Türk müziği penceresinden bir Türk pop müziği incelemesi: 1980'ler örneği
An analysis of Turkish pop music from the perspective of Turkish music: The case of the 1980s
- Tez No: 999572
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA ZEYNEP EĞİLMEZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Müzik, Music
- Anahtar Kelimeler: Müzikal analiz, Türk müziği, Musical analysis, Turkish music
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Haliç Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Musikisi Ana Sanat Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, 1980-1989 yılları arasında Türkiye'de üretilen Türkçe pop şarkılarda Türk müziğine özgü özelliklerin (makam, usûl, tavır ve üslûp) hangi biçimlerde ortaya çıktığını incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın temel problemi, makamsal müzik anlayışı ile Türk müziğine özgü tavır ve üslûp özelliklerinin 1980'ler pop müziği üzerinde bir hâkimiyet kurup kurmadığını ve kurmuşsa iki müzik türü arasında nasıl bir etkileşim yaşandığını ortaya koymaktır. Bu doğrultuda araştırma, nitel yöntemlerden doküman incelemesi ile kavramsal ve tarihsel çerçeveyi oluşturmakta; ardından 1980-1989 aralığından seçilmiş on Türkçe pop şarkı üzerinde makamsal analiz ve vokal icra analizi gerçekleştirmektedir. Örneklem seçiminde Türk müziğiyle ilişkilendirilebilir cümle yapıları ve geçki kalıplarının kullanımı, vokal tavır ve üslûpta Türk müziğine özgü icra tekniklerinin izlenmesi ve parçaların dönemin pop müziğine yön veren isimler tarafından üretilmiş olması ölçüt alınmıştır. Tonal sistemin baskın olduğu parçalar kapsam dışında bırakılmış, aranjman kayıtlar genel olarak tercih edilmemiş; yalnızca bir parça istisnai bir örnek olarak değerlendirilmiştir. Analiz bölümünde yer alan notaların bir kısmı, makamsal işleyişin ve seyir özelliklerinin daha görünür kılınabilmesi amacıyla Türk müziği notasyonuna dönüştürülmüştür. Elde edilen bulgular, örneklemdeki şarkılarda Türk müziği etkilerinin belirgin biçimde izlenebildiğini ve 1980'ler Türk pop müziğinin Batı kökenli formların yerel bir kopyası olmaktan ziyade makamsal müziğin popüler alanda yeniden görünürlük kazandığı bir estetik zemin ürettiğini göstermektedir. Her yıl için tek bir eser seçilmiş olması ve tonal örneklerin kapsam dışında bırakılması, bulguların dönemin tamamına genellenmesi konusunda metodolojik bir sınırlılık oluşturmakta; çalışma, seçilmiş örnekler üzerinden 1980'ler pop müziğinde Türk müziği unsurlarının sürekliliğini göstermeye odaklanan derinlemesine bir okuma olarak konumlanmaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis aims to examine the forms in which characteristics specific to Turkish music (makam, usûl, performance manner and stylistic idiom) appeared in Turkish pop songs produced in Turkey between the years 1980-1989. The fundamental problem of the study is to reveal whether the understanding of makam music and the performance manner and stylistic idiom specific to Turkish music established a dominance over 1980s pop music, and if so, how an interaction occurred between the two musical genres. In this direction, the research establishes the conceptual and historical framework using document analysis, one of the qualitative methods; subsequently, it performs makam analysis and vocal performance analysis on ten Turkish pop songs selected from the 1980-1989 range. In the selection of the sample, the criteria taken as a basis were the use of phrase structures and modulation patterns associable with Turkish music, the observation of performance techniques specific to Turkish music in vocal performance manner and stylistic idiom, and the production of the pieces by names who shaped the pop music of the period. Pieces where the tonal system was dominant were excluded from the scope, and arrangement recordings were generally not preferred; only one piece was evaluated as an exceptional example. Some of the musical notes included in the analysis section were converted into Turkish music notation in order to make the modal progression and seyir characteristics more visible. The findings obtained show that Turkish music effects can be clearly traced in the songs in the sample and that 1980s Turkish pop music produced an aesthetic ground where makam music regained visibility in the popular sphere, rather than being a local copy of Western-origin forms. Selecting a single non-tonal work per year limits generalizability; thus, this study serves as an in-depth analysis focused on the continuity of Turkish music elements in 1980s pop.
Benzer Tezler
- Naki Tezel Türk Masalları örneğinden türkülerdeki batıl inançlar üzerine bir inceleme
Naki Tezel examples on the relationship of turkus and superstitutions in the context of Turkish Tales
BERNA BELHİZ ULUSU
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
MüzikHaliç ÜniversitesiTürk Musikisi Ana Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLAN AKINCI
- Osmanlı Devleti'nin son döneminde Avrupalı müzisyenlerin padişahlara ithafen yazdıkları marşlar
Marches written by European musician for sultans at the end of the Ottoman State
ONUR ALTINTUĞ
- Türkmen Göroglı Destanı'nda müzikle ilgili kavram alanı
The conceptual field of music in the Turkmen Koroghlu Epic
OGULSADAP EYEBERDIYEVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
MüzikPamukkale ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SONER SAĞLAM
- Müzikal geçişlilik teorisi: Avrupa müziğinde doğu unsurları üzerinden örneklendirilmesi
Theory of musical transitivity: Exemplification through eastern elements in European music
EREN KÖKSAL
Doktora
Türkçe
2023
Dinİstanbul Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. UBEYDULLAH SEZİKLİ