Gelişimsel dil bozukluğu olan ve olmayan çocukların semantik akıcılık becerilerinin değerlendirilmesi
Assessment of semantic fluency skills in children with and without developmental language disorders
- Tez No: 995522
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ FERHAT KORKMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Dil ve Konuşma Terapisi, Language and Speech Therapy
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kapadokya Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Dil ve Konuşma Terapisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Araştırmada, 5-7 yaş aralığında gelişimsel dil bozukluğu olan çocuklar ile tipik gelişim gösteren çocukların semantik akıcılık becerilerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın evrenini, 2025 yılında Türkiye'nin farklı illerinde; gelişimsel dil bozukluğu tanısı almış, özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri ile kliniklerde terapi gören 5–7 yaş aralığındaki çocuklar ile normal dil gelişimi gösteren ve anaokulu/kreşlerde eğitim gören 5–7 yaş aralığındaki çocuklar oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise, bu özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri, klinikler ve anaokulu/kreşlerde eğitim gören 5–7 yaş aralığındaki çocuklar arasından ölçüt örnekleme yöntemi kullanılarak belirlenmiştir. Veriler Türkçe Erken Dil Gelişimi Testi ve Semantik Akıcılık Testi kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde IBM SPSS 24.0 paket programı kullanılmış; normallik varsayımı çarpıklık ve basıklık değerleri üzerinden değerlendirilmiştir. Analizlerde Ki-kare testi, bağımsız örneklem t testi ve Pearson korelasyon analizi uygulanmıştır. Araştırma bulguları, gelişimsel dil bozukluğu olan çocukların alıcı ve ifade edici dil puanlarının, tipik gelişim gösteren çocuklara göre anlamlı düzeyde daha düşük olduğunu göstermiştir. Semantik akıcılık görevlerinde, tüm anlamsal kategorilerde tipik gelişim grubunun gelişimsel dil bozukluğu (GDB) olan çocuklara kıyasla daha fazla sözcük ürettiği belirlenmiştir. Semantik akıcılık performansının cinsiyete göre anlamlı biçimde farklılaşmadığı; yaş ve eğitim düzeyi değişkenleri dikkate alındığında da GDB ve tipik gelişim grupları arasındaki farkın devam ettiği görülmüştür. Ayrıca semantik akıcılık performansı ile özellikle ifade edici dil becerileri arasında anlamlı ilişkiler saptanmıştır.
Özet (Çeviri)
This study aimed to comparatively examine the semantic fluency skills of children aged 5-7 with developmental language disorders and typically developing children. The study population consists of children aged 5-7 years in different provinces of Turkey who have been diagnosed with developmental language disorders and are receiving therapy in special education and rehabilitation centers and clinics, as well as children aged 5-7 years who show normal language development and are attending kindergartens/preschools in 2025. The study sample was determined using criterion sampling from among children aged 5–7 years attending special education and rehabilitation centers, clinics, and kindergartens/nurseries. Data were collected using the Turkish Early Language Development Test and the Semantic Fluency Test. IBM SPSS 24.0 software was used for data analysis, and the assumption of normality was assessed based on skewness and kurtosis values. Chi-square test, independent samples t-test, and Pearson correlation analysis were applied in the analyses. The research findings showed that the receptive and expressive language scores of children with developmental language disorder were significantly lower than those of typically developing children. In semantic fluency tasks, it was determined that the typically developing group produced more words across all semantic categories compared to children with developmental language disorder (DLD). It was observed that semantic fluency performance did not differ significantly by gender; and that the difference between the GDB group and the typically developing group persisted when age and education level variables were taken into account. Additionally, significant relationships were found between semantic fluency performance and, in particular, expressive language skills.
Benzer Tezler
- 7?14 yaş aralığındaki Türkçe konuşan çocukların sözel akıcılık becerilerinin değerlendirilmesi
Assessment of the verbal fluency skills in Turkish speaking children ranging in age from 7 to 14
ŞENOL SAT
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
DilbilimAnadolu ÜniversitesiDil ve Konuşma Terapistliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İLKNUR MAVİŞ
- Otizm spektrumundaki çocuklar ile nörotipik çocuklarda okuma başarısı ile yürütücü işlevler arasındaki ilişkiler
The relationships between reading achievement and executive functions in children on the autism spectrum and neurotypical children
ATİLLA TUTUŞ
- Otizm spekturm bozukluğu olan ve normal gelişim gösteren çocuklarda, pragmatik dil becerilerinin ve dil gelişimlerinin incelenmesi
Examination of pragmatic language skills and language development in children withautism spectrum disorder and normal development
SENA DELİKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
DilbilimKapadokya ÜniversitesiDil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ RUKİYE YALAP
- Semantik bilgi ve sözel çalışma belleği ilişkisinin gelişimsel yetersizliği olan çocuklarda incelenmesi
Investigation of relationship between semantic knowledge and verbal working memory in children with developmental disability
TÜBA KÜÇÜK DOĞAROĞLU
Doktora
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiÖzel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İNAYET FUNDA ACARLAR
- Gelişimsel dil bozukluğu olan ve olmayan çocukların erken okuryazarlık becerilerinin ve ev erken okuryazarlık ortamlarının incelenmesi
Examining the early literacy skills and home early literacy environments of children with and without developmental language disorder
MUSHAP AKGÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
DilbilimÜsküdar ÜniversitesiDil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞAZİYE SEÇKİN YILMAZ