Geleneksel Türk ebru sanatının İslam tasavvufu ile ilişkisi
The relationship between traditional Turkish marbling and Islamic Sufism
- Tez No: 994184
- Danışmanlar: PROF. DR. HASAN KAMİL YILMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Sanat Tarihi, Religion, Art History
- Anahtar Kelimeler: Din-sanat ilişkisi, Ebru sanatı, Geleneksel Türk sanatı, Religious-art relationship, Marbling art, Traditional Turkish art
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İslam Tarihi ve Sanatları Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, geleneksel Türk ebru sanatının İslam tasavvufu arasındaki ilişkiyi ele almaya çalışmaktadır. Bununla birlikte, geleneksel Türk ebru sanatının felsefi-psikolojik arka planının tasavvufi değer ve duygularla ne dereceye kadar örtüştüğü ve tasavvufi imgelerin bir ebru çalışmasında nasıl yer edindiği incelenmektedir. Birinci bölüm olarak tasarlanan ve çalışmanın konusu, amacı, yöntemi ve literatür taramasının yer verildiği giriş bölümünden sonra tezin ikinci bölümünde, geleneksel Ebru sanatının tarihçesi, ebru sanatında kullanılan materyaller ve ebru çeşitleri ele alınmaktadır. Çalışmanın temel bölümlerinden biri olarak üçüncü kısımda geleneksel Türk ebru sanatının İslam tasavvufu arasındaki ilişki incelenmektedir. Bu bağlamda önemli ebru üstatlarının kısa hayat hikayelerine ve ebru sanatını icra ederken beslendikleri manevi-felsefi kaynaklara yer verilmektedir. Ayrıca söz konusu ebru sanatçılarının ebru tabloları ve motifler açısından analiz edilerek üzerlerindeki tasavvufi imge ve çağrışımlar ortaya koyulmaktadır. Geleneksel Türk ebru sanatı hala birtakım önemli ebrucular tarafından icra edilmekte ve ebru sanatındaki bu“geleneksel yöntemlerin”korunması ve sürdürülmesi için gayret gösterilmektedir. Bununla beraber üçüncü bölümde, ebru-İslam tasavvufu arasındaki ilişki kapsamında önemli ebru üstatlarıyla gerçekleştirilen röportajları içermektedir. Dolayısıyla söz konusu bölümde hala ebru sanatını icra eden üstatların ebruyla tasavvuf arasında ne dereceye kadar ilişki kurdukları veya kuramadıkları ortaya konulmuştur. Çalışma, bazı sonuçlar ve genel bir değerlendirme ile tamamlanmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study attempts to explore the relationship between traditional Turkish marbling and Islamic mysticism. It also examines the extent to which the philosophical psychological background of traditional Turkish marbling overlaps with Sufi values and emotions, and how Sufi images are incorporated into a marble work. After the introduction, which is the first chapter and includes the subject, purpose, method and literature review of the study, the second chapter of the thesis deals with the history of traditional marbling, the materials used in marbling and the types of marbling. As one of the main sections of the study, the third part examines the relationship between traditional Turkish marbling and Islamic mysticism. In this context, the short biographies of important marble masters and the spiritual philosophical sources they were fed with while practising the art of marbling are included. In addition, the colours and motifs of the marble paintings of these marble masters are analysed and the Sufi images and associations on them are revealed. The traditional Turkish art of marbling is still practised by a number of important marblers, who strive to preserve and maintain these 'traditional methods' in the art of marbling. Therefore, the following chapter, chapter four, includes interviews with important living marble masters in the context of the relationship between marble and Islamic Sufism. Thus, this section will reveal the extent to which the masters still practising the art of marbling have or have not established a relationship between marbling and Sufism. The study concludes with some conclusions and a general assessment.
Benzer Tezler
- Süleymaniye Yazma Eser Kütüphanesi'ndeki Turhan Valide Sultan Koleksiyonu'na ait saz üslûbundaki ciltlerin teknik ve desen analizleri
Technical and design analysis of Turhan Valide Sultan Collection at the Suleymaniye Manuscripts Library.
ŞÜKRAN BAYANSAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
El SanatlarıMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiGeleneksel Türk Sanatları Ana Sanat Dalı
DOÇ. YASİN ÇAKMAK
- Ebrû ve estetik
The art of marbling and aesthetics
BEHİÇ KILIÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
El SanatlarıAtatürk Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YUSUF BİLEN
- Kara Lâke Cilt tezyinatı
Qajar Lacquer Bookbinding art
GÜLSEHER KAHRAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
El SanatlarıFatih Sultan Mehmet Vakıf ÜniversitesiGeleneksel Türk El Sanatları Ana Sanat Dalı
YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA NASUHİ ÇELEBİ
- Türk geleneksel sanatlarının (Minyatür ve ebru) illüstrasyona dönüşümü üzerine bir uygulama
An application on the transformation of Turkish traditional arts (Miniature and ebru) into illustration
İBRAHİM KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Güzel SanatlarSüleyman Demirel ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
PROF. DR. MEHMET ÖZKARTAL
- Sadreddin Özçimi'nin günümüz ebru sanatındaki yeri
The place of Sadreddin Özçimi in contemporary marbling art
ESRA ASLANTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Sanat TarihiYozgat Bozok Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDULKADİR DÜNDAR