Klasik kaynaklardan günümüze hûri gılmân ve vildân kavramları hakkındaki tartışmalar
Discussions on the concepts of hūrī, gilmān, and vildān from classical sources to the present
- Tez No: 992830
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MUSTAFA AKMAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hakkari Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, İslam düşünce geleneğinde cennet tasavvuru kapsamında yer alan hûri, gılmân ve vildân kavramlarını Kur'an, hadis, tefsir ve kelâm literatürü çerçevesinde incelemektedir. Tez, bu kavramların tarihsel süreç içinde kazandığı anlamları, farklı dönemlerde yapılan yorumları ve çeşitli tefsir yaklaşımlarını karşılaştırmalı olarak analiz etmeyi amaçlamaktadır. Klasik dönem tefsirlerinden hem rivayet hem dirayet metoduna dayalı kelâm bakış açısıyla yazılmış tefsirlere yer verilirken, modern dönemde gelişen sosyolojik, felsefî ve feminist yaklaşımlar da eleştirel bir perspektifle değerlendirilmiştir. Hûri kavramı, sadece fiziksel güzellik üzerinden okunmamakta; aynı zamanda ebedî huzur, ilâhî sevgi, sadakat, saflık ve uhrevi hayatı temsil eden çok katmanlı bir sembol olarak yorumlanmaktadır. Gılmân ve vildân ise, cennet bağlamında hizmet, temizlik, saflık ve süreklilik gibi uhrevî nitelikleri yansıtan varlıklar olarak ele alınmıştır. Bu kavramlar, İslam düşüncesindeki cennet tasavvurunun yalnızca cinsiyet temelli ödüller üzerine kurulu olmadığını; aynı zamanda insanın sevgi, sadakat, sevme, sevilme gibi fıtrî ihtiyaçlarının ilâhî bir düzlemde karşılanması şeklinde de değerlendirilebileceğini ortaya koymaktadır. Ayrıca, tezde hûrilerin cennette yaratılan varlıklar mı, yoksa cennette yeniden inşa edilen dünya kadınları mı olduğu konusuna vurgu yapılmıştır. Bu bağlamda çalışmanın temel amacı, kur'an'da ve rivayetlerde yer alan hûri vildân ve gılmân kavramlarının modern dünyanın fikirsel gelişimini göz önünde bulundurarak daha derinlikli ve bütüncül bir yaklaşımla yeniden değerlendirilmesine katkı sunmaktır.
Özet (Çeviri)
This study examines the concepts of hūrīs, ghilmān, and wildān, which are included within the conception of Paradise in the Islamic intellectual tradition, within the framework of the Qur'an, hadith, tafsīr, and kalām literature. The thesis aims to comparatively analyze the meanings these concepts have acquired throughout the historical process, the interpretations made in different periods, and various exegetical approaches. While classical-period tafsīrs written from a theological (kalām) perspective based on both riwāyah and dirāyah methods are included, modern sociological, philosophical, and feminist approaches are also evaluated from a critical perspective. The concept of the hūrī is not interpreted solely through physical beauty; rather, it is understood as a multilayered symbol representing eternal peace, divine love, loyalty, purity, and the hereafter. Ghilmān and wildān, on the other hand, are addressed as beings that reflect otherworldly qualities such as service, cleanliness, purity, and continuity within the context of Paradise. These concepts demonstrate that the Islamic conception of Paradise is not based solely on gender-centered rewards, but can also be evaluated as the fulfillment of humanity's innate needs—such as love, loyalty, loving, and being loved—on a divine plane. In addition, the thesis emphasizes the debate over whether the hūrīs are beings created in Paradise or whether they are women of the worldly life who are reconstructed in Paradise. In this context, the main objective of the study is to contribute to a deeper and more holistic re-evaluation of the concepts of hūrī, wildān, and ghilmān found in the Qur'an and narrations, by taking into account the intellectual developments of the modern world.
Benzer Tezler
- Sosyo ekonomik ve çevresel etkileri ile yabancı uyruklu gerçek ve tüzel kişilerin Türkiye'de mülk edinmesi ?riskler ve fırsatlar?
Foreign national legal and natural entities` acquiring a property in Turkey for social and environmental factors ? risks and opportunities?
ÖZCAN ERDOĞAN
Doktora
Türkçe
2008
Kamu YönetimiAnkara ÜniversitesiSosyal Çevre Bilimleri Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. ÇELİK ARUOBA
- Geotechnical design of suction piles: Simplified and advanced methods
Emme kazıklarının geoteknik tasarımı: Basitleştirilmiş ve ileri düzey metotlar
YAVUZ SELİM DEMİREL
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
İnşaat MühendisliğiAnkara Yıldırım Beyazıt Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP HURİ ÖZKUL BİRGÖREN
- Çivi yazılı kaynaklara göre MÖ. 14-12. yüzyıllar arasında Suriye'nin tarihi coğrafyası
Historical geography of Syria according to cuneighborhood sources between the 14th and 12th centuries BC
CANSU ALTUN YILDIRIM
- Klasik dönem Osmanlı minyatürlerinde savaş tasvirleri ve Antalya örneğinde sanatsal uygulamaları
The descriptions of war in the classical period of Ottoman and artistic applications in Antalya
ZÜLBİYE SEVGİLİ POLAT
Doktora
Türkçe
2019
Güzel SanatlarAkdeniz ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. ÖMER ZAİMOĞLU
- Klasik Arap Edebiyatında intihal olgusu ve şiirdeki yansımaları
The case of plagiarism and its presence in Classical Arabic Poetry
YUSUF SELLER
Doktora
Türkçe
2021
Dilbilimİstanbul ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ADEM YERİNDE