Konteyner kentte yaşayan yetişkinlerde ağız ve diş sağlığına yönelik bilgi, tutum ve davranışların değerlendirilmesi: Malatya örneği
Assessment of oral and dental health knowledge, attitudes, and practices among adults living in a container city: The case of Malatya
- Tez No: 1002370
- Danışmanlar: DOÇ. DR. OSMAN KURT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Sağlığı, Public Health
- Anahtar Kelimeler: Ağız ve diş sağlığı (ADS), Sağlık davranışı, Ağız sağlığı okuryazarlığı, Afet, Deprem, Konteyner kent, Oral and Dental Health (ADS), Health behavior, Oral health literacy, Disaster, Earthquake, Container city
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İnönü Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışma, konteyner kentlerde yaşayan yetişkin bireylerin Ağız ve Diş Sağlığı (ADS) bilgi, tutum ve davranış (BTD) düzeylerini belirlemeyi ve bu düzeyler ile sosyodemografik özellikler ile depremle ilişkili travmatik yaşantılar arasındaki ilişkileri incelemeyi amaçlamaktadır. Materyal ve Metot: Kesitsel tipte tasarlanan araştırmaya toplam 384 yetişkin birey dâhil edilmiştir. Veriler, ADS bilgi, tutum ve davranışlarını değerlendiren yapılandırılmış formlar aracılığıyla toplanmış ve tanımlayıcı istatistikler, karşılaştırmalı analizler ile çoklu doğrusal regresyon analizleri kullanılarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Katılımcıların ADS ortalama puanları; bilgi için 8,5±1,9 (maksimum 10), tutum için 37,9±5,5 (maksimum 45) ve davranış için 7,1±3,3 (maksimum 13) olarak saptanmıştır. Davranışsal uygulamalar incelendiğinde, katılımcıların yalnızca %44,8'inin dişlerini günde iki kez fırçaladığı ve %33,9'unun son bir yıl içinde hiç diş hekimine başvurmadığı belirlenmiştir. Kadınların ADS BTD puanlarının erkeklere göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu, çalışanların ve üniversite ve üzeri eğitim düzeyine sahip bireylerin puanlarının da diğer gruplara kıyasla anlamlı derecede yüksek olduğu saptanmıştır(p<0.05). Eğitim düzeyi, tüm ADS BTD puanlarının anlamlı bir yordayıcısı olarak öne çıkmıştır. Depremle ilişkili travmatik yaşantıların ADS üzerinde belirgin olumsuz etkiler yarattığı görülmüş; depremi yaşayan bireylerin ADS bilgi, tutum ve davranış puanları anlamlı düzeyde daha düşük bulunmuştur(p<0.05). Özellikle depremde yakınını kaybetme durumu, ADS tutum puanının anlamlı bir yordayıcısıdır. Sonuç: Sonuç olarak, ADS'nin geliştirilmesine yönelik müdahalelerde eğitim düzeyinin artırılmasının yanı sıra afet sonrası psikososyal desteklerin entegre edilmesi büyük önem taşımaktadır.
Özet (Çeviri)
Aim: This study aims to determine the levels of Oral and Dental Health (ODH) knowledge, attitudes, and behaviors (ODB) of adult individuals living in container cities and to examine the relationships between these levels and sociodemographic characteristics and traumatic experiences related to the earthquake. Material and Method: A total of 384 adult individuals were included in the cross-sectional study. Data were collected through structured forms evaluating ODH knowledge, attitudes, and behaviors, and evaluated using descriptive statistics, comparative analyses, and multiple linear regression analyses. Results: The mean ODH scores of the participants were determined as follows: 8.5±1.9 (maximum 10) for knowledge, 37.9±5.5 (maximum 45) for attitude, and 7.1±3.3 (maximum 13) for behavior. When behavioral practices were examined, it was determined that only 44.8% of the participants brushed their teeth twice a day and 33.9% had not visited a dentist in the last year. It was found that women had significantly higher ADS BTD scores than men, and that employees and individuals with a university degree or higher education level also had significantly higher scores compared to other groups(p<0.05). Traumatic experiences related to the earthquake were found to have significant negative effects on ADS; individuals who experienced the earthquake had significantly lower ADS knowledge, attitude, and behavior scores(p<0.05). In particular, the loss of a loved one in the earthquake was a significant predictor of the ADS attitude score. Conclusion: In conclusion, in addition to increasing the education level, integrating post-disaster psychosocial support is of great importance in interventions aimed at improving ADS.
Benzer Tezler
- 6 Şubat 2023 depremi sonrası Hatay'da konteyner kentlerde yaşayan depremzedelerde travma sonrası stres bozukluğu prevalansı ve prediktörlerinin ICD-11 ve DSM-5 kriterlerine göre karşılaştırması
A comparative study of post-traumatic stress disorder prevalence and predictors among earthquake survivors living in container cities in Hatay after the February 6, 2023 earthquake according to ICD-11 and DSM-5 criteria
SENA KÜÇÜKHAZAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriHatay Mustafa Kemal ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERTAN YILMAZ
- Kahramanmaraş depremi sonrası konteyner kentte yaşayan okul çağı çocuklarında psikiyatrik tanılar ve duygusal/davranışsal sorunlar
After the Kahramanmaras earthquake: In school-age children living in container city psychiatric diagnoses and emotional/behavioral problems
SÜMEYYE GÜNEŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HATİCE ALTUN
- 6 şubat 2023 Kahramanmaraş depremi sonrası konteyner kentte ve evinde yaşayan ergenlerde travma sonrası stres bozukluğu, anksiyete ve depresyon düzeyleri ve yordayıcı faktörlerin incelenmesi
Examination of post-traumatic stress disorder, anxiety, and depression levels and predictive factors in adolescents living in a container city after the february 6, 2023 kahramanmaras earthquake
HATİCE ATAMAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEMİHA CÖMERTOĞLU ARSLAN
- 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş (Pazarcık) merkezli deprem sonrası konteyner kentte kalan kadınların yaşam deneyimleri: Adıyaman ili örneği
Life experiences of women living in container cities after the February 6, 2023 Kahramanmaraş (Pazarcık) centered earthquake: The case of Adıyaman province
NİDA BAŞAK TÜRKMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
PsikolojiBursa Uludağ ÜniversitesiKadın ve Aile Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. GÖNÜL ONUR SEZER
- Deprem yaşayan bireylere verilen kabul ve kararlılık terapisi temelli psikoeğitimin umut, psikolojik sağlamlık ve stres düzeyine etkisi
The effect of acceptance commitment therapy based psychoeducation on hope, resilience and stress levels in individuals experiencing earthquake
HACER KABAKOĞLU