Ekonomi, altyapı ve inovasyon kapsamında ab ülkelerinin ulaştırma etkinliğinin analizi
Transportation efficiency enalysis of eu countries within the framework of economy, infrastructure and inovation
- Tez No: 995898
- Danışmanlar: PROF. DR. FAZIL GÖKGÖZ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinde ulaştırma sektörü bağlamında çevresel enerji etkinliği çok boyutlu bir yaklaşımla analiz edilmiştir. Çalışmanın temel amacı, çevre, ekonomi, altyapı ve inovasyon bileşenlerinin ulaştırma sistemleri üzerindeki etkilerini değerlendirmek ve ülkelerin çevresel etkinlik düzeylerini karşılaştırmalı olarak ölçmektir. Sürdürülebilir kalkınma hedefleri doğrultusunda geliştirilen bu tez, ulaştırma sektörünün çevre üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmak amacıyla hangi stratejilerin öncelikli olması gerektiği konusunda politika yapıcılara rehberlik etmeyi hedeflemektedir. Araştırmanın kuramsal çerçevesi, ulaşım sistemleri ile çevresel, ekonomik ve teknolojik göstergeler arasındaki ilişkileri kapsamlı biçimde ele almaktadır. Tezin metodolojik kısmında, Veri Zarflama Analizi (VZA) kullanılarak geliştirilen üç farklı model aracılığıyla, 2023 yılı için çevresel etkinlik ölçülmüştür. Bu modeller sırasıyla; (1) ekonomik göstergelere dayalı çevresel etkinlik, (2) ulaşım altyapısına dayalı çevresel etkinlik ve (3) inovasyon kapasitesine dayalı çevresel etkinlik analizlerini içermektedir. Çalışmada Avrupa Birliği üyesi ülkeler, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler şeklinde gruplandırılarak karar birimleri olarak ele alınmış ve bu gruplar arasında karşılaştırmalı analiz gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, gelişmiş AB ülkeleri genel olarak daha yüksek çevresel enerji etkinliği skorlarına sahiptir. Bu durum, bu ülkelerde çevre dostu politikaların, akıllı altyapı sistemlerinin ve teknolojik yeniliklerin etkin bir şekilde uygulanmakta olduğunu göstermektedir. Gelişmekte olan ülkelerde ise altyapı yatırımlarında stratejik planlama eksiklikleri, düşük Ar-Ge harcamaları ve sürdürülebilirlik kriterlerinin yeterince benimsenmemesi gibi etkenlerin çevresel etkinlik düzeylerini sınırladığı tespit edilmiştir. Bununla birlikte bazı gelişmekte olan ülkelerin, sınırlı kaynaklara rağmen yüksek etkinlik puanlarına ulaşması, doğru politika bileşimlerinin etkin sonuçlar doğurabileceğini göstermektedir. Çalışma, ulaştırma sektörünün çevresel sürdürülebilirlik bağlamında yalnızca teknik değil, aynı zamanda ekonomik, yönetsel ve yenilikçi politikalarla da entegre edilmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Ayrıca politika önerileri, AB düzeyinde yürütülen programlar ve fonlara erişimin artırılması, düşük karbonlu ulaştırma sistemlerine geçişin hızlandırılması, inovasyonun yaygınlaştırılması ve kurumsal kapasitenin güçlendirilmesi yönünde somut öneriler içermektedir. Sonuç olarak bu tez, ulaştırma sektörünün sürdürülebilirlik hedefleri doğrultusunda nasıl dönüştürülebileceğini veri temelli bir yaklaşımla ortaya koymakta ve Avrupa Birliği ülkeleri bağlamında çevresel enerji etkinliğinin çok boyutlu bir analizini sunarak literatüre ve politika yapıcı çevrelere özgün bir katkı sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
This study conducts a multidimensional analysis of environmental energy efficiency within the transportation sector of European Union (EU) countries. The primary aim of the research is to evaluate the influence of environmental, economic, infrastructural, and innovation-based factors on transportation systems, and to comparatively measure the environmental efficiency levels across countries. In alignment with sustainable development goals, this doctoral thesis seeks to provide a strategic framework for policymakers aiming to reduce the negative environmental impacts of transportation systems. The theoretical framework of the study comprehensively examines the interactions between transportation systems and environmental, economic, and technological indicators. In the methodological section, environmental energy efficiency is measured using Data Envelopment Analysis (DEA) through the development of three distinct models: (1) environmental efficiency based on economic indicators, (2) environmental efficiency based on transportation infrastructure, and (3) environmental efficiency based on innovation capacity. The EU member states are categorized into developed and developing countries, and a comparative efficiency analysis is performed between these groups. Findings reveal that developed EU countries generally exhibit higher environmental energy efficiency scores, indicating effective implementation of eco-friendly policies, smart infrastructure systems, and technological innovations. In contrast, developing countries often face limitations due to lack of strategic infrastructure planning, low R&D investment, and insufficient integration of sustainability criteria. Nonetheless, some developing countries have achieved high efficiency scores despite limited resources, demonstrating that appropriate policy combinations can yield impactful outcomes. The study underscores that the transformation of the transportation sector toward environmental sustainability must be supported not only by technical improvements, but also through integrated economic, managerial, and innovation-based policies. Moreover, the policy recommendations focus on enhancing access to EU-level funding and programs, accelerating the transition to low-carbon transportation systems, promoting innovation, and strengthening institutional capacity. In conclusion, this thesis presents a data-driven approach to understanding how the transportation sector can be transformed in line with sustainability objectives. By providing a multidimensional analysis of environmental energy efficiency within the EU context, it offers original contributions to both the academic literature and policy-making processes.
Benzer Tezler
- Türk deniz gücü stratejisi kapsamında deniz taşımacılığı ve limanların avrupa birliği politikaları ile karşılaştırılması, eksiklikler ve öneriler
Comparison of maritime transportation and ports within the framework of turkish sea power strategy to european union policies, deficiencies, and recommendations
GÜRKAN BİLGE
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Denizcilikİstanbul Teknik ÜniversitesiDenizcilik Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. LEVENT KIRVAL
- Gümrük Birliği ve Avrupa Birliği`ne giriş sürecindeki Türk KOBİ`lerinin sorunları, çözüm önerileri ve Türkiye için bir destek ve teşvik modeli
Through custom union and on the way of accession to European Union, the problems of Turkish SMEs and solution proposals: A support and incentive model for Turkey
ERDAL BAL
- Carbon capture storage and utilization in the cement industry: Systematic literature review on methanol and urea production from carbon based emissions
Çimento endüstrisinde karbon yakalama ve kullanımı:Karbon kaynaklı emisyonlardan metanol ve üre üretimi hakkında sistematik literatür incelemesi
GÖKÇE YALIN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Çevre Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. VEDAT UYAK
- Entelektüel sermaye ve inovasyonun çalışan performansına etkisi: Havacılık sektörü örneği
The effect of intellectual capital and innovation on employee performance: The aviation industry case
NİL KONYALILAR
- Pandemi sürecinde hanehalkı davranışı: Gaziantep örneği
Household behavior during the pandemic: The case of Gaziantep
ONUR SULU
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
İletişim BilimleriGaziantep Üniversitesiİletişim ve Toplumsal Dönüşüm Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERNA BALCI İZGİ