Temsilde adalet ve yönetimde istikrar ilkeleri açısından Türkiye'de genel seçim sonuçlarının analizi (1983-2023)
Analysis of general election results in Türki̇ye in terms of the principles of justice in representation and stability in administration (1983-2023)
- Tez No: 1002999
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SELAMİ ERDOĞAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Siyasal Bilimler, Kamu Yönetimi, Political Science, Public Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kütahya Dumlupınar Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Siyasal açıdan seçimler, vatandaşların irade beyanlarının devlet yönetimine yansımasıdır. Bu yönüyle seçimler, temsili demokrasiyi mümkün kılan en önemli unsurlardan biridir. Seçim olayının gerçekleşmesine ilişkin birçok teknik ayrıntı bulunmaktadır. Seçim uygulamalarına yön veren teknik ayrıntıların temel amacı adaleti (temsil) ve/veya faydayı (istikrar) sağlamaktır. Bu noktadan hareketle çalışmanın amacı, Türkiye'deki genel seçim uygulamalarının temsil ve istikrar düzeyini saptamak ve değerlendirmektir. Çalışma kapsamında, Türkiye'de 1983 ve 2023 yılları arasında gerçekleşen genel seçimler birer vaka olarak ele alınmış ve kronolojik bağlamda değerlendirilmiştir. Genel seçim sonuçları ve kurulan hükümetlere ilişkin veriler temsilde adalet ve yönetimde istikrar bakımından çözümlenmiştir. Ayrıca endeks ölçümleri ile seçimlerin ortalama orantısızlık düzeyi, seçim orantısızlık düzeyi, etkin parti sayısı ve siyasi partilerin oy gücü dağılımı belirlenmiştir. Türkiye özelindeki sonuçlardan hareketle, temsilde adalet ve yönetimde istikrar ilkelerinin ters yönde hareket ettiği görülmüştür. Ancak 6 Kasım 1983, 12 Haziran 2011 ve 1 Kasım 2015 seçimlerinde temsilde adalet ve yönetimde istikrar düzeyleri görece dengeli bir sonuç ortaya koymuştur. Bu bağlamda, Türkiye özelinde, seçimden birinci çıkan siyasi partinin sandalye oranının %50-60 arasında olması, seçim orantısızlık oranının %4-8 arasında olması ve parlamentodaki etkin parti sayısının 3'ten az olması koşullarında, temsilde adalet ve yönetimde istikrar ilkelerinin görece dengeli bir konumda yer aldığı söylenebilir.
Özet (Çeviri)
From a political perspective, elections are the reflection of citizens' declarations of will on state administration. In this respect, elections are one of the most important elements that make representative democracy possible. There are many technical details regarding the realization of the election event. The main purpose of the technical details that guide electoral practices is to ensure fairness (representation) and/or benefit (stability). From this point of view, the aim of the study is to determine and evaluate the level of representation and stability of general election practices in Türkiye. Within the scope of the study, the general elections held in Türkiye between 1983 and 2023 were evaluated in a chronological context. Data on general election results and established governments were analyzed in terms of fairness in representation and stability in administration. In addition, the average level of disproportionality of elections, the level of electoral disproportionality, the number of active parties and the distribution of voting power of political parties were determined with index measurements. Based on the results specific to Türkiye, it has been observed that the principles of justice in representation and stability in administration move in opposite directions. However, the elections of 6 November 1983, 12 June 2011 and 1 November 2015 showed relatively balanced results in terms of fair representation and stability in governance. In this context, in the case of Türkiye, it can be said that the principles of justice in representation and stability in administration are in a relatively balanced position under the conditions that the parliamentary seat rate of the political party that comes first in the election is between 50- 60%, the electoral disproportionality rate is between 4-8% and the number of effective parties in the parliament is less than 3.
Benzer Tezler
- Seçim sistemlerinin yönetimde istikrar ve temsilde adalet üzerinde belirleyiciliği
Determination of electoral systems on stability in administration and justice in representation
CEREN ERTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Siyasal BilimlerBalıkesir ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RIZA ARSLAN
- Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararları ve Türk Anayasa Mahkemesi kararları ışığında seçilme hakkı
The Right to Stand for Election in the Light of the Decisions of the European Court of Human Rights and the Turkish Constitutional Court
HİLAL KALYONCU KOÇ
Doktora
Türkçe
2025
HukukGalatasaray ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DEMİRHAN BURAK ÇELİK
- Türkiye'de seçim sistemlerinin temsilde adalet-yönetimde istikrar ilkesi çerçevesinde demokrasi ve ekonomi ilişkisinin incelenmesi
Investigation of democracy and economic relations in the framework of justice stability-management principles in the representation of the election system in turkey
GÜLŞAH ÇEVİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
EkonomiBilecik Şeyh Edebali Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. CEYHUN HAYDAROĞLU
- Türkiye iktisat politikalarının belirlenmesinde iktisadi kurum-kural ve kuruluşların rolleri
Başlık çevirisi yok
İBRAHİM GÜRAN YUMUŞAK
- Avrupa Birliği ve Avrupa Siyasi Birliği
Başlık çevirisi yok
SUNA ERGÜN (BOYLU)
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
Uluslararası İlişkilerİstanbul ÜniversitesiSiyasi Tarih Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. RAUF VERSAN