Paylaşımlı e-skuter yolculuklarının incelenmesi: İzmir örneği
An investigation of shared e-scooter travel: The case of Izmir
- Tez No: 994717
- Danışmanlar: PROF. DR. YALÇIN ALVER, DR. ÖĞR. ÜYESİ DERYA AZIK ÖZKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İnşaat Mühendisliği, Ulaşım, Civil Engineering, Transportation
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kentlerde artan trafik yoğunluğu, bireyleri alternatif ulaşım biçimlerine yöneltmektedir. Bu tez, İzmir'de yaygınlaşan paylaşımlı elektrikli skuter sistemini kullanıcı ve kullanıcı olmayan gruplar üzerinden incelemektedir. Araştırmada, 486 katılımcıyla (208 kullanıcı, 278 kullanıcı olmayan) yüz yüze anket gerçekleştirilmiş; veriler SPSS ile analiz edilerek sosyo-demografik özellikler, kaza deneyimleri, ödeme istekliliği, sistem kullanımını teşvik edecek iyileştirmeler, risk alma ve heyecan arama eğilimleri değerlendirilmiştir. T-testi, korelasyon ve seri çoklu aracılık analizleri, kullanıcıların çoğunlukla genç, erkek ve yüksek eğitim düzeyine sahip olduğunu; gelir farklılıklarının ise anlamlı olmadığını göstermiştir. Katılımcılar, sistemi ortalama 6 kilometre ve 20 dakikalık yolculuklar için uygun bulmakta; ancak 10 dakikalık kullanım için mevcut ücreti yüksek görmektedir. Kullanım motivasyonları arasında eğlence öne çıkarken, kullanıcılar altyapı ve maliyet; kullanıcı olmayanlar ise güvenlik ve düzenleyici önlemlere öncelik vermektedir. Analizler ayrıca demografik değişkenlerin kullanım üzerindeki etkisinde heyecan arama faktörünün doğrudan, risk alma eğiliminin ise dolaylı bir aracı rol üstlendiğini ortaya koymuştur. Bu çalışma, Türkiye'de mikromobilite alanına özgün katkılar sunmakta; farklı kullanıcı gruplarının gereksinimlerini dikkate alarak paylaşımlı e-skuterlerin sürdürülebilir ulaşım politikalarına entegrasyonu için öneriler geliştirmektedir.
Özet (Çeviri)
Increasing traffic congestion in cities directs individuals toward alternative modes of transportation. This thesis examines the shared e-scooter system, which has been rapidly expanding in İzmir, by comparing user and non-user groups. In the study, face-to-face surveys were conducted with 486 participants (208 users and 278 non-users); the data were analyzed using SPSS to evaluate socio-demographic characteristics, accident experiences, willingness to pay, potential system improvements to encourage use, as well as risk-taking and sensation-seeking tendencies. The t-test, correlation, and serial multiple mediation analyses revealed that users are predominantly young, male, and highly educated, while income differences were not statistically significant. Participants considered the system suitable for trips of around 6 kilometers and 20 minutes, yet regarded the current fare for a 10-minute ride as high. Entertainment emerged as the primary motivation for use, while users emphasized infrastructure and cost improvements, and non-users prioritized safety and regulatory measures. The analyses also showed that sensation seeking has a direct mediating role, whereas risk-taking plays an indirect mediating role in the influence of demographic variables on usage. This study provides an original contribution to the micromobility literature in Turkey and develops recommendations for integrating shared e-scooter systems into sustainable urban transportation policies by addressing the needs of different user groups.
Benzer Tezler
- Paylaşımlı e-skuter kullanımı ve yolculuklarının analizi: Bursa örneği
Analysis of shared e-skuter use and journey: The case of Bursa
BURAK DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
UlaşımBandırma Onyedi Eylül ÜniversitesiAkıllı Ulaşım Sistemleri ve Teknolojileri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ TAYLAN ENGİN
- Yenilikçi hareketlilik sistemlerinin seyahat davranışlarına etkileri: Ankara'da paylaşımlı e-skuter sistemi örneğinde bir irdeleme
The effects of new mobility systems on travel behaviors: A study on the example of shared e-scooter system in Ankara
ŞERİFE ÖZCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Şehircilik ve Bölge PlanlamaYıldız Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEMAL CENK HAMAMCIOĞLU
- İstanbul'da mikro hareketlilik: Paylaşımlı e-skuter kullanıcı özellikleri ve karşılaşılan zorluklar
Micro mobility in Istanbul: Shared e-scooter user characteristics and challenges
YİĞİT CAN YAVUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Ulaşımİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜSEYİN ONUR TEZCAN
- Paylaşımlı e-skuter sistemlerinin trafik güvenliği bakımından değerlendirilmesi
Evaulation of shared e-scooter systems in terms of traffic safety
EYÜP EMRE KASAP
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
TrafikGazi ÜniversitesiTrafik Planlaması ve Uygulaması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. KÜRŞAT YILDIZ
DR. MEHMET AKİF YERLİKAYA
- Mikro-hareketlilik bağlamında paylaşımlı e-skuter sistemlerinin kent içi ulaşımdaki yerinin irdelenmesi
Examination of the place of shared e-scooter systems in the context of micromobility in urban transportation
BÜKRE KESİM ÇAĞLAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Şehircilik ve Bölge PlanlamaYıldız Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEMAL CENK HAMAMCIOĞLU