6 Şubat Kahramanmaraş merkezli deprem haberlerinin söylem analizi: Algı yönetimi bağlamında bir inceleme
Discourse analysis of news on the February 6 Kahramanmaraş-centered earthquake: A study in the context of perception management
- Tez No: 993373
- Danışmanlar: PROF. DR. OĞUZ GÖKSU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halkla İlişkiler, İletişim Bilimleri, Public Relations, Communication Sciences
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Halkla İlişkiler ve Tanıtım Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremleri, Türkiye'nin afet müdahalesi hakkında kamu anlayışını yeniden şekillendirme potansiyeli olan bir medya ekosistemine zemin hazırlamıştır. Çalışma, Türk medya ekosisteminde faaliyet gösteren ve ana akım ideolojik görüşleri temsil eden gazetelerin afete ilişkin anlatılarını kendi ideolojik yönelimleriyle uyumlu olacak şekilde nasıl oluşturduklarını betimsel analiz yöntemi ile incelemeyi amaçlamaktadır. Örneklem Hürriyet, Milliyet, Cumhuriyet, Sözcü, Sabah ve Yeni Şafak gazetelerinin 7 Şubat, 14 Şubat, 21 Şubat ve 28 Şubat 2023 tarihlerinde internet gazeteleri üzerinden yayınladıkları ana sayfa haberlerini kapsamaktadır. Çalışmada Teun A. Van Dijk'ın Eleştirel Söylem Analizi modeli kullanılarak üç düzeyde analiz gerçekleştirilmiştir. Tematik analiz doğrultusunda iktidar yanlısı ve merkezci gazetelerin kurumsal yeterlilik ve toplumsal dayanıklılık anlatılarını öne çıkardığı görülmüştür. Muhalif eğilimli gazeteler ise bürokratik ihmal ve sistematik eksiklikleri vurgulamıştır. Şematik yapı analizinde gazetelerin başlık yerleştirme, söylem seçimi ve bağlamsal arka plan düzlemindeki tercihleri incelenmiştir. Şematik yapı analizi, gazetelerin ideolojik yönelimlerine göre çözüm odaklı bir hikaye örgüsü ya da resmi yanıtın eleştirisini ele aldığını göstermektedir. Retorik analizi ile anlatıda kullanılan ikna edici araçlar belirlenerek dil seçimlerinin yumuşak güç araçları olarak ele alınması incelenmiştir. Çalışmanın bulguları, gazetelerin algı yönetimi sürecini yürütmek adına belirli öğeleri vurguladıklarını, anlatı gidişatını bu doğrultuda yapılandırdıklarını ve kamunun iktidara karşı hissettiği duyguları genelleyerek anlatıdaki unsurları biçimlendirdiklerini göstermektedir. Gazeteler, iktidara destek vermek ya da meydan okumak amacıyla iletişimsel araçlardan yararlanmaktadır. Bu çalışma, kutuplaşmış bir medya ortamında kriz iletişimi üzerine bir vaka incelemesi sunmaktadır. Çalışma ileride yapılacak haber söylemi araştırmalarına katkı sağlamayı amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
The 6 February 2023 Kahramanmaraş earthquakes created a media ecosystem with the potential to reshape public understanding of disaster response in Türkiye. This study aims to examine, through a descriptive analysis approach, how newspapers operating within Turkish media ecosystem and representing mainstream ideological positions construct disaster-related narratives according to their ideological orientations. The sample consists of homepage news coverage published on the online editions of Hürriyet, Milliyet, Cumhuriyet, Sözcü, Sabah, and Yeni Şafak on 7 February, 14, 21, and 28, 2023. Using Teun A. van Dijk's Critical Discourse Analysis model, the study conducts analysis at three different levels. Thematic analysis reveals how pro-government and centrist newspapers emphasize narratives of institutional competence and social resilience. In contrast, opposition-oriented newspapers highlight bureaucratic negligence and systemic deficiencies. Schematic structure analysis examines newspapers' preferences regarding headline placement, phrase selection, and contextual background framing. The analysis indicates that, depending on their ideological orientations, newspapers either construct solution-oriented narratives or focus on criticizing the official response. Through rhetorical analysis, persuasive strategies employed in the narratives are identified and examined as instruments of soft power. The findings demonstrate that newspapers emphasize specific elements in order to conduct perception management and structure narrative trajectories accordingly. The newspapers utilize communicative tools to support or challenge political leadership. This work presents a case study of crisis communication within a polarized media environment and aims to contribute to future research on news discourse.
Benzer Tezler
- Kadınlarda medya yoluyla oluşan travmatik stres belirtilerini anlamak: 6 Şubat Kahramanmaraş deprem içerikleri üzerine bir alımlama çalışması
Understanding symptoms of traumatic stress in women caused by media coverage: A reception study on content related to the February 6 Kahramanmaraş earthquake
NİSAN SU TABLACI
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İletişim BilimleriGaziantep Üniversitesiİletişim ve Toplumsal Dönüşüm Ana Bilim Dalı
PROF. DR. M. EMRE KÖKSALAN
- Kahramanmaraş depremi sonrası depremzede olmayan ortaokul öğrencilerinin deprem algıları ve kaygı düzeylerinin incelenmesi
Examination of earthquake perceptions and anxiety levels of secondary school students after the Kahramanmaraş earthquake
AYFER EKER SÜRMELİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimAtatürk ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BAŞARAN GENÇDOĞAN
- Kahramanmaraş depremleri sonrası bilinçli sosyal medya kullanımı ile ikincil travmatik stres belirtileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between conscious social media use and secondary traumatic stress symptoms following the Kahramanmaraş earthquakes
ALEYNA IŞIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
SosyolojiBursa Teknik ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EMİNE KURT
- Post truth çağda habercilik: Doğrulama platformları üzerinden inceleme
Journalism in the post-truth age: Examination through verification platforms
ELİF NUR AYDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Radyo-TelevizyonErciyes ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÇİLEM TUĞBA KOÇ
- 6 Şubat 2023 tarihli Kahramanmaraş merkezli depremlerle ilgili haberlerin kriz haberciliği bağlamında incelenmesi
An analysis of news coverage related to the earthquakes centered in Kahramanmaraş on February 6, 2023, in the context of crisis journalism
YAHYA SAYLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Gazetecilikİnönü ÜniversitesiGazetecilik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EYLEM ŞENTÜRK KARA