Öğretmenlerin kariyer yönelimleri ile örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişki: Algılanan örgütsel kariyer desteğinin aracılık rolü
The relationship between teachers' career orientations and organizational commitment: The mediating role of perceived organizational career support
- Tez No: 999117
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GÖKHAN ARASTAMAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yeni kariyer yaklaşımlarının çalışan-örgüt ilişkilerini yeniden tanımladığı günümüz koşullarında öğretmenlerin kariyer yönelimleri ile örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişkinin hangi dinamikler üzerinden şekillendiğinin ortaya konulması, eğitim örgütlerinde sürdürülebilir bağlılığın sağlanması açısından kritik bir rol üstlenmektedir. Bu araştırmanın amacı, öğretmenlerin kariyer yönelimleri ile örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişkide algılanan örgütsel kariyer desteğinin aracılık rolünü incelemektir. Araştırmanın örneklemini, 2024-2025 öğretim yılında Türkiye'deki kamu okullarında görev yapan 1176 öğretmen oluşturmuştur. Araştırma verileri, araştırmacı tarafından hazırlanan“Kişisel Bilgi Formu”; Briscoe vd. (2006) tarafından geliştirilen, Porter vd. (2015) tarafından kısa formu oluşturulan, Çakmak-Otluoğlu ve Acar Bolat (2021) tarafından Türkçeye uyarlanan“Değişken Kariyer Tutumu Ölçeği”ve“Sınırsız Kariyer Tutumu Ölçeği”; Meyer vd. (1993) tarafından geliştirilen ve Han vd. (2018) tarafından Türkçeye uyarlanan“Örgütsel Bağlılık Ölçeği”ile araştırmacı tarafından geliştirilen“Algılanan Örgütsel Kariyer Desteği Ölçeği”aracılığıyla elde edilmiştir. Nicel araştırma yaklaşımıyla yürütülen araştırmada, oluşturulan kuramsal modeller Yapısal Eşitlik Modellemesi ile sınanmış; verilerin analizi SPSS ve AMOS istatistik paket programları kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma bulguları, öğretmenlerin değişken kariyer yönelimleri ile örgütsel bağlılıkları arasında pozitif yönde, düşük düzeyde ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunduğunu; buna karşılık sınırsız kariyer yönelimleri ile örgütsel bağlılıkları arasında negatif yönde, düşük düzeyde ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca algılanan örgütsel kariyer desteğinin her iki ilişkide de kısmi aracılık rolü üstlendiği belirlenmiştir. Sonuçlar, algılanan örgütsel kariyer desteğinin öğretmenlerin kariyer yönelimleri ile örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişkide dengeleyici bir unsur olarak işlev gördüğünü ortaya koymuştur.
Özet (Çeviri)
In today's conditions, where new career approaches are redefining employee–organization relationships, revealing the dynamics through which the relationship between teachers' career orientations and their organizational commitment is shaped plays a critical role in ensuring sustainable commitment within educational organizations. The aim of this research is to examine the mediating role of perceived organizational career support in the relationship between teachers' career orientations and organizational commitment. The sample of the study consists of 1,176 teachers employed in public schools in Türkiye during the 2024-2025 academic year. The research data were collected through a“Personal Information Form”developed by the researcher; the“Protean Career Attitude Scale”and the“Boundaryless Career Attitude Scale,”originally developed by Briscoe et al. (2006), shortened by Porter et al. (2015), and adapted into Turkish by Çakmak-Otluoğlu and Acar Bolat (2021); the“Organizational Commitment Scale,”developed by Meyer et al. (1993) and adapted into Turkish by Han et al. (2018); and the“Perceived Organizational Career Support Scale,”developed by the researcher. Conducted within a quantitative research framework, the study tested the proposed theoretical models using Structural Equation Modeling (SEM), and data analyses were carried out using the SPSS and AMOS software packages. The findings revealed a positive, low-level, and statistically significant relationship between teachers' protean career orientations and their organizational commitment. In contrast, a negative, low-level, and statistically significant relationship was found between boundaryless career orientations and organizational commitment. Furthermore, perceived organizational career support was found to play a partial mediating role in both relationships. The results revealed that perceived organizational career support functions as a balancing factor in the relationship between teachers' career orientations and their organizational commitment.
Benzer Tezler
- Öğretmenlerin kariyer yönelimleri ile öznel iyi oluşları arasındaki ilişki: İşin anlamlılığının aracılık rolü
The relationship between teachers' career orientations and subjective well-being: The mediating role of work meaningfulness
NAZAN BAKIR
Doktora
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimHacettepe ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖKHAN ARASTAMAN
- İlkokulda STEM: Öğrencilerin kariyer ilgileri ve tutumları ile öğretmenlerin yönelimleri
STEM in primary school: Students' career interest and attitudes and orientation of teachers
ALİ OKTAY AZGIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimMuğla Sıtkı Koçman Üniversitesiİlköğretim Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURCU ŞENLER PEHLİVAN
- Beden eğitimi öğretmenlerinin değer yönelimlerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
An investigation of the value orientations of physical education teachers in terms of various variables
CANSU KORKMAZ TEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
SporBursa Uludağ ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİMET KORKMAZ
- K8'de Stem öğretimi: Sistematik derleme çalışması
Stem education in K8: A systematic review study
CANER AKCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MENŞURE ALKIŞ KÜÇÜKAYDIN
- Özel okul işletmelerinde görev yapan öğretmenlerin oryantasyonu ve kariyer yönetimine ilişkin görüşleri
Views of teachers working in private school enterprises on orientation and career management
ALİ ÖZDEĞİRMENCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve Öğretimİstanbul Aydın Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RECEP CENGİZ AKÇAY