Klasik Arap edebiyatında Tahsînu'l-Kabîh ve Takbîhu'l-Hasen olgusu: Ebû Mansûr Abdülmelik b. Muhammed b. İsmâil es-Seâlibî örneği
The phenomenon of Tahsīn al-Qabīh Wa-Taqbīh al-Hasan in classi̇cal Arabic literature: The case of abū Mansūr al-Tha'āli̇bī's
- Tez No: 1001576
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ LEYLA YAKUPOĞLU BORAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Doğu Dilleri ve Edebiyatı, Eastern Linguistics and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Doğu Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Arap Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yerleşik algıların ve etik değerlerin muhatabı ikna edecek düzeyde tersyüz edilmesi edebî anlamda değerli görülmektedir. İyi bir şair veya edibin, maksadı doğrultusunda ele aldığı konuyu hem iyi hem de kötü olarak aktarabilmesi -ahlâki açıdan bağımsız olarak düşünüldüğünde- sanatındaki hünerine delalet etmektedir. Bu yetiye sahip olan kimselerin, klasik Arap edebiyatındaki bazı edebiyatçıların nezdinde belâgatin zirvesinde olduğu kabul edilmektedir. Bu bağlamda iyi olduğuna dair insanların fikir birliğinde olduğu hususların kötü yönlerini ve kötülüğü(çirkinliği) konusunda uzlaşı olan hasletlerin iyi yönlerini ortaya koyan bu paradoksal tutum, Arap edebiyatında el-mehâsin ve'l-mesâvî türü altında tahsînu'l-kabîh ve takbîhu'l-hasen (çirkinin güzel gösterilmesi ve güzelin çirkin gösterilmesi) temasıyla yer almaktadır. Bu çalışmada, söz konusu mazmunla birlikte Ebû Mansûr es-Seâlibî'nin cimrilik, korkaklık, kin gibi kötü olduğu bilinen ahlâkların iyi yönlerini; akıl, ilim, gençlik gibi övülen haslet ve olguların ise kötü yönlerini ele aldığı "Tahsînu'l-kabîh ve takbîhu'l-hasen adlı eseri incelenmiştir.
Özet (Çeviri)
The subversion of established perceptions and ethical values to a degree that persuades the audience has been regarded as a significant literary achievement. For a skilled poet or prose writer, the ability to portray a subject as both positive and negative—when considered independently of moral judgment—demonstrates artistic virtuosity. According to certain classical Arabic literature, individuals possessing this aptitude are considered to be at the pinnacle of eloquence (balāghah). In this context, the paradoxical approach of highlighting the negative aspects of qualities universally agreed upon as“good”and the positive aspects of traits collectively deemed“bad”(ugly) is known in Arabic literature as tahsīn al-qabīḥ wa-taqbīh al-hasan (The Beautification of the Ugly and the Vilification of the Beautiful). This study examines this phenomenon alongside Abū Manṣūr al-Tha'ālibī's work of the same name, in which he explores the positive dimensions of universally condemned traits such as stinginess, cowardice, and malice, as well as the negative dimensions of lauded attributes and concepts like intellect, knowledge, and youth.
Benzer Tezler
- Klasik Arap edebiyatında edebi tenkit ve İbn Raşik al-Kayravani'nin edebi tenkitteki yeri
Literary criticism in the classic Arabic literary and the position of İbn Rashiq in the literary criticism
MEHMET AKİF ÖZDOĞAN
Doktora
Türkçe
2000
DinOndokuz Mayıs ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. OSMAN KESKİNER
- Klasik Arap edebiyatında bir mizah tekniği olarak kutsal metnin gücünden yararlanma
Utilization of the power of the holy scripture as a humour tecnique in Classical Arabic literature
MUHAMMED EFİL
Doktora
Türkçe
2018
DilbilimUludağ ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞENER ŞAHİN
- Klasik Arap edebiyatında nazım ve nesir arasındaki üstünlük meselesi ve Ebu'l-Kâsım el-İşbîlî'nin bu konudaki görüşü
The issue of superiority between verse and prose in classical Arabic literature and the opinion of Abu'l-Qâsim al-İshbîlî on this issue
ELİF TEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Doğu Dilleri ve EdebiyatıMarmara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞÜKRAN FAZLIOĞLU
- Klasik Arap edebiyatında fizik ötesi yolculuklar
Metaphysical journeys in classical Arab literature
YELİZ ÇİÇEK
Doktora
Türkçe
2021
Doğu Dilleri ve EdebiyatıAtatürk ÜniversitesiArap Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEVZAT H. YANIK
- Klasik Arap edebiyatında nükte derleyiciliğinin ilk sistematik örneği: el-Ecvibetü'l-Müskite
The first systematic example of anecdote compilation in classical Arabic literature: al-Ajwibatu'l-Mosketah
MUHAMMED FARUK ÇAKIR
Doktora
Türkçe
2023
Doğu Dilleri ve EdebiyatıBursa Uludağ ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞENER ŞAHİN