Liderlik tarzlarının süreksiz yeniliğe etkisinde motivasyonun aracılık rolü: Bilişim sektörü üzerine bir araştırma
The mediating role of motivation in the effect of leadership styles on discontinuous innovation: a study on the information technology sector
- Tez No: 998730
- Danışmanlar: PROF. DR. KÜRŞAT ÖZDAŞLI, DOÇ. DR. HAMZA KANDEMİR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, farklı liderlik tarzlarının çalışan motivasyonu ve yenilikle ilişkili örgütsel çıktılar üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada demokratik, eğitici, hız belirleyici, kumandacı, vizyoner ve ilişkisel liderlik tarzlarının; içsel ve dışsal motivasyon aracılığıyla süreksiz yenilik boyutları üzerindeki etkileri Yapısal Eşitlik Modellemesi (YEM) kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonuçları, liderlik tarzlarının örgütsel üretkenlik üzerindeki etkilerinin büyük ölçüde motivasyonel mekanizmalar aracılığıyla gerçekleştiğini ortaya koymaktadır. Toplam etki değerleri incelendiğinde, demokratik liderliğin özellikle dışsal motivasyon üzerinde; eğitici ve hız belirleyici liderliğin ise hem içsel motivasyon hem de yenilik ve performans değişkenleri üzerinde görece güçlü etkilere sahip olduğu belirlenmiştir. Vizyoner liderlik, özellikle risk ve değişimle ilişkili üretkenlik üzerinde anlamlı etkiler üretirken; kumandacı liderliğin hem toplam hem de dolaylı etkilerinin oldukça sınırlı kaldığı görülmüştür. İlişkisel liderlik ise belirli yenilik boyutlarında sınırlı ancak seçici etkiler göstermektedir. Motivasyon değişkenleri açısından değerlendirildiğinde, içsel motivasyonun tüm çıktı değişkenleri üzerinde yüksek düzeyde ve tutarlı etkiler ürettiği; dışsal motivasyonun ise görece zayıf ve sınırlı etkilerle ilişkili olduğu tespit edilmiştir. Dolaylı etki analizleri, liderlik tarzlarının yenilik ve performans üzerindeki etkilerinin önemli bir bölümünün motivasyon aracılığıyla gerçekleştiğini doğrulamaktadır. Özellikle hız belirleyici, demokratik ve eğitici liderlik tarzlarının dolaylı etkilerinin diğer liderlik tarzlarına kıyasla daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Genel olarak bulgular, liderliğin süreksiz yenilik üzerindeki etkisinin doğrudan olmaktan ziyade, çalışanların motivasyonel durumunu şekillendirme yoluyla ortaya çıktığını göstermektedir. Elde edilen sonuçlar, örgütlerde yenilikçi ve sürdürülebilir performansın sağlanabilmesi için içsel motivasyonu destekleyen, katılımcı ve geliştirici liderlik yaklaşımlarının önemini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the effects of different leadership styles on organizational outcomes related to employee motivation and innovation. In this study, the effects of democratic, didactic, pace-setting, commanding, visionary, and relational leadership styles on the dimensions of discontinuous innovation through intrinsic and extrinsic motivation were analyzed using Structural Equation Modeling (SEM).The analysis results reveal that the effects of leadership styles on organizational productivity largely occur through motivational mechanisms. When examining the total effect sizes, it was determined that democratic leadership has a particularly strong effect on extrinsic motivation; while instructive and pace-setting leadership have relatively strong effects on both intrinsic motivation and innovation and performance variables. Visionary leadership produces significant effects, particularly on productivity related to risk and change; while commanding leadership's total and indirect effects remain quite limited. Relational leadership shows limited but selective effects on certain innovation dimensions. In terms of motivation variables, it was found that intrinsic motivation produces high-level and consistent effects on all output variables; while extrinsic motivation is associated with relatively weak and limited effects. Indirect impact analyses confirm that a significant portion of the effects of leadership styles on innovation and performance occurs through motivation. Specifically, pace-setting, democratic, and instructional leadership styles were found to have higher indirect effects compared to other leadership styles. Overall, the findings indicate that the impact of leadership on discontinuous innovation is not direct, but rather occurs through shaping the motivational state of employees. These results highlight the importance of participatory and developmental leadership approaches that support intrinsic motivation for achieving innovative and sustainable performance in organizations.
Benzer Tezler
- Liderlik tarzlarının ve adalet algısının; Örgütsel bağlılık, iş tatmini ve örgütsel vatandaşlık davranışı üzerine etkilerine yönelik bir araştırma
Başlık çevirisi yok
HAKAN DİLEK
Doktora
Türkçe
2005
İşletmeGebze Yüksek Teknoloji Enstitüsüİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. LÜTFİHAK ALPKAN
- Liderlik tarzlarının firma performansı ve çalışanların kuruma olan bağlılıklarına etkisi üzerine bir araştırma
A study on the effect of leadership styles on firm's performance and employees' job satisfaction
MUSTAFA MİMİR
- Liderlik tarzlarının yenilik stratejilerine etkisinin otel işletmeleri açısından değerlendirilmesi
The evaluation of the effect leadership styles on innovation strategies in hotels
MURAT GÖRAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
TurizmDüzce ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği ve Otelcilik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. ÖZNUR BOZKURT
- Liderlik tarzlarının örgütsel sessizlik ve tükenmişlik düzeyi üzerine etkisi: Bbir alan araştırması
The effect of leadership styles on organizational silence and the level of burnout: A field study
ALTAN AYAN
Doktora
Türkçe
2013
İşletmeTrakya Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AGAH SİNAN ÜNSAR
DOÇ. DR. ADİL OĞUZHAN
- Liderlik tarzlarının, çalışanların bağlılık seviyesi ve performansına etkisi:Başakşehir Belediyesinde bir uygulama
The impact of leadership styles on the commitment and performance level of employees: An application on Basaksehir Municipality
ALİ DOĞANAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
İşletmeİstanbul Gelişim Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ERDAL ŞEN