Kavramsal sanat bağlamında meslek lisesi öğrencilerinin mesleki bilgilerinin sanatsal yaratıcılıklarına etkisi
The effect of vocational knowledge on the artistic creativity of vocational high school students in the context of conceptual art
- Tez No: 992660
- Danışmanlar: DOÇ. DR. CEREN TEKİN KARAGÖZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Kavramsal sanat, görsel sanatlar eğitimi, mesleki eğitim, disiplinler arası yaklaşım, sanatsal yaratıcılık, Career adaptability, Conceptual art, visual arts education, vocational education, interdisciplinary approach, artistic creativity
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Pamukkale Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Resim-İş Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın temel amacı, Çok Programlı Anadolu Lisesinde öğrenim gören meslek lisesi öğrencilerinin elektrik ve makine alanlarında edindikleri mesleki bilgi ve becerileri kavramsal sanat uygulamaları yoluyla sanatsal üretime dönüştürme potansiyelini incelemektir. Araştırma, öğrencilerin mesleki alan bilgilerini teknik bir yeterliğin ötesinde yaratıcı düşünme, estetik farkındalık ve sanatsal ifade aracı olarak kullanabilme durumlarını incelemeyi amaçlamıştır. Bu doğrultuda kavramsal sanat, düşünce temelli ve disiplinler arası bir yaklaşım olarak ele alınmış; sürecin öğrencilerin sanatsal yaratıcılıkları, kendini ifade biçimleri ve kariyer farkındalıkları üzerindeki etkileri betimlenmiştir. Bu çalışma, nitel araştırma yaklaşımı kapsamında bir durum çalışması olarak tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2024–2025 eğitim öğretim yılında Hatay ili Erzin ilçesinde bulunan bir Çok Programlı Anadolu Lisesinde görsel sanatlar dersini alan, elektrik ve makine alanlarında öğrenim gören dokuz meslek lisesi öğrencisi oluşturmaktadır. Veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler, öğrenci ürünleri, araştırmacı günlükleri ve uygulama sürecine ait görseller aracılığıyla toplanmış; betimsel analiz yöntemi ile kavramsal sanat, mesleki bilgi kullanımı ve sanatsal yaratıcılık ekseninde analiz edilmiştir. Bulgular, öğrencilerin mesleki alan bilgilerini kavramsal sanat uygulamaları sürecinde teknik bir unsurun ötesinde düşünsel ve estetik bir ifade aracı olarak kullandıklarını göstermiştir. Elektrik ve mekanik unsurlar toplumsal, bireysel ve mesleki temalarla ilişkilendirilerek yeniden yorumlanmış; süreç sonunda öğrencilerin sanata yönelik algılarının düşünce üretme ve problem çözme temelli bir yaklaşıma evrildiği, yaratıcılık, özgün ifade ve mesleki kimlik farkındalıklarının güçlendiği belirlenmiştir. Araştırma sonuçları, kavramsal sanat temelli disiplinler arası görsel sanatlar öğretiminin meslek lisesi öğrencilerinin sanatsal yaratıcılıklarını anlamlı biçimde geliştirdiğini göstermiştir. Mesleki bilgi ile sanatsal düşünce arasındaki ilişki, öğrenme sürecini daha kalıcı, eleştirel ve üretken hale getirmiştir. Kavramsal sanat yaklaşımı, öğrencilerin teknik becerilerini estetik ve düşünsel üretime dönüştürmelerine sağlamış, sanat eğitiminin mesleki eğitim ortamlarında dönüştürücü işleve sahip olabileceğini ortaya koymuştur. Bu bağlamda, görsel sanatlar derslerinin disiplinler arası ve kavramsal bir yaklaşımla yapılandırılmasının öğrencilerin sanatsal ve mesleki gelişimlerini desteklediği sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
The primary aim of this study is to examine the potential of vocational high school students enrolled in a Multi-Program Anatolian High School to transform the vocational knowledge and skills acquired in electrical and mechanical fields into artistic production through conceptual art practices. The study seeks to explore whether students can utilize their vocational field knowledge beyond technical proficiency as a means of creative thinking, aesthetic awareness, and artistic expression. In this context, conceptual art was adopted as a thought-based and interdisciplinary approach, and the effects of this process on students' artistic creativity, modes of self-expression, and career awareness were examined. Designed as a case study within a qualitative research framework, the study group consisted of nine vocational high school students studying in the electrical and mechanical departments and attending visual arts classes during the 2024–2025 academic year in a Multi-Program Anatolian High School located in the Erzin district of Hatay province. Data were collected through semi-structured interviews, student artworks, researcher journals, and visual documentation of the implementation process. The data were analyzed using descriptive analysis based on the dimensions of conceptual art, vocational knowledge utilization, and artistic creativity. The findings revealed that students used their vocational field knowledge in conceptual art practices not merely as a technical component but as an intellectual and aesthetic means of expression. Electrical and mechanical elements were reinterpreted by the students through social, individual, and vocational themes. As the implementation progressed, students' perceptions of art shifted from a form-oriented approach to one based on idea generation and problem-solving, accompanied by improvements in creativity, originality, and vocational identity awareness. The results indicate that interdisciplinary visual arts education grounded in conceptual art significantly enhances the artistic creativity of vocational high school students and that the integration of vocational knowledge with artistic thinking contributes to more permanent, critical, and productive learning processes. In this regard, structuring visual arts courses in vocational high schools through an interdisciplinary and conceptual approach is concluded to support students' artistic and vocational development.
Benzer Tezler
- Türkiye'de üretim süreçleri ve kavramlar bağlamında atölye çömlekçiliği
Studio pottery in the context of production processes and concepts in Turkey
METİN ERTÜRK
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2025
Güzel SanatlarMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiSeramik ve Cam Ana Sanat Dalı
PROF. MEZİYET AYŞE BALYEMEZ
- Mimar kimliğinin kurulumu ve çözünümü: Arkitekt ve mimarlık dergilerinde müellif ve telif kavramlarının incelenmesi
Installation and dissociation of the architect identity: An examination of the concepts of authorship and copyright in arkitekt and architecture journals
EZGİ HAZAR
Doktora
Türkçe
2025
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. PELİN DURSUN ÇEBİ
- Bahçeden peyzaja geçişte etkileşimsel bir unsur olarak peyzaj resmi
Landscape painting as an interactive medium in the transition from the garden to the landscape
FATMA SULTAN BOZKURT
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Peyzaj Mimarlığıİstanbul Teknik ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EBRU ERBAŞ GÜRLER
- Çağdaş sanat ve piyasa ilişkisi bağlamında sanatta anlam ve değer problemi
The problem of meaning and value in art in the context of the relationship between contemporary art and the market
SİNEM AYDIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Güzel SanatlarDokuz Eylül ÜniversitesiResim Ana Sanat Dalı
PROF. DR. AHMET FEYZİ KORUR