Almanya'da Diyanet İşleri Başkanlığı Türk İslam Birliğine bağlı camilerde hafızlık eğitimi
Hifz education in DITIB-affiliated mosques in Germany
- Tez No: 994282
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET ÜNAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Eğitim ve Öğretim, Religion, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Almanya'da yaşayan Müslüman Türk toplumunun kültürel ve dinî kimliğinin muhafazasında temel taşlardan biri olan Kur'an eğitimi, özellikle yüksek disiplin ve adanmışlık gerektiren“hafızlık”süreci söz konusu olduğunda, göçmenlik bağlamının getirdiği özgün dinamiklerle karşı karşıya kalmaktadır. Bu yüksek lisans tezi, Almanya'daki DİTİB camileri ve dernekleri bünyesinde yürütülen hafızlık eğitiminin mevcut durumunu, sahada aktif görev yapan öğreticilerin perspektifinden derinlemesine analiz etmeyi amaçlamaktadır. Çalışma, bu zorlu eğitim sürecinde karşılaşılan yapısal, sosyo-kültürel, pedagojik sorunları tespit etmeyi ve bu sorunlara yönelik sahadan gelen uygulanabilir çözüm önerilerini ortaya koymayı hedeflemektedir. Nitel araştırma yaklaşımıyla desenlenen bu çalışmada, veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, Almanya'nın farklı bölgelerinde hafızlık eğitimi veren deneyimli öğreticiler oluşturmaktadır. Katılımcılarla yapılan görüşmelerden elde edilen veriler, transkribe edildikten sonra tematik analiz yöntemiyle incelenmiştir. Araştırma bulguları, Almanya'da hafızlık eğitiminin önündeki en büyük engelin, örgün eğitim sistemi ile hafızlık eğitimi arasındaki“zaman ve enerji çatışması”olduğunu göstermektedir. Yoğun okul saatleri, öğrencilerin kurslara fiziksel ve zihinsel olarak yorgun gelmelerine ve ezber için gereken sürenin yetersiz kalmasına neden olmaktadır. Bununla birlikte; ailelerin akademik başarıyı hafızlık eğitimine önceleyen tutumları, öğrencilerin seküler çevre ve dijital çeldiriciler karşısındaki motivasyon düşüklüğü, Türkiye kökenli öğreticiler ile yaşanan kültürel uyum sorunları ve kurumsal bir standardizasyon eksikliği diğer temel sorun alanları olarak tespit edilmiştir. Çalışma sonucunda, mevcut sorunların aşılması ve eğitimin sürdürülebilirliği için bireysel gayretlerin ötesinde sistemsel dönüşümlere ihtiyaç duyulduğu ortaya konmuştur. Bu bağlamda eğitimciler tarafından; hafızlık eğitiminin belirli merkezlerde ihtisaslaşması ve standardize edilmesi, öğrencileri izole edebilecek yatılı veya tam donanımlı gündüzlü eğitim modellerinin geliştirilmesi, hem öğrenci hem de öğretici için güçlü motivasyon mekanizmalarının kurulması ve aile bilinçlendirme çalışmalarına ağırlık verilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Qurʾanic education, one of the fundamental pillars in the preservation of the cultural and religious identity of the Muslim Turkish community living in Germany, is confronted with distinctive dynamics shaped by the context of migration, particularly in cases involving the process of hifz, which demands a high level of discipline and dedication. This master's thesis aims to provide an in-depth analysis of the current state of hifz education offered in DITIB-affiliated mosques and associations in Germany, from the perspectives of instructors actively engaged in the field. This study aims to identify the structural, socio-cultural, and pedagogical challenges encountered in this demanding educational process and to propose feasible solutions grounded in field experience. This study adopted a qualitative research design and employed semi-structured interviews as the data collection method. The study group consists of experienced instructors engaged in hifz education across different regions of Germany. The data obtained from participant interviews were transcribed and subsequently analyzed using thematic analysis. The research findings indicate that the primary obstacle to hifz education in Germany is the“time and energy conflict”between hifz education and the formal education system. Intensive school schedules leave students physically and mentally fatigued upon arrival at courses and significantly limit the time available for memorization. Moreover, families' tendencies to prioritize academic achievement over hifz education, students' decreased motivation in the face of secular environments and digital distractions, cultural adaptation challenges related to instructors of Turkish origin, and the lack of institutional standardization have emerged as other major areas of concern. The study demonstrates that overcoming existing challenges and ensuring the sustainability of education require systemic transformations beyond individual efforts. In this context, educators recommend the specialization and standardization of hifz education in designated centers, the development of residential or fully equipped daytime education models that provide an isolated learning environment, the establishment of strong motivational mechanisms for both students and instructors, and increased emphasis on family awareness-raising efforts.
Benzer Tezler
- Diasporaları kapsamak: Ulusötesi kimlik muhafaza mekanizmaları. Almanya'daki DİTİB, İGMG ve AABF örnekleri
Engaging diasporas: Transnational identity protection mechanisms. The examples of DITIB, IGMG and the AABF in Germany
CARLOS ORTEGA SÁNCHEZ
Doktora
Türkçe
2025
Siyasal Bilimlerİstanbul ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜVEN GÜRKAN ÖZTAN
- Eğitim ve din hizmetleri bağlamında Almanya Diyanet İşleri Türk İslam Birliği
In the context of education and religious services the Turkish Islamic Association of Religious Affairs in Germany
HASAN YERKAZAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
DinFırat ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞUAYİP ÖZDEMİR
- Exploratory NLP study based on friday sermons in Germany-Türkiye
Almanya-Türkiye hutbelerine dayanan keşifsel bir doğal dil işleme çalışması
NESLİHAN GÜRLER
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
SosyolojiTed ÜniversitesiUygulamalı Veri Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEYİT MÜMİN CILASUN
- Diyanet in the transnational field: DİTİB in Germany in the 1980s
Ulusötesi alanda Diyanet: 1980'lerde Almanya'da DİTİB
BATIKAN BULUT