Şırnak kent tarihinin izinde: Toki konutlarının mimari bağlam kriterleri üzerinden değerlendirilmesi
On the trail of şirnak urban history: e3valuation of toki housing through architectural context criteria
- Tez No: 996872
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ALTAY ÇOLAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Mimari Bağlam Kriterleri, Kent Tarihi, Kentsel Gelişim, TOKİ, Şırnak, Architectural Context Criteria, Urban History, Urban Development, TOKİ, Şırnak
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çukurova Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Bina Bilgisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yapılar, oluşum ve kullanım süreçlerinde içinde bulundukları fiziksel, kültürel ve toplumsal çevreden bağımsız olarak değerlendirilemez. Özellikle konut tasarımında, mimari bağlamın belirleyici bir rol üstlendiği açıktır. Bu çalışma, Şırnak kent merkezinde kentsel dönüşüm süreci kapsamında inşa edilen 1. Bölge 2. Etap (İsmetpaşa-Gazipaşa) Toplu Konut İdaresi Başkanlığı (TOKİ) konutlarını; Jane Anderson tarafından tanımlanan mimari bağlam kriterleri doğrultusunda, topografya, fiziksel çevre, iklim koşulları, yönlenme, malzeme kullanımı ve sosyokültürel yaşam başlıkları altında değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Jeopolitik konumu nedeniyle tarih boyunca farklı medeniyetlere ev sahipliği yapan Şırnak, çok katmanlı bir kent tarihine sahiptir. Bu kapsamda çalışmada, kentin yerleşim süreci; ilk yerleşim alanları, gelişim yönleri, yerel mimari karakteri ve kent belleğinde önemli yer tutan yapılar üzerinden ele alınmıştır. Ortaya konulan tarihsel ve mekânsal arka plan, TOKİ konutlarının mevcut kentsel doku ve yerel bağlam ile kurduğu ilişkinin okunabilmesi açısından temel bir değerlendirme zemini oluşturmuştur. Bu çalışmanın bulguları, Şırnak'ın kent tarihinin anlaşılmasına yönelik bir zemin oluşturmanın ötesinde, mimaride bağlam kavramının tanımlanmasına ve bağlam kriterlerinin TOKİ konutları üzerinden değerlendirilmesine ilişkin literatüre katkı sağlayan bir kaynak niteliği taşımaktadır.
Özet (Çeviri)
Buildings cannot be evaluated independently of the physical, cultural, and social environments in which they are formed and used. Particularly in housing design, it is evident that architectural context plays a decisive role. This study aims to evaluate the housing units constructed by the Housing Development Administration (TOKİ) within the scope of the urban transformation process in the 1st Region, 2nd Stage (İsmetpaşa–Gazipaşa) of Şırnak city center, in line with the architectural context criteria defined by Jane Anderson. The evaluation is conducted under the headings of topography, physical environment, climatic conditions, orientation, material usage, and socio-cultural life. Due to its geopolitical location, Şırnak has hosted different civilizations throughout history and has a multi-layered urban history. In this context, the study examines the city's settlement process through its first settlement areas, directions of development, local architectural character, and structures that hold an important place in the city's memory. The historical and spatial background presented provides a fundamental basis for evaluating the relationship between TOKİ housing and the existing urban fabric and local context. The findings of this study go beyond establishing a foundation for understanding the urban history of Şırnak; they also serve as a valuable resource contributing to the literature on defining the concept of context in architecture and evaluating context criteria through TOKİ housing projects.
Benzer Tezler
- Sosyo ekonomik ve çevresel etkileri ile yabancı uyruklu gerçek ve tüzel kişilerin Türkiye'de mülk edinmesi ?riskler ve fırsatlar?
Foreign national legal and natural entities` acquiring a property in Turkey for social and environmental factors ? risks and opportunities?
ÖZCAN ERDOĞAN
Doktora
Türkçe
2008
Kamu YönetimiAnkara ÜniversitesiSosyal Çevre Bilimleri Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. ÇELİK ARUOBA
- Güneydoğu Anadolu projesi (GAP) ve bölgeye etkileri
Başlık çevirisi yok
GÜLAY CEYLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
EkonomiDicle ÜniversitesiMaliye ve Ekonomi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEKİ SEZER
- Tarihi ve beşeri coğrafya bağlamında Cizre ilçesinde sosyal yapıda toplumsal değişme ve modernleşme
Social change and modernization of social structure in Cizre within the context of history and human geography
İHSAN GÜL
- Cizre`deki mimari eserler
The Worts of arts in Cizre
ZAHİR ERTEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
MimarlıkYüzüncü Yıl ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. OSMAN AYTEKİN