Sivas ili aile hekimliği biriminde görev yapan doktorların geleneksel ve tamamlayıcı tıp hakkında bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of knowledge, attitudes, and practices of physicians working in family medicine units in Sivas province regarding traditional and complementary medicine
- Tez No: 995239
- Danışmanlar: PROF. DR. YELTEKİN DEMİREL
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Aile hekimliği, Family practice
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Geleneksel ve tamamlayıcı tıp (GETAT), modern tıbbın dışında yer alan ancak bireylerin fiziksel, ruhsal ve zihinsel iyilik hallerini desteklemek amacıyla kullanılan uygulamaları kapsamaktadır. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından da desteklenen GETAT uygulamaları arasında akupunktur, hacamat, hipnoz, fitoterapi ve homeopati gibi yöntemler yer almaktadır. Son yıllarda hem toplumda hem de sağlık çalışanları arasında GETAT'a yönelik bir ilgi artışı olduğu görülmektedir. Bu bağlamda hekimlerin GETAT hakkındaki bilgi, tutum ve davranışlarının belirlenmesi, sağlık hizmetlerinin niteliği açısından önem taşımaktadır. Kesitsel ve tanımlayıcı tasarımla yürütülen bu çalışma, Sivas ili aile hekimliği biriminde (SAHB) görev yapan 200 aile hekiminin katılımı ile gerçekleştirilmiştir. Veriler yüz yüze görüşmeler yöntemi ile toplanmıştır. Sosyodemografik değişkenlerin yanı sıra katılımcıların bilgi, tutum, davranışlarının sorgulandığı sorular ve GSİÖ (Geleneksel Sağlık İnanış Ölçeği) yanıtları kaydedilmiştir. Analizler SPSS 26.0 programı ile yapılmış, p<0,05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Katılımcıların bilgi düzeyleri %77 oranında düşük-çok düşük olarak tespit edilmiştir. Bilgi edinme kaynakları daha çok informel kaynaklardan oluşmaktadır. Aile hekimlerinin %86'sının sertifika sahibi olmadığı, en çok duydukları GETAT yönteminin akupunktur olduğu ve en az bildikleri yöntemin ise proloterapi olduğu görülmüştür. Katılımcıların %75,5'i hastalar veya çevresindeki bireyler tarafından GETAT yöntemleri hakkında kendilerinden bilgi talebi edildiğini belirtmiştir. %76'sının tıp eğitimi müfredatında GETAT yöntemleri hakkında bilimsel eğitim verilmesini istemektedir. Katılımcıların büyük çoğunluğu (%80,5) sertifika almak istediğini belirtmiştir. Sosyodemografik özellikleri ile GSİÖ toplam puanları arasında yaş ve cinsiyet açısından istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmazken, mesleki unvan ve meslekte geçen yıl ile istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. Sözleşmeli aile hekimliği uzmanlığı (SAHU) asistanları ile aile hekimliği uzmanlarının toplam GSİÖ puanları pratisyen hekimlere göre anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur; benzer şekilde meslekte geçen yıl azaldıkça GSİÖ toplam puanlarının arttığı saptanmıştır (p<0,05). Bulgular aile hekimlerinin GETAT konusundaki bilgi düzeyinin düşük olduğunu, eğitim almak isteklerinin yüksek olduğunu göstermektedir. Hastaların ilk başvuru noktası olan aile hekimlerinin toplum sağlığı açısından GETAT uygulamaları hakkında daha güncel ve bilimsel bilgiyle donatılmaları gerektiği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
Traditional and complementary medicine (TCM) encompasses practices outside of modern medicine that are used to support individuals' physical, mental, and spiritual well-being. Supported by the World Health Organization (WHO), TCM practices include acupuncture, cupping, hypnosis, phytotherapy, and homeopathy, among others. In recent years, there has been an increasing interest in TCM among both the general public and healthcare professionals. In this context, determining physicians' knowledge, attitudes, and practices regarding TCM is important for the quality of healthcare services. This study, conducted with a cross-sectional and descriptive design, involved 200 family physicians working in family medicine units in Sivas Province (SAHB). Data were collected through face-to-face interviews. In addition to sociodemographic variables, questions evaluating participants' knowledge, attitudes, and practices, as well as responses to the Traditional Health Beliefs Scale (THBS), were recorded. Analyses were performed using SPSS 26.0, and p<0.05 was considered statistically significant. Participants' knowledge levels were found to be low to very low in 77% of cases. Sources of knowledge were mainly informal. It was observed that 86% of family physicians did not hold a certificate, the most familiar TCM method was acupuncture, and the least known method was prolotherapy. 75.5% of participants reported that patients or people around them asked for information about TCM methods. 76% expressed that they wanted scientific education on TCM methods included in the medical curriculum. The majority of participants (80.5%) indicated a desire to obtain certification. No statistically significant differences were found between sociodemographic characteristics and total THBS scores regarding age and gender, whereas professional title and years of practice were found to be statistically significant. THBS total scores of SAHU (contracted family medicine specialty) residents and family medicine specialists were significantly higher than those of general practitioners; similarly, total THBS scores increased as years of practice decreased (p<0.05). The findings indicate that family physicians' knowledge of TCM is low, but their willingness to receive education is high. It is suggested that family physicians, as the first point of contact for patients, should be equipped with up-to-date and scientific knowledge regarding TCM practices for the benefit of public health.
Benzer Tezler
- Sivas ili merkezindeki aile hekimlerinin takviye edici gıdalara yaklaşımının değerlendirilmesi
Evaluation of family physicians' approach to dietary supplements in the centre of Si̇vas province
MEDİNE PENÇEÇELİK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Aile HekimliğiSivas Cumhuriyet ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YELTEKİN DEMİREL
- Aile sağlığı merkezlerinden hizmet alan bireylerin memnuniyet düzeyleri: Sivas ili örneği
Service from family health centers satisfaction levels of individuals: The example of Sivas
FUNDA CANPOLAT
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Aile HekimliğiSivas Cumhuriyet ÜniversitesiSağlık Turizmi İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERKAN SAĞLIK
- Sivas'ta ilkokul çağındaki çocuklarda ve ailelerinde obezite prevalansı
The prevalence of obesity in Sivas among the children at the age of primary school and their families
SEVGİ ATEŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
Aile HekimliğiCumhuriyet ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YELTEKİN DEMİREL
- Sivas il merkezindeki aile sağlığı merkezlerinde aktif görev yapan hekimlerin çocuk istismarı ve ihmali hakkındaki bilgi ve farkındalık düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the knowledge and awareness levels of physicians actively working in family health centers in Sivas province center about child abuse and neglect
ORHAN BIYIKLIOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Adli TıpSivas Cumhuriyet ÜniversitesiAdli Tıp Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA YÜCEL BEYAZTAŞ
- Annelerdeki sosyal medya bağımlılığının okul öncesi dönemdeki çocuklarda anne çocuk ilişkisine etkisi
The impact of maternal social media addiction on the mother–child relationship in preschool children
TUĞÇE KIRATLI SÖKMEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Aile HekimliğiSivas Cumhuriyet ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YELTEKİN DEMİREL