Romantic rejection and intimate partner violence: The role of rejection sensitivity, precarious manhood beliefs and honor concerns
Romantik reddedilme ve yakın partner şiddeti: Reddedilme duyarlılığı, kırılgan erkeklik inançları ve namus değerlerini benimsemenin rolü
- Tez No: 1002573
- Danışmanlar: PROF. DR. NURAY SAKALLI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, heteroseksüel erkeklerde algılanan romantik reddedilme ile yakın partner şiddeti (YPŞ) arasındaki ilişkiyi, psikolojik saldırganlık ve fiziksel şiddet boyutlarında incelemiş; reddedilme duyarlılığı, kırılgan erkeklik inançları ile kadınlık ve erkeklik namusu kaygılarının bu ilişkilerdeki düzenleyici rollerini, Kültür-Kişi-Durum (Culture-Person-Situation; CuPS) çerçevesi temelinde ele almıştır. Bu doğrultuda, YPŞ'nin psikolojik saldırganlık ve fiziksel şiddet olmak üzere iki farklı bağımlı değişken olarak ele alındığı modeller, hâlihazırda romantik bir ilişkisi olan erkekler (N = 252) ile daha önce romantik ilişki deneyimi olmuş ancak veri toplama aşamasında romantik bir ilişkisi olmayan erkeklerden (N = 189) oluşan iki farklı örneklemde, dört yol modeli ile test edilmiştir. Bulgular, psikolojik saldırganlığı yordayan modellerde, öne sürülen yolların hiçbirinin anlamlı olmadığını göstermiştir. Buna karşılık, romantik reddedilmenin fiziksel şiddet ile ilişkisi yalnızca romantik ilişkisi olan erkeklerde ortaya çıkmış ve kişilerin kırılgan erkeklik inançları arttıkça bu ilişkinin güçlendiği gözlemlenmiştir. Öte yandan, erkeklik namusu kaygılarının düzenleyici etkisi yalnızca romantik ilişkisi olmayan erkeklerde ve erkeklik namusu düzeyi düşük kişiler için gözlemlenmiştir. Reddedilme duyarlılığı ve kadınlık namusu kaygılarının düzenleyici rolleri ise örneklemler ve YPŞ biçimleri genelinde desteklenmemiştir. Genel olarak bulgular, CuPS yaklaşımını desteklemekte ve YPŞ'nin ortaya çıkışının durumsal bağlam, bireysel farklılıklar ve kültürel değerlerin benimsenmesi tarafından birlikte şekillendiğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This dissertation investigated the relationship between perceived romantic rejection and intimate partner violence (IPV) in two forms, psychological aggression and physical assault, and the moderating roles of rejection sensitivity, precarious manhood beliefs, feminine and masculine honor concerns among heterosexual men by adopting a Culture-Person-Situation (CuPS) framework. Four path models were tested, examining psychological aggression and physical assault as dependent variables across two samples: men who were in romantic relationships (N = 252) and men who had been in romantic relationships before but were not romantically involved at the time of data collection (N = 189). Results revealed that, none of the proposed paths were significant for the models predicting psychological aggression. In contrast, romantic rejection was related to physical assault among men in romantic relationships, with precarious manhood beliefs strengthening this relationship. Whereas the moderator effect of masculine honor beliefs was observed among men who were not in romantic relationships, the relationship between romantic rejection and physical assault was significant only at low levels of masculine honor concerns. The moderating roles of rejection sensitivity and feminine honor concerns were insignificant across samples and forms of IPV. Overall, the findings indicate that the occurrence of intimate partner violence is shaped by situational factors, individual differences, and the endorsement of cultural logics, in line with the CuPS framework.
Benzer Tezler
- Reddedilme duyarlılığı ve kendini susturma ile yakın partner şiddeti, ilişki doyumu ve depresif belirtiler arasındaki ilişkilerin incelenmesi
The investigation of relations between rejection sensitivity, and self-silencing and intimate partner violence, relationship satisfaction, and depressive symptoms
YAĞMUR TELEFONCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
PsikolojiSağlık Bilimleri ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ESİN ÖZDENİZ VARAN
- Pozitif ve negatif şemaların partner şiddeti ile ilişkisi: Sosyal sorun çözme ve psikolojik dayanıklılığın rolü
The relationship of positive and negative schemas with intimate partner violence: The role of social problem solving and psychological resilience
FATMA NUR DEMİRBAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiAnkara Sosyal Bilimler ÜniversitesiKlinik Psikoloji Bilim Dalı
DOÇ. DR. YASEMİN KAHYA
- Yetişkinlerde çocukluk çağı istismar ve ihmalinin, sosyal biliş ve yakın partner şiddeti ile ilişkisi
Başlık çevirisi yok
ZEYNEP FUNDA ENGİN AKCAN
Doktora
Türkçe
2024
Psikolojiİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaSosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖKHAN ERSOY
- Romantik ilişkilerde şiddetin yordayıcıları olarak reddedilme duyarlılığı ve kendini susturma
Rejection sensitivity and self-silencing as predictors of violence in romantic relationships
FAİKA MERVE KARADOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiBurdur Mehmet Akif Ersoy ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZLEM TAGAY
- Understanding the substructure of psychological violence: Examining the relationship between exposure to psychological violence by partner and defense mechanism and object relations
Psikolojik şiddetin alt yapısını anlamak: partner tarafından psikolojik şiddete maruz kalma ile savunma mekanizmaları ve nesne ilişkileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
EZGİ DÜZCE
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
PsikolojiBahçeşehir ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ PINAR ARSLANTÜRK