A corporate university model for contractors operating in the construction industry
İnşaat sektöründe faaliyet gösteren yüklenici firmalar için bir kurumsal akademi modeli
- Tez No: 995417
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FATMA PINAR ÇAKMAK, PROF. DR. DAVID ARDITI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İstanbul Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Proje ve Yapım Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüz bilgi çağında, örgütlerin rekabet güçlerini koruyabilmesi ve uzun vadeli sürdürülebilirlik sağlayabilmesi için bilgiyi etkin biçimde yönetmesi, çalışanlarının yetkinliklerini sürekli geliştirmesi ve kurumsal öğrenmeyi stratejik hedeflerle uyumlu hâle getirmesi kritik bir gereklilik hâline gelmiştir. Bilgi odaklı ekonomiye geçişle birlikte, öğrenmeye duyarlı, çevik ve kendini sürekli yenileyebilen organizasyonlara olan ihtiyaç daha da artmıştır. Bu bağlamda entelektüel sermayenin yönetimi, organizasyonlar için yalnızca operasyonel değil, aynı zamanda stratejik bir zorunluluk olarak ortaya çıkmaktadır. Kurumsal akademi“Bilginin kullanım süresinin kısalmasına yanıt vermek ve çalışanların gelişimini organizasyonun stratejileriyle uyumlu hale getirmek amacıyla tasarlanmış merkezi kurum içi eğitim ve öğrenme yapıları”olarak tanımlanarak, öğrenmenin kurumsallaştırılması, çalışanların gelişimi ve organizasyonel hedefler ile kurumsal öğrenme sistemleri arasındaki uyumun sağlanması işlevini üstlenen araçlar olarak karşımıza çıkmaktadır. Proje temelli doğası ve parçalı yapısı gereği öğrenme ve bilgi sürekliliğinin zayıf olduğu inşaat sektöründe kurumsal akademi yapılarının potansiyeli özellikle dikkat çekmektedir. Bu tez inşaat sektöründe kurumsal akademi kavramını kuramsal ve ampirik açıdan inceleyerek bütüncül bir model sunmayı amaçlamaktadır. Çalışmanın çıkış noktası, inşaat sektörünün öğrenmeyi kurumsallaştırma konusundaki yapısal yetersizlikleridir. İnşaat sektörünün proje temelli ve parçalı yapısı gereği geçici proje ekipleri, zayıf bilgi paylaşım kültürü, yüksek çalışan devri ve sınırlı kariyer gelişimi olanakları gibi dinamikleri, bilgi sürekliliğini kesintiye uğratmakta ve öğrenmeyi kişisel deneyimlerin ötesine taşıyamamaktadır. Bu durum, örgütsel hafızanın zayıf kalmasına, yenilik kapasitesinin sınırlanmasına, verimlilik ve rekabet gücünün düşmesine yol açmaktadır. Literatürde, bu yapısal sorunların inşaat sektöründe faaliyet gösteren yüklenici firmaları uzun vadede dezavantajlı hâle getirdiği belirtilmesine rağmen, kurumsal akademilerin sektörel bağlamda nasıl konumlandırılacağı ve ne tür dinamiklerle yapılandırılması gerektiği neredeyse hiç araştırılmamıştır. Bu nedenle, inşaat sektörüne özgü öğrenme dinamiklerini dikkate alan, bütüncül ve ampirik olarak doğrulanmış bir kurumsal akademi modeline duyulan ihtiyaç hem akademi hem de sektör açısından kritik bir boşluğa işaret etmektedir. Tezin temel amacı, inşaat sektöründe faaliyet gösteren büyük ölçekli yüklenici firmalara özgü bir kurumsal akademi modelinin tasarlanması, geliştirilmesi ve ampirik olarak doğrulanmasıdır. Tez, kurumsal akademilerin stratejik öğrenme merkezleri olarak nasıl yapılandırılması gerektiğini ortaya koyarak sektörün proje temelli doğasından kaynaklanan sorunlarına bütüncül bir çözüm üretebileceğini göstermeyi amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda, kurumsal akademilerin temel bileşenleri belirlenmiş, bu bileşenler arasındaki ilişkiler kavramsallaştırılmış ve modelin örgütsel sonuçlarla nasıl bağlantı kurduğu ortaya koyulmuştur. Mevcut literatür çoğunlukla kurumsal akademilerin yönetişimi, müfredatı veya iş birlikleri gibi tekil yönlerine odaklandığından, kavramın bir sistem olarak bütüncül işleyişi yeterince incelenmemiştir. Bu tez, kurumsal akademileri çok bileşenli, etkileşimli ve sonuç odaklı bir yapı olarak ele alması bakımından literatürde önemli bir boşluğu doldurmaktadır. Araştırma, keşif odaklı yapısı ve literatürdeki teorik ve ampirik boşluk nedeniyle üç aşamalı bir araştırma tasarımı ile yürütülmüştür. Birinci aşama kapsamlı bir literatür taramasıdır. Kurumsal akademi literatürü ve kavramının inşaat sektörünün öğrenme dinamikleri ve bilgi yönetimi eksenleriyle kesişimi incelenmiş, sonucunda öne çıkan kurumsal akademi bileşenleri ve bu bileşenlerin birbiriyle olan ilişkileri sistematik bir şekilde sentezlenmiştir. Bu süreç, tezde geliştirilen kavramsal modelin teorik temelini oluşturmuştur. İkinci aşamada, kurumsal akademi bileşenlerinin inşaat sektörüyle uyumluluğunu ve uygulanabilirliğini değerlendirmek amacıyla mevcut durum analizi yapılmıştır. Amerika Birleşik Devletleri'nde Engineering News-Record (ENR) Top 400 listesinde yer alan yüklenici firmaların ve Türkiye Müteahhitler Birliği'ne kayıtlı yüklenici firmaların internet siteleri içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Bu analiz, yüklenici firmaların halihazırda yürüttüğü eğitim ve öğretim faaliyetlerini, içerik odaklarını, iş birliği mekanizmalarını, dijital öğrenme yaklaşımlarını ve kurumsal akademi benzeri yapılarının varlığını ortaya koymuştur. Bulgular, ABD firmalarının daha kurumsallaşmış ve görünür öğrenme sistemlerine sahip olduğunu, Türkiye'de ise kurumsal akademi uygulamalarının erken aşamalarda ve daha sınırlı olduğunu göstermiştir. Her iki ülkede de tam anlamıyla gelişmiş kurumsal akademi sistemleri bulunmamakla birlikte, pek çok firma kurumsal akademi bileşenleriyle uyumlu uygulamalar yürütmektedir. Bu sonuçlar, kavramsal modelin inşaat sektörünün mevcut koşullarını yansıttığını göstermekte ve üçüncü aşamadaki nicel doğrulama için sağlam bir zemin oluşturmaktadır. Üçüncü aşamada, birinci ve ikinci aşamalarda tanımlanan bileşenlerden türetilmiş ölçekler kullanılarak yapılandırılmış bir anket geliştirilmiş ve ABD inşaat sektöründe faaliyet gösteren büyük ölçekli yüklenici firmaların üst düzey yöneticilerine uygulanmıştır. Elde edilen 48 geçerli yanıt Kısmi En küçük Kareler Yapısal Eşitlik Modellemesi (Partial Least Squares Structural Equation Modeling- PLS-SEM) yöntemi ile analiz edilmiştir. Bu yöntem hem ölçüm modelinin hem de yapısal modelin değerlendirilmesine olanak verdiği için, geliştirilen kurumsal akademi modelinin çok bileşenli yapısını doğrulamak için güçlü bir çerçeve sunmuştur. Analiz sonuçları, kurumsal akademilerin örgütsel, insani ve ilişkisel bileşenleri ile idari performans ve çalışanların şirkete olan bağlılığı bileşenlerinin birbirleriyle etkileşim içinde çalışan bütüncül bir sistem oluşturduğunu ortaya çıkarmıştır. Analiz sonuçları özellikle örgütsel bileşenin çalışanların aidiyet duygusu üzerindeki güçlü etkisini göstermiştir. Liderlik desteği, öğrenmeye verilen stratejik önem, çalışan kariyer gelişimi için yapılandırılmış mekanizmalar ve kurumsal öğrenme kültürü; çalışan bağlılığını ve motivasyonunu artırmaktadır. İnsan bileşeni, idari performans üzerinde güçlü bir etkiye sahip olup, teknik bilgi, liderlik becerileri ve öğrenme kültürüne yapılan yatırımların idari performansı doğrudan artırdığını göstermektedir. İlişkisel bileşenin daha zayıf bir etkisi olmasına rağmen, geleneksel üniversiteler ve diğer dış paydaşlarla yapılan çeşitli iş birlikleri insan bileşenine katkıda bulunmaktadır. Bu sonuçlar, kurumsal akademilerin yalnızca bir eğitim birimi değil, aynı zamanda örgütsel performansı, kültürü ve stratejik uyumu güçlendiren çok katmanlı bir öğrenme ekosistemi olduğunu göstermektedir. Tez sonuçları, kurumsal akademilerin yüklenici firmaların uzun süredir mücadele ettiği bilgi süreksizliği, öğrenmenin bireysel deneyimlere bağımlılığı, yüksek çalışan devri, motivasyon kaybı ve kurumsal hafıza eksikliği gibi yapısal problemlere çözüm sunabileceğini ortaya koymaktadır. Liderlik odaklı ve kurumsal olarak yapılandırılmış öğrenme sistemleri, hem bireysel yetkinlik gelişimine hem de organizasyonel sürekliliğin sağlanmasına katkı sunmaktadır. Dijital öğrenme yöntemlerinin artan kullanımı, farklı paydaş gruplarına yönelik içerik çeşitliliği ve eğitimin stratejik bir yatırım olarak görülmesi, kurumsal akademi mimarisinin inşaat sektöründe uygulanabilirliğini desteklemektedir. Bu tez çalışması, inşaat sektöründe kurumsal akademilerin kuramsal ve ampirik temellerini güçlendiren öncü bir araştırma niteliğindedir. Kavramsal modelin literatüre dayanan bileşenleri, sektörün mevcut uygulamalarıyla uyumlu bir biçimde yapılandırılmış; nicel doğrulama ile kurumsal akademilerin bütüncül yapısı ampirik olarak desteklenmiştir. Çalışmanın hem ABD hem de Turkiye bağlamlarını ele alması, sektörel öğrenme uygulamalarına ilişkin karşılaştırmalı sonuçlar sunmaktadır. Doğrulanan kurumsal akademi modeli, yalnızca akademik literatüre değil, yüklenici firmalar için uygulanabilir bir referans çerçeve oluşturarak pratik alanda da önemli katkılar sağlamaktadır. Sonuç olarak, bu tez kurumsal akademilerin yüklenici firmalarda stratejik öğrenme ekosistemi olarak nasıl yapılandırılabileceğine dair bütüncül, teorik olarak temellendirilmiş ve ampirik olarak doğrulanmış bir model sunmaktadır. Dolayısıyla gelecekte yapılacak araştırmalar için güçlü bir temel oluşturmakta ve yüklenici firmaların sürdürülebilir rekabet gücü için kurumsal öğrenme yatırımlarının stratejik önemini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
In the knowledge age, effective management of knowledge assets, continuous development of employee competencies, and alignment of corporate learning with strategic goals have become essential for organizations aiming to remain competitive and to ensure long-term sustainability. The transition to a knowledge-based economy has increased the need for agile, learning-oriented organizations capable of continuous self-improvement. Consequently, the management of intellectual capital has become not merely an operational task but a strategic priority. Corporate universities (CUs), defined as“centralized in-house training and education facilities designed to respond to the shortened shelf life of knowledge and align employee development with business strategies,”serve as essential links connecting organizational objectives with corporate learning systems. CUs hold significant potential in the construction industry, where the continuity of learning and the accumulation of knowledge often suffer due to the industry's project-based nature and fragmented structure. A comprehensive corporate university (CU) model is presented in this thesis that explores the feasibility of the concept in the construction industry through both theoretical and practical perspectives. The driving force behind this thesis is the existance of structural deficiencies regarding the institutionalization of learning in the construction industry. The industry is characterized by a project-based nature and a fragmented structure, with transient project teams, a weak culture of knowledge sharing, high employee turnover, and few opportunities for career growth. These dynamics disrupt knowledge flow and hinder learning beyond personal experience, leading to weak organizational memory, limited innovation potential, and decreased efficiency and competitiveness. Although the existing literature recognizes that these structural obstacles disadvantage construction companies over the long term, there is a significant lack of research on how CUs could be positioned and organized in the construction context. Therefore, the need for a comprehensive, empirically validated CU model that addresses the specific learning needs of the construction industry highlights a significant gap in both the academic and industrial literature. The primary objective in this thesis is to develop and empirically validate a CU model for large construction companies. This objective implies that by organizing CUs as strategic learning hubs, organizations can develop comprehensive solutions to the challenges arising from the sector's project-based nature. To achieve this, the core components of CUs were identified, their interrelationships were mapped, and the connection between the model and organizational outcomes was established. While current literature predominantly focuses on individual aspects, such as curriculum or collaboration, the systemic, holistic functioning of the concept has rarely been examined. This significant gap is addressed in this thesis by conceptualizing the CU as a multifaceted, interactive, and results-driven ecosystem. Given the exploratory nature of the research and the gaps in existing theory and practice, a three-stage design was adopted. The first stage consisted of a comprehensive literature review examining the CU concept and its intersection with research in the construction industry. This process established the basis for the conceptual model presented in the thesis. In the second stage, a current state analysis was conducted to assess the compatibility and applicability of CU components in the industry. Content analysis was conducted on the websites of contractor companies in the United States (U.S.) listed in the Engineering News-Record (ENR) Top 400 list and those registered with the Turkish Contractors Association (TCA). This analysis highlighted current training activities, content focus, collaboration mechanisms, digital learning approaches, and the prevalence of CU-like structures. Findings indicated that while U.S. companies have institutionalized and visible learning systems in place, CU applications in Turkiye remain in an early, more limited stage. Although fully matured CU systems are uncommon in the U.S. and Turkiye, many companies engage in practices aligned with CU components. These results confirmed that the conceptual model accurately reflects current industry realities, offering a strong foundation for quantitative validation. The third stage involved developing a structured questionnaire using scales based on the components identified in earlier stages. This instrument was administered to senior executives and leaders of large construction companies in the U.S. The 48 valid responses collected were analyzed with Partial Least Squares Structural Equation Modeling (PLS-SEM). This approach provided a solid framework for validating the model's multiple components, allowing for the simultaneous evaluation of both the measurement and structural models. The analysis showed that CUs form a holistic system where organizational, human, and relational components interact synergistically with corporate performance and employees' sense of belonging to the company. The research presented in this thesis is a pioneering study that advances the theoretical and empirical foundations of CUs in the construction industry. The conceptual model, aligned with current industry practices and validated through quantitative methods, provides a comprehensive perspective. By examining CUs in both the U.S. and Turkish contexts, the research offers comparative insights into industry learning practices. Beyond its contribution to the academic literature, the validated model provides a practical framework for construction companies. Ultimately, a theoretically grounded and empirically validated roadmap for establishing CUs as a strategic learning ecosystem is presented in this thesis, highlighting CUs' essential role in sustaining sustainable competitiveness in the construction industry.
Benzer Tezler
- Sigortada dağıtım ve tutundurma metodları
Başlık çevirisi yok
BANU GÖNENÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
SigortacılıkMarmara ÜniversitesiSigortacılık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OSMAN GÜRBÜZ
- Ticari sigortalar ile sosyal sigortaların karşılaştırılması (özellikle sağlık sigortası açısından)
Comparasion of private insurance and social insurance (especially with respect to health insurance)
BAYRAM NECMİ ÖZER
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
SigortacılıkMarmara ÜniversitesiSigortacılık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜJDAT ŞAKAR
- Teknoloji tabanlı girişimlerin erken aşama destekleri ile ilgili mevcut durum analizi ve girişimlerin erken aşama desteklerden faydalanabilmesi için değerlendirme metod önerisi
Current status analysis of earyl stage support of technology-based initiatives and evaluation metod recomendation for initiatives to benefit from early stage support
TUBA ÖZTEPE
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Mühendislik Bilimleriİstanbul Teknik Üniversitesiİşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FERHAN ÇEBİ
- Açık konutta açıklık kriterleri üzerine bir çalışma uygulama: Halkalı toplu konutları
Başlık çevirisi yok
GAMZE ALPTEKİN ÖZKAPTAN