Yetişkinlerin çocukluk ve ergenlik dönemindeki travmatik yaşantılarının duygu düzenleme ve sosyal yeterlilik düzeyleriyle ilişkisi
The relationship between traumatic childhood and adolescence experiences of adults and their emotion regulation and social competence levels.
- Tez No: 999624
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMİNE YAĞMUR ZORBOZAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Bilişsel duygu düzenleme, Ergen psikolojisi, Psikolojik travma, Psikososyal gelişim, Cognitive emotion regulation, Adolescent psychology, Psychological trauma, Psychosocial development
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Üsküdar Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uygulamalı Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, yetişkin bireylerin çocukluk ve ergenlik dönemlerinde yaşadıkları travmatik deneyimlerin, duygu düzenleme güçlükleri ve sosyal yeterlilik düzeyleri ile ilişkisi incelenmiştir. Çocukluk dönemindeki travmaların yetişkinlikteki psikososyal işlevsellik üzerinde önemli etkiler bıraktığı bilinmekle birlikte, bu etkilerin hangi mekanizmalar üzerinden ortaya çıktığı her zaman açık değildir. Bu çalışma, özellikle duygu düzenleme güçlüğünün travma ile sosyal yeterlilik arasındaki ilişkideki rolünü araştırarak literatüre katkı sağlamayı hedeflemiştir. Araştırma nicel desenle yürütülmüş ve ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Çevrim içi formlar aracılığıyla 214 yetişkin katılımcıdan veri toplanmıştır. Veri toplama araçları olarak Kişisel Bilgi Formu, Çocukluk Dönemi Travma Ölçeği, Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği ve Sosyal Yeterlilik Ölçeği kullanılmıştır. Analizlerde SPSS ve PROCESS makrosu aracılığıyla korelasyon, basit ve çoklu regresyon ile aracılık analizleri yapılmıştır. Bulgular, çocukluk dönemi travmalarının duygu düzenleme güçlüğünü anlamlı şekilde artırdığını ve sosyal yeterlilik düzeylerini düşürdüğünü göstermiştir. Duygu düzenleme güçlüğü ile sosyal yeterlilik arasında yüksek düzeyde negatif ilişki bulunmuştur. PROCESS analizinde duygu düzenleme güçlüğünün, travma ile sosyal yeterlilik arasındaki ilişkide kısmi aracı rol üstlendiği belirlenmiştir. Bu sonuç, travmanın sosyal işlevsellik üzerindeki etkilerinin büyük ölçüde duygusal süreçler aracılığıyla aktarıldığını ihtimalini göstermektedir. Sonuç olarak çalışma, çocukluk travmalarının yetişkinlikteki sosyal ve duygusal işlevsellik üzerinde çok boyutlu etkileri olduğunu ortaya koymaktadır. Bu sonuçlar, travmayla çalışan uzmanlar için duygu düzenlemenin güçlendirilmesinin önemli olabileceğini düşündürmektedir.
Özet (Çeviri)
This study examined the relationship between childhood and adolescent traumatic experiences, emotion regulation difficulties, and social competence levels among adults. Although it is well known that early adverse experiences leave long-lasting effects on psychological functioning, the specific mechanisms through which these effects occur are not always fully clarified. The present research aimed to contribute to the literature by focusing on whether emotion regulation difficulties serve as a mediating mechanism between trauma and social competence in adulthood. A quantitative research design and correlational survey model were employed. Data were collected from 214 adult participants through online forms. The data collection tools included a Personal Information Form, the Childhood Trauma Questionnaire, the Difficulties in Emotion Regulation Scale, and the Social Competence Scale. Analyses were conducted using SPSS and the PROCESS macro, including correlation analyses, simple and multiple regression, and mediation testing. Findings revealed that higher levels of childhood trauma were associated with increased emotion regulation difficulties and lower levels of social competence. A strong negative relationship was found between emotion regulation difficulties and social competence. Mediation analysis showed that emotion regulation difficulties partially mediated the relationship between trauma and social competence. This indicates that the impact of early traumatic experiences on adult social functioning occurs largely through emotional processing difficulties, although some direct effects also remain. In general, the study shows that childhood trauma can affect emotions and social life in adulthood. These effects can last for a long time. It seems that supporting emotion regulation skills may be helpful in trauma-focused interventions, particularly for individuals displaying social withdrawal, relational difficulties, or heightened emotional reactivity.
Benzer Tezler
- Beliren yetişkinlik döneminde erken dönem travmatik yaşam olayları ve duygu düzenlemenin psikosomatik deri yakınmaları ile ilişkisinin ve yordayıcı rolünün araştırılması
The exploration of the predictive role of childhood trauma and emotion regulation with psychosomatic skin complaints in emerging adulthood
DİLAN ÖZBEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
PsikolojiMaltepe ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HAVVA ÖZDEN BADEMCİ
- Çocukluk çağında travmaya uğramış bireylerin, beliren yetişkinlik döneminde duygusal yeme davranışı ve benlik saygısı oluşumu arasındaki ilişki
The relation between emotional eating behavior and the formation of self-esteem in individuals who were traumatized during their childhood
BÜŞRA ÇOBANOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Psikolojiİstanbul Gelişim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEVCAN KARAKOÇ DEMİRKAYA
- Hükümlü ve tutuklularda kontrol odağı ve çocukluk çağı travmasının madde kullanımı üzerindeki etkisi
The effect of childhood traumas and, locus of control on offenders' substance use
DUYGU ÇANKAYA ÇADIRCIOĞLU
- 18-25 yaş aralığındaki genç yetişkinler ve annelerinin erken dönem uyum bozucu şemaları ve çocukluk çağı travmaları arasındaki ilişki
The relationship between young adults' aged 18-25 and their mothers' early maladaptive schemas and childhood traumas
BEGÜM ECE ÇALIŞKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Psikolojiİstanbul Kent ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KAHRAMAN GÜLER
- Travmatik deneyimin meydana geldiği yaşın ve sıklığının şizofreni hastalarının beyinlerinde yarattığı yapısal değişikliklerin incelenmesi
The investigation of structural alterations in the brains of schizophrenia patients based on the age and frequency of traumatic experiences
DEFNE DAKOTA MULL
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiEge ÜniversitesiSinir Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ SAFFET GÖNÜL