Afyon ilinden toplanan çevresel su örneklerinde serbest yaşayan potansiyel patojenik amip türlerinin araştırılması
The investigation of potentially pathogenic free-living amoebas in water samples from Afyon province
- Tez No: 996722
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ERDOĞAN MALATYALI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Parazitoloji, Parasitology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tıbbi Parazitoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Serbest yaşayan amipler (SYA), çevresel örneklerde yaygın olarak bulunmalarına rağmen insanlarda nadiren görülen, ancak ciddi klinik tablolarla sonuçlanabilen enfeksiyonlara yol açabilmektedir. Bu tez çalışmasında, Afyonkarahisar ilindeki farklı yerleşim bölgelerinden tabakalı örnekleme yöntemiyle toplanan kullanım suyu örneklerinde, insan sağlığı açısından potansiyel patojen özellik taşıyan SYA türlerinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Örneklem büyüklüğü (α=0,05 ve d=0,06) esas alınarak 102 olarak hesaplanmış; ilçelerin nüfus ve büyüklükleri ile orantılı biçimde köylerden içme suyu örnekleri toplanmıştır. Su kaynaklarından 500 ml su örneği alınmış, filtrasyon işlemi sonrasında besleyici değeri olmayan agar (NNA) üzerine ekim yapılmıştır. Elde edilen kültürler, inverted mikroskopta SYA çoğalması açısından değerlendirilmiştir. Besiyerinde çoğalan amiplerin genotiplendirilmesi amacıyla DNA izolasyonu gerçekleştirilmiş ve Acanthamoeba, Naegleria fowleri, Sappinia spp. ve Balamuthia mandrillaris türlerine özgü 18S rRNA gen bölgesi, PZR yöntemiyle çoğaltılmıştır. Pozitiflik saptanan izolatların genetik çeşitliliği, sekanslama sonrası biyoinformatik analizler kullanılarak araştırılmıştır. Bulgular: Toplanan su örneklerinin 8'inde (%7,8) SYA pozitifliği saptanmıştır. Morfolojik analiz sonuçları ile türe özgü PZR analizleri birlikte değerlendirildiğinde, izolatların Acanthamoeba olduğu belirlenmiştir. İzolatların 40°C'de 72 saat inkübasyonu sonucunda üç örnekte termotolerans özelliği gösteren trofozoit canlılığı ve çoğalma gözlenmiştir. GenBank veri tabanında bildirilen referans sekanslarla yapılan BLAST ve evrimsel uzaklık analizleri sonucunda, izolatların yedisinin (%87,5) T4 genotipi, birinin (%12,5) ise T2 genotipi ile yakın olduğu gösterilmiştir. Sonuç: Bu çalışma, Afyonkarahisar ilindeki kırsal yerleşim bölgelerinden toplanan içme suyu örneklerinde SYA varlığını ortaya koymuş ve halk sağlığı açısından potansiyel risk taşıyan türlerin saptanmasına katkı sağlamıştır. Özellikle Acanthamoeba türlerinin kullanım su kaynaklarında bulunması, bu türlerin insan sağlığı üzerindeki etkilerinin dikkate alınması gerektiğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: Free-living amoebae (FLA) are commonly found in environmental samples, can cause rare but severe infections in humans. This thesis aimed to investigate potentially pathogenic FLA species in domestic water samples collected from different residential areas of Afyonkarahisar Province using a sampling method. Materials and Methods: The sample size was calculated as 102 (α=0.05 and d=0.06). Domestic water samples were collected from villages proportionally to the population and size of the districts. From each water source, 500 mL of water was collected and, following filtration, inoculated onto non-nutrient agar (NNA). The resulting cultures were evaluated for FLA growth using an inverted microscope. For genotyping of amoebae grown in culture, DNA was isolated and the 18S rRNA gene region specific to Acanthamoeba, Naegleria fowleri, Sappinia spp., and Balamuthia mandrillaris was amplified by PCR. The genetic diversity of PCR-positive isolates was investigated using sequencing followed by bioinformatic analyses. Results: FLA positivity was detected in 8 (7.8%) of the collected water samples. Evaluation of morphological findings with species-specific PCR identified all isolates as Acanthamoeba. Following incubation at 40 °C for 72 hours, trophozoite viability and proliferation indicating thermotolerance were observed in three isolates. BLAST and evolutionary distance analyses using reference sequences in the GenBank database showed that seven (87,5%) isolates were closely related to the T4 genotype and one (12,5%) isolate to the T2 genotype. Conclusion: This study showed the presence of free-living amoebae in environmental water samples collected from rural areas of Afyonkarahisar and contributed to the identification of species with potential public health risks. Detection of Acanthamoeba in water sources indicates that the possible effects of these microorganisms on human health should be carefully considered.
Benzer Tezler
- Ege bölgesinde üretilen propolislerin kimyasal yapısı ve antifungal aktivitesi
Chemical structures and antifungal properties of propolis produced in Aegean region
MEHMET UYGAR TÜRK
- Impact of bee pollen fermentation on the profile and bioaccessibility of phenolic compounds
Polen fermentasyonunun fenolik bileşiklerin biyoyararlılığı ve profilleri üzerindeki etkisi
SERPİL GÖNÜL
Yüksek Lisans
İngilizce
2016
Gıda Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DİLEK BOYACIOĞLU
- Afyonkarahisar ilinden toplanan çiğ sütlerde kinolon grubu antibiyotik kalinti varliğinin araştirilmasi
Investigation of quinolone antibiotic residues in raw milk obtained from Afyonkarahiisar city
MAHMUT ÇANCILAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Veteriner HekimliğiAfyon Kocatepe ÜniversitesiFarmakoloji ve Toksikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİNAN İNCE
- Afyonkarahisar ilinden toplanan ballarda ağır metal ve diğer element düzeylerinin araştırılması
Investigation of heavy metal and other elements levels presence in honey collected from Afyonkarahisar
ÖMER GÜMÜŞTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Besin Hijyeni ve TeknolojisiAfyon Kocatepe ÜniversitesiBesin Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ULAŞ ACARÖZ
- Ova kurbağası (Pelophlax ridibunda)'nın kriyobiyolojisi üzerine araştırmalar
Research on the cryobiology of the plain frog (Pelophlax Ridibunda)
AYŞE NUR GÖKMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
GenetikAfyon Kocatepe ÜniversitesiMedikal Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. UĞUR CENGİZ ERİŞMİŞ