidency of Religious Affairs. In the study, the 50 most-viewed episodes of Şeker Hoca on the Diyanet Çocuk YouTube channel as of October 21, 2024, were analyzed through content analysis. The findings indicate that the most frequently emphasized values in the series are love–compassion, cooperation–sharing, etiquette in social relations, and national/religious values. In contrast, values such as honesty–truthfulness, justice, and respect appear with lower frequency. Another notable finding is the significant variation in value density across episodes. While some episodes include a limited number of value themes, others contain a much more intensive value transmission. This situation demonstrates that the distribution of values throughout the series is not homogeneous and points to the need for greater episode-level consistency in content production. Overall, Şeker Hoca serves as an effective medium for conveying core values such as love, compassion, cooperation, and sharing to children. Nevertheless, balancing value diversity, increasing the visibility of less-emphasized values, and strengthening consistency across episodes are recommended. The findings of this study are expected to contribute to the development of value-centered media content and to shed light on the reflection of the 4–6 Age Group Qur'an Course Curriculum within digital platforms.
Benzer Tezler
- Çizgi filmlerde din ve değerler eğitimi: Diyanet TV çizgi film örnekleri
Religion and values education in cartoons: Examples of Diyanet TV's cartoons
TUĞGEHAN NAMDAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
DinAnkara ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YILDIZ KIZILABDULLAH
- Çizgi filmlerde değer yüklü mesajlarda içerik analizi: Şeker Hoca ve Yusuf'un Dünyası örneği
Content analysis of value messages in cartoons: The example of Şeker Hoca and Yusuf's World
ÇİĞDEM GÜNEY
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
DinHitit ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. Muammer CENGİL
- Diyanet TV çizgi filmlerinin din eğitimi açısından incelenmesi
An analysis Diyanet TV cartoons in terms of religious education
ASLI TOPUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimSüleyman Demirel ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN CERTEL
- TRT Diyanet Çocuk TV yapımlarının din eğitimi açısından incelenmesi
An analysis of TRT Diyanet Children's TV productions from the perspective of religious education
İPEK HASANCIK
- Diyanet Çocuk dergisindeki edebi metinlerin somut olmayan kültürel miras ögeleri açısından incelenmesi
Examination of literary texts in Diyanet Child magazine in terms of intangible cultural heritage elements
ÖZLEM ÜNSAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimGaziantep ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET İHSAN KAYA