Yabancı dil olarak Türkçe öğrenen öğrencilerin konuşma motivasyonu ve konuşma kaygısı arasındaki ilişkide konuşma öz yeterliğinin aracılık rolü
The mediating role of speaking self-efficacy in the relationship between speaking motivation and speaking anxiety among students learning Turkish as a foreign language
- Tez No: 1003452
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ERKAN AYDIN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Dil eğitimi, Türkçe eğitimi, Yabancı dil eğitimi, Language education, Turkish education, Foreign language education
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aksaray Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı; yabancı dil olarak Türkçe öğrenen öğrencilerin konuşma kaygısı, konuşma motivasyonu ve konuşma öz yeterliği arasındaki ilişkileri incelemek ve bu değişkenlerin birbirleri üzerindeki etkileri ortaya koymaktır. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeline göre desenlenmiştir. Değişkenler arasındaki doğrudan ve dolaylı ilişkiler, yapısal eşitlik modeli (YEM) kullanılarak test edilmiştir. Araştırmanın örneklemini, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Türkiye'de üniversitelere bağlı TÖMER ve DİLMER'lerde yabancılara Türkçe öğretimi programlarına devam eden 196 yabancı uyruklu öğrenci oluşturmaktadır. Çalışmada uygun örnekleme yöntemi tercih edilmiştir. Veriler; Konuşma Kaygısı Ölçeği, Konuşma Motivasyonu Ölçeği, Konuşma Öz Yeterliği Ölçeği ve Kişisel Bilgi Formu aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmada konuşma kaygısı bağımsız değişken, konuşma motivasyonu bağımlı değişken ve konuşma öz yeterliği aracı değişken olarak ele alınmıştır. Kurulan yapısal eşitlik modelinin veriye kabul edilebilir düzeyde uyum sağladığı belirlenmiştir. Bulgular, konuşma kaygısının konuşma öz yeterliği üzerinde negatif yönlü ve anlamlı bir etkiye sahip olduğunu; konuşma öz yeterliğinin ise konuşma motivasyonunu anlamlı düzeyde yordadığını göstermektedir. Ayrıca konuşma öz yeterliğinin, konuşma kaygısı ile konuşma motivasyonu arasındaki ilişkide kısmi aracı rol üstlendiği tespit edilmiştir. Sonuç olarak konuşma becerisinde duyuşsal değişkenlerin birbiriyle ilişkili bir yapı oluşturduğu ve bu değişkenlerin bütüncül bir biçimde ele alınmasının önemli olduğu görülmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the relationships among speaking anxiety, speaking motivation, and speaking self-efficacy in learners of Turkish as a foreign language and to investigate the effects of these variables on one another. The study was designed using a quantitative research approach based on a survey model. Structural Equation Modeling (SEM) was employed to test the direct and indirect relationships among the variables. The sample of the study consisted of 196 international students attending Turkish language teaching programs at TÖMER and DİLMER centers affiliated with universities in Türkiye during the 2024–2025 academic year. An appropriate sampling method was used. Data were collected through the Speaking Anxiety Scale, Speaking Motivation Scale, Speaking SelfEfficacy Scale, and a Personal Information Form. In the study, speaking anxiety was treated as the independent variable, speaking motivation as the dependent variable, and speaking self-efficacy as the mediator variable. The results indicated that the proposed structural equation model demonstrated an acceptable level of fit with the data. Findings revealed that speaking anxiety had a significant and negative effect on speaking self-efficacy, while speaking self-efficacy significantly predicted speaking motivation. Moreover, speaking selfefficacy was found to play a partial mediating role in the relationship between speaking anxiety and speaking motivation. In conclusion, the findings indicate that affective variables related to speaking skills form an interrelated structure, and addressing these variables in an integrated manner is crucial in the context of teaching Turkish as a foreign language.
Benzer Tezler
- Öz değerlendirmenin yabancı dil olarak Türkçe öğrenen C1 düzeyindeki öğrencilerin konuşma başarımı ve konuşmalarının duyuşsal nitelikleri üzerindeki etkisi
The effect of self-assessment on the speaking performance and affective qualities of speech among students learning Turkish as a foreign language at C1 level
ZEYNAL ABİDİN ELÇİ
Doktora
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimGaziantep ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERGÜN HAMZADAYI
- Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde sanal ve artırılmış gerçeklik uygulamalarının konuşma, yazma, okuma, dinleme becerileri ve Türkçe öğrenme motivasyonu üzerindeki etkisi
The effect of virtual and augmented reality applications in teaching Turkish as a foreign language on speaking, writing, reading, listening skills and motivation to learn Turkish
AHMET BUĞRA İNALÖZ
Doktora
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimKırgızistan-Türkiye Manas ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KÜRŞAD YILMAZ
- The utilization of debate instruction using a learning management system to understand the effects on Turkish EFL learners' L2 speaking anxiety
Tartışma eğitiminin İngilizceyi yabancı dil olarak öğrenen Türk öğrencilerin ikinci dil konuşma kaygılarına etkisi
SÜMEYRA BATUR
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Eğitim ve ÖğretimBaşkent ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET REMZİ ULUŞAN
- Lisansüstü yabancı öğrencilerin yabancı dil olarak Türkçe öğrenmeye yönelik motivasyonları
Post graduate foreign students' motivation towards learning Turkish as a foreign language
ADAN HUSSEİN MOHAMED
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. LEVENT DENİZ
- Suriyeli öğrencilerin Türkçe öğrenim sürecine yönelik öğretmen görüşleri
Teacher views aimed at process of Turkish learning of Syrian students
İBRAHİM OĞRAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimHatay Mustafa Kemal ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ESRA NUR TİRYAKİ