Dil ve konuşma terapisinde aile iş birliğinin ev ortamı uygulamalarına ve çocuğun gelişimsel sürecine yansımaları
The impact of family collaboration in speech and language therapy on home-based practices and the child's developmental process
- Tez No: 995301
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MÜMİN ŞEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Dil ve Konuşma Terapisi, Language and Speech Therapy
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Dil ve Konuşma Terapisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, dil ve konuşma terapisi sürecine devam eden 3–10 yaş aralığındaki çocukların ebeveynlerinin, ev ortamında dil gelişimini destekleyici uygulamalara ilişkin deneyimlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma, nitel araştırma yaklaşımıyla yürütülmüş olup veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, çocukları en az yedi ay süreyle düzenli dil ve konuşma terapisi almış olan ebeveynler oluşturmaktadır. Tüm katılımcı çocuklar, aynı dil ve konuşma terapisti tarafından yürütülen terapi sürecine devam etmiş olup görüşmeler, terapi sürecine ilişkin ebeveyn deneyimlerini derinlemesine incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Görüşmeler Eylül–Ekim 2025 tarihleri arasında yapılmıştır. Verilerin analizinde tematik analiz yöntemi kullanılmıştır. Analiz sonucunda elde edilen bulgular, ailelerin dil ve konuşma terapisi sürecini yalnızca çocuğun dil gelişimine yönelik bir müdahale alanı olarak değil; duygusal, etkileşimsel ve bağlamsal boyutları olan çok yönlü bir süreç olarak deneyimlediklerini ortaya koymuştur. Bulgular, ailelerin terapiye başlama sürecini çoğunlukla belirsizlik, kaygı ve yoğun duygusal yükle deneyimlediklerini; tanı ve yönlendirme aşamalarının aileler açısından kritik bir geçiş süreci oluşturduğunu göstermektedir. Araştırmada, ailelerin terapi sürecine aktif katılımının ve ev ortamında yürütülen dil destekleyici uygulamaların terapötik kazanımların sürekliliği ve günlük yaşama genellenmesi açısından önemli olduğu belirlenmiştir. Ev ortamı uygulamalarının ailelerin günlük rutinlerine entegre edilmesi, uygulamaların sürdürülebilirliğini artırmakta; bu sürecin çocukların iletişim niyeti, etkileşim süresi ve davranışsal düzenleme becerileri üzerinde olumlu etkiler yarattığı görülmektedir. Ayrıca ailelerin süreç içerisinde beklentilerini yeniden yapılandırdıkları ve ebeveyn öz-yeterlik algılarının güçlendiği belirlenmiştir. Araştırma sonuçları, dil ve konuşma terapisi sürecinin aile katılımına dayalı, bütüncül ve aile merkezli bir yaklaşımla ele alınmasının önemini ortaya koymaktadır. Elde edilen bulguların, dil ve konuşma terapisi uygulamalarına, eğitim süreçlerine ve hizmet sunumuna yönelik katkılar sağlayacağı düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
This study aimed to examine the experiences of parents of children aged 3–10 years undergoing speech and language therapy regarding home-based practices that support language development. The study was conducted using a qualitative research approach, and data were collected through semi-structured interviews. The study group consisted of parents whose children had received regular speech and language therapy for at least seven months. All participating children continued the therapy process conducted by the same speech and language therapist, and the interviews were conducted to examine in depth the parents' experiences regarding the therapy process. The interviews were conducted between September and October 2025. Thematic analysis was used to analyze the data. The findings revealed that families experienced the speech and language therapy process not only as an intervention area focused on the child's language development but as a multifaceted process with emotional, interactive, and contextual dimensions. The findings show that families mostly experienced the process of starting therapy with uncertainty, anxiety, and intense emotional burden; the diagnosis and referral stages constituted a critical transition process for families. The study determined that the active participation of families in the therapy process and language-supportive practices carried out in the home environment are important for the continuity of therapeutic gains and their generalization to daily life. Integrating home-based applications into families' daily routines increases the sustainability of the applications; this process has been seen to have positive effects on children's communication intent, interaction time, and behavioral regulation skills. It was also determined that families restructured their expectations during the process and that their perceptions of parental self-efficacy strengthened. The research results highlight the importance of addressing the speech and language therapy process with a family-centered, holistic approach based on family participation. The findings are expected to contribute to speech and language therapy practices, educational processes, and service deliver.
Benzer Tezler
- Aile sağlığı merkezinde çalışan aile hekimlerinin dil ve konuşma terapisine yönelik farkındalık düzeyleri ve işbirliği içinde çalışmaya yönelik görüşleri
The awareness level of primary care physician working inthe health center about the speech and language therapy and their perspectives on collaborating
DEFNE USLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Aile HekimliğiÜsküdar ÜniversitesiDil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM OĞUZ
- Dil ve konuşma terapisi alan çocukların ailelerinin tele-terapi hizmetine bakış açılarının incelenmesi
Examination of the perspectives of the families of children receiving speech and language therapy on tele-therapy services
NUR BERFİN APARI
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
DilbilimKapadokya ÜniversitesiDil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MAHMUT ÖZKIRIŞ
- Otizm spektrum bozukluğu olan bireylerde; yoga terapinin artikülasyon terapisinde kullanımı
In individuals with autism spectrum disorder; usage of yoga therapy in articulation therapy
ÇAĞLA YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve Öğretimİstinye ÜniversitesiDil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MÜGE MÜZEYYEN ÇİYİLTEPE
- Çevresel faktörlerin 15-25 yaş aralığındaki kekeme bireylere etkisi
The effect of environmental factors on stuttering individuals between the ages of 15-25, master's thesis
ÜMMÜGÜLSÜM ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Sağlık EğitimiKapadokya ÜniversitesiDil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ OSMAN AKSOY
- Dil ve konuşma terapisi hizmetlerine yönelik ebeveyn tutumlarının belirlenmesi
Determining parental attitudes towards speech and language therapy services
FATMA ÇELEBİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Kulak Burun ve BoğazAnadolu ÜniversitesiDil ve Konuşma Terapistliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İLKNUR MAVİŞ