Türkçe bilen iki dilli Rusların sesletim odaklı toplumdilbilimsel özellikleri
Pronunciation-focused sociolinguistic features of bilingual Russians who speak Turkish
- Tez No: 994275
- Danışmanlar: PROF. DR. ÖZGÜR KASIM AYDEMİR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: iki dillilik, kod değiştirme, sesletim, toplumdilbilim, Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi, bilingualism, code switching, pronunciation, sociolinguistics, teaching Turkish as a foreign language
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Alanya'da yaşayan Türkçe-Rusça iki dilli bireylerin Türkçe sesletim süreçlerini toplumdilbilimsel açıdan incelemeyi amaçlamaktadır. Alanya, son yıllarda artan göç hareketleriyle birlikte çok dilliliğin ve dil temasının yoğun biçimde gözlemlendiği bir bölge hâline gelmiştir. Bu bağlamda Rusça konuşan yerleşik nüfusun Türkçeyi öğrenme ve kullanma biçimleri, sesletim özellikleri üzerinden değerlendirilmiştir. Araştırma, nitel araştırma yaklaşımıyla desenlenmiş olup, durum çalışması yapılmıştır. Veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler, gözlem notları ve doğal konuşma kayıtları aracılığıyla toplanmıştır. Toplanan veriler Lars Johanson'un kod kopyalama kuramı ve toplumdilbilimsel değişkenler çerçevesinde analiz edilmiştir. Çalışmanın bulguları, iki dilli bireylerin Türkçe sesletimlerinde Rusçanın ses bilgisel yapısına özgü çeşitli aktarım özelliklerinin görüldüğünü ortaya koymuştur. Bununla birlikte katılımcıların Türkçe kullanım sıklıkları, sosyal çevreleri, Türkiye'de bulunma süreleri, kültürel uyum düzeyleri ve hedef dile yönelik motivasyonları sesletim doğruluğunu etkileyebilmektedir. Sosyal etkileşim yoğunluğu ve Türkçeye yönelik olumlu tutumların sesletim gelişimine katkı sağladığı; buna karşın Rusça konuşulan sosyal çevrelerde yoğun etkileşim içinde bulunmanın Türkçe sesletim gelişimini yavaşlatabildiği belirlenmiştir. Ayrıca katılımcı söylemlerinde kod kopyalama ve kod değiştirme örneklerine rastlanmış; bu durum iki dilliliğin dinamik bir süreç olduğunu göstermiştir. Araştırma, Türkçe–Rusça iki dilliliğinin sesletim boyutunu toplumdilbilimsel bağlamda ele alarak iki dillilik alan yazınına katkı sağlamaktadır. Elde edilen bulgular, Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi, göçmen topluluklara yönelik dil politikaları ve çok dilli bireylerin desteklenmesi açısından uygulayıcılara önemli öneriler sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the Turkish pronunciation processes of Turkish–Russian bilingual individuals living in Alanya from a sociolinguistic perspective. In recent years, Alanya has become a region where multilingualism and language contact are intensively observed due to increasing migration movements. In this context, the ways in which the resident Russian-speaking population learns and uses Turkish were evaluated through pronunciation features. The research was designed using a qualitative research approach, and data were collected through semi-structured interviews, observation notes, and natural speech recordings. The collected data were analyzed within the framework of Lars Johanson's code-copying theory and sociolinguistic variables. The findings of the study reveal that various transfer features specific to the phonological structure of Russian are observed in the Turkish pronunciation of bilingual individuals. In addition, participants' frequency of Turkish use, social environments, length of residence in Turkey, levels of cultural adaptation, and motivation toward the target language affect pronunciation accuracy. It was found that the intensity of social interaction and positive attitudes toward Turkish contribute to pronunciation development; however, intensive interaction within Russian-speaking social environments can slow down the development of Turkish pronunciation. Furthermore, examples of code copying and code switching were identified in participants' speech, indicating that bilingualism is a dynamic process. By addressing the pronunciation dimension of Turkish–Russian bilingualism within a sociolinguistic context, this study contributes to the bilingualism literature. The findings provide important implications for practitioners in terms of teaching Turkish as a foreign language, language policies for migrant communities, and supporting multilingual individuals.
Benzer Tezler
- Mirza Ali Ekber Sabir'in hayatı, edebi kişiliği ve şiirleri üzerine bir inceleme
A review of Mirza Ali Ekber Sabir's life, literary personality and works
YASİN KOL
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Türk Dili ve EdebiyatıBartın ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALSOU KAMALİEVA
- New perspectives for introducing and developing reading skil is in E. L. T. for the lise I students at state high schools
Başlık çevirisi yok
SEVİNÇ TÜTÜNCÜ
- Öğretmen ve öğrenci gözü ile soydaş iki dillilere Türkçe öğretiminde ölçme ve değerlendirme (Arapça ve Türkçe bilen Kerkük Türkmenleri örneği)
With a view teacher and student evaluation of bilingual education in Turkish compratriots (Example is Turkmens that speak Arabic and Turkish)
MNOLYA MUWAFAQ SLHALDEEN OMAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Türk Dili ve EdebiyatıSakarya ÜniversitesiTürkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALPASLAN OKUR
