Ceza muhakemesinde dijital delillerin özel hayatın gizliliği kapsamında değerlendirilmesi
The evaluation of digital evidence in criminal procedure in the light of the right to respect for private life
- Tez No: 998745
- Danışmanlar: PROF. DR. YÜCEL ACER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, dijital delillerin ceza muhakemesi sürecindeki elde edilme, değerlendirilme ve kullanılma aşamalarını özel hayatın gizliliği hakkı bağlamında ele almaktadır. Dijitalleşmenin yaygınlaştığı günümüzde, suçların işlenme biçimi kadar delil elde etme yöntemleri de değişime uğramış; bu değişim, ceza muhakemesi hukukunun hem teknik hem de normatif boyutunu yeniden düşünmeyi zorunlu kılmıştır. Dijital delillerin çoğaltılabilir, değiştirilebilir ve iz bırakmadan elde edilebilir yapısı, maddi gerçeğe ulaşma amacının yanında adil yargılanma hakkı ve özel hayatın gizliliği gibi temel hakları tehdit edebilecek niteliktedir. Bu kapsamda tezde, ilk olarak dijital delil kavramının teknik ve hukuki niteliği açıklanmış; ardından CMK madde 116, 134 ve 135 çerçevesinde dijital delilin elde edilme yolları ve bu sürecin yasal dayanakları analiz edilmiştir. Özellikle CMK madde 134 kapsamında bilişim sistemlerine elkoyma ve madde 135 kapsamında iletişimin denetlenmesi tedbirleri, hem normatif düzeyde hem de uygulama sorunları açısından ayrıntılı şekilde değerlendirilmiştir. Bu tedbirlerin özel hayatın gizliliği hakkına etkileri Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararları ışığında tartışılmıştır. Tezde ayrıca dijital delillerin yargılamada nasıl değerlendirileceği, hukuka aykırı biçimde elde edilen delillerin kullanılamayacağına ilişkin anayasal ve yasal çerçeve ile bağlantılı olarak ele alınmıştır. Tez, dijital delilin yalnızca teknik bir konu değil, aynı zamanda temel hak ve özgürlüklerle özellikle de özel hayatın gizliliği ile doğrudan ilişkili bir alan olduğunu ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the processes of obtaining, evaluating and using digital evidence within the framework of criminal procedure law, focusing on the right to respect for private life. In today's digital age, both the methods of committing crimes and collecting evidence have evolved, necessitating a reconsideration of the legal and procedural frameworks of criminal justice. The inherently modifiable, duplicable and traceable nature of digital evidence poses both opportunities and challenges in terms of uncovering the material truth, while also creating risks for the right to respect for private life. Accordingly, the thesis first defines the concept of digital evidence in both technical and legal terms. It then analyzes the normative basis of digital evidence collection under Articles 116, 134 and 135 of the Turkish Criminal Procedure Code. Special emphasis is placed on the provisions of Article 134 regarding seizure of information systems and Article 135 on the monitoring of communications. These measures are assessed both normatively and in practice, particularly in terms of their implications for the right to respect for private life. Case-law from the Turkish Constitutional Court and the European Court of Human Rights is used to evaluate the proportionality and judicial oversight of these measures. The thesis also addresses how digital evidence is evaluated during trial, with a focus on the inadmissibility of unlawfully obtained evidence. It argues that the technical reliability of evidence does not automatically imply its legal admissibility. Therefore, a clear distinction must be made between technical validity and legal legitimacy. In conclusion, the study finds that current legal regulations fall short in responding to the realities of digital evidence, and proposes short-, medium- and long-term legislative reforms. The thesis contributes to the literature by highlighting that digital evidence is not merely a technical matter, but one that is intrinsically linked to the protection of fundamental rights, especially the right to respect for private life.
Benzer Tezler
- Dijitalleşmenin ceza muhakemesinin temel ilkelerine etkisi ve savunma hakkı
The impact of digitalization on the fundamental principles of criminal procedure and the right to defence
CÜNEYT ŞAMİL OĞURLU
- Bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde arama, kopyalama ve elkoyma koruma tedbiri
Search, copy and confiscation protection measures in computers, computer programs and logs
MERT KARAKOYUNLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Hukukİstanbul Aydın ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞABAN CANKAT TAŞKIN
- Ceza muhakemesinde dijital deliller
Digital evidence in criminal procedure
UĞUR KAYNAKÇIOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
HukukGalatasaray ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. VESİLE SONAY EVİK
- Ceza muhakemesinde dijital delillerin ispat gücü
Conculsive force of the digital evidences on the code of criminal procedure
AYŞENUR KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Hukukİstanbul Kültür ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YASEMİN FİLİZ SAYGILAR
- Bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde arama, kopyalama ve elkoyma (CMK md. 134)
Searching, copying and seizure of computers, computer programs and files
İSMAİL AKKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
HukukAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NESLİHAN KARATAŞ DURMUŞ