Afetlerde görevli personelin koordinasyon sürecinde karşılaşılan etik sorunlara ilişkin algılarının değerlendirilmesi
Evaluation of the perceptions of personnel assigned in disasters regarding ethical issues encountered in the coordination process
- Tez No: 993952
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MEVLÜT KARADAĞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sağlık Yönetimi, Healthcare Management
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Lokman Hekim Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremler sonrasında afet bölgelerinde görev yapan personelin koordinasyon süreçlerinde karşılaştığı etik sorunları belirlemek ve bu sorunların görevli personelin demografik ve mesleki özellikleri ile ilişkisini incelemek amacıyla yürütülmüştür. Araştırma, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) tarafından afet bölgelerine görevlendirilen 419 personel ile gerçekleştirilmiştir. Veriler, araştırmacılar tarafından geliştirilen iki bölümlü anket formu ile toplanmış; SPSS 29.0 programında tanımlayıcı istatistikler, Ki-Kare, ve Mann Whitney U testi kullanılarak analiz edilmiştir. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Etik sorun gözlemleri; mesleki unvan, eğitim durumu, görev yeri ve önceki afet deneyimi ile anlamlı ilişki göstermiştir. Cinsiyet, malzeme yeterliliği ve müdahaleye engel olma durumu ile anlamlı farklılık bulunmamıştır. Sıklıkla dile getirilen sorunlar arasında kaynakların adil dağıtılmaması, koordinasyon eksikliğine bağlı müdahale gecikmeleri, yetki karmaşası ve sivil halk müdahalelerinden doğan riskler öne çıkmıştır. Araştırma, afet yönetiminde yalnızca teknik kapasitenin yeterli olmadığını; etik ilkelere ve insan haklarına duyarlı bir müdahale anlayışının da hayati öneme sahip olduğunu ortaya koymuştur. Etik sorunlar, afet müdahale sürecinin hızını, etkinliğini ve toplumsal güveni doğrudan etkilemektedir. Bu nedenle, afet müdahale planlarına etik ilkeler ve insan onurunu önceleyen standartlar entegre edilmelidir. Tüm personel için zorunlu etik ve koordinasyon eğitimleri düzenlenmelidir. Yetki ve sorumluluk zinciri net olarak tanımlanmalı, görev çatışmaları önlenmelidir. Kaynak yönetiminde şeffaflık sağlanmalı; malzeme, ekipman ve personel dağıtımı adil yapılmalıdır. Sivil halkın afet bölgelerine katılımı kontrollü ve koordineli şekilde yürütülmelidir. Personelin etik ikilemler ve stresle başa çıkabilmesi için psikososyal destek mekanizmaları güçlendirilmelidir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to identify the ethical issues encountered by personnel deployed in disaster areas during the coordination processes following the 6 February 2023 earthquakes centered in Kahramanmaraş, and to examine the relationship between these issues and the demographic and professional characteristics of the personnel. The research was carried out with 419 personnel assigned to disaster zones by the Disaster and Emergency Management Authority (AFAD). Data were collected using a two-part questionnaire developed by the researchers and analyzed with SPSS version 29.0, employing descriptive statistics, Chi-square test, t-test, and Mann Whitney U test, with a significance level set at p<0.05. Observations of ethical issues were found to be significantly associated with professional title, educational status, place of work, and previous disaster experience. No statistically significant differences were identified in relation to gender, adequacy of resources, or obstruction of intervention. Frequently reported problems included inequitable distribution of resources, delays in response due to coordination deficiencies, ambiguity in authority, and risks arising from the involvement of uncoordinated civilian volunteers. The findings reveal that in disaster management, technical capacity alone is insufficient; an approach grounded in ethical principles and sensitivity to human rights is also of critical importance. Ethical challenges directly affect the speed, effectiveness, and public trust in disaster response operations. Therefore, disaster response plans should integrate ethical principles and standards that prioritize human dignity. Mandatory ethics and coordination training should be provided for all personnel. Authority and responsibility chains must be clearly defined to prevent role conflicts. Transparency in resource management should be ensured, and the distribution of materials, equipment, and personnel should be conducted fairly. Civilian participation in disaster areas should be regulated and coordinated. Psychosocial support mechanisms should be strengthened to help personnel cope with ethical dilemmas and stress.
Benzer Tezler
- 6 Şubat Kahramanmaraş Depremlerinde görev alan kadın çalışanların ikincil travma ile başa çıkma deneyimleri
Experiences of coping with secondary trauma of female employees working in the February 6 Kahramanmaraş Earthquakes
HİLAL YILDIZ BALABAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sosyal HizmetYalova ÜniversitesiSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FETHİ GÜNGÖR
- Trajectory based UAV coordination
Yörünge tabanlı İHA koordinasyonu
HALİSE TÜRKMEN
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Mekatronik Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiMekatronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRE KOYUNCU
- Muş ili 112 Acil Sağlık Hizmetleri personelinin afet hazırlığının genel öz yeterlilik inancı ile ilişkisi
The relationship between general self-efficacy beliefs with disaster preparedness of muş province 112 Emergency Health Service personnel
ZAKİR TEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Halk SağlığıBitlis Eren ÜniversitesiAfet Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CİHAN ÖNEN
- Norm kadro kapsamında İstanbul ilçe belediyelerinde sivil savunma birimlerinin analizi
Analysis of civil defence units in Istanbul district municipalities within the scope of norm staff
CUMA BOLAT
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Kamu Yönetimiİstanbul Medeniyet ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEZAİ ÖZTOP
- Lise müdürlerinin öğretim liderliği davranışlarının değerlendirilmesi
Synthesis on the high schools principals as instructional leadership behaviours
BİROL BÜYÜKDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Eğitim ve ÖğretimSelçuk ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF.DR. MUSA GÜRSEL