Çocuklarda kan beyin bariyeri sıkı bağlantı protein düzeylerinin inflamasyon belirteçleri ve dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu semptomları ile ilişkisi
The relationship of blood–brain barrier tight junction protein levels with inflammatory markers and attention deficit and hyperactivity disorder symptoms in children
- Tez No: 1003488
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MİRAÇ BARIŞ USTA
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu, Kan-Beyin Bariyeri, Sıkı Bağlantı Proteinleri, Klaudin Proteinleri, İnflamasyon, Beslenme ve Bağırsak Alışkanlıkları, Attention Deficit Hyperactivity Disorder, Blood–Brain Barrier, Tight Junction Proteins, Claudin Proteins, Inflammation, Dietary Patterns and Bowel Habits
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada, 6–12 yaş aralığındaki Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) tanılı çocuklar ile sağlıklı kontrollerde periferik dolaşımdaki sıkı bağlantı proteinleri (klaudin-5, klaudin-11, klaudin-12, klaudin-25), inflamatuar sitokinler (TNF-α, IL-6) ve tam kan sayımına dayalı inflamasyon göstergelerinin karşılaştırılması ve bu parametrelerin DEHB semptomları, beslenme örüntüsü ve bağırsak alışkanlıkları ile ilişkilerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Çalışmaya 6–12 yaş aralığında 40 DEHB tanılı çocuk ve 40 sağlıklı kontrol dahil edilmiştir. Ebeveynler tarafından sosyodemografik veri formu, beslenme ve bağırsak alışkanlıklarını değerlendiren anketler, Bristol Gaita Skalası ve Güçler ve Güçlükler Anketi doldurulmuş; klinik belirtiler Turgay Yıkıcı Davranış Bozuklukları Tarama ve Değerlendirme Ölçeği (YDB-TDÖ) ebeveyn ve öğretmen formları ile değerlendirilmiştir. Sabah alınan venöz kan örneklerinde serum klaudin-5, klaudin-11, klaudin-12, klaudin-25, TNF-α ve IL-6 düzeyleri ELISA ile, EDTA'lı örneklerde ise tam kan sayımı ve buna dayalı inflamatuar göstergeler analiz edilmiştir. Bulgular: DEHB grubunda Klaudin-12, Klaudin-25, TNF-α ve IL-6 düzeylerinin kontrol grubuna kıyasla anlamlı derecede yüksek olduğu saptanmıştır. Klaudin-12 ve Klaudin-25 düzeyleri ile klinik belirti şiddeti arasında pozitif yönde anlamlı bir korelasyon bulunmuştur. ROC analizinde Klaudin-12 (AUC=0,817) ve IL-6 (AUC=0,851) parametrelerinin güçlü ayırt edicilik kapasitesine sahip olduğu görülmüştür. Ayrıca fast-food tüketiminin IL-6 düzeyleri üzerinde anlamlı bir etkisi olduğu belirlenmiş; Klaudin-12 düzeylerindeki artış açısından DEHB tanısının bağımsız bir yordayıcı olduğu ortaya konmuştur. Gruplar arasında tam kan inflamatuar belirteçleri ve dışkılama alışkanlıkları bakımından anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Sonuç: DEHB tanılı çocuklarda artmış klaudin-12, klaudin-25, TNF-α ve IL-6 düzeyleri bariyer bütünlüğü ve inflamatuar süreçlerdeki olası değişikliklere işaret etmektedir. Klaudin-12, yüksek ayırt edici gücü, klinik belirti şiddetiyle ilişkisi ve DEHB için bağımsız bir yordayıcı olmasıyla öne çıkmaktadır. Beslenme ve bağırsak alışkanlıklarıyla ilişkili çevresel faktörlerin inflamatuar yanıt ve bariyer mekanizmalarıyla bağlantısı birlikte değerlendirildiğinde, DEHB patofizyolojisinde bu süreçlerin daha ayrıntılı incelenmesine yönelik ileri çalışmalara ihtiyaç vardır.
Özet (Çeviri)
Objective: This study aimed to compare peripheral circulating tight junction proteins (claudin-5, claudin-11, claudin-12, claudin-25), inflammatory cytokines (TNF-α, IL-6), and complete blood count–derived inflammatory indices between children aged 6–12 years diagnosed with Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder (ADHD) and healthy controls, and to evaluate the associations of these parameters with ADHD symptoms, dietary patterns, and bowel habits. Methods: A total of 40 children aged 6–12 years diagnosed with ADHD and 40 healthy controls were included in the study. Parents completed a sociodemographic data form, questionnaires assessing dietary patterns and bowel habits, the Bristol Stool Scale, and the Strengths and Difficulties Questionnaire; clinical symptoms were evaluated using the parent and teacher forms of the Turgay Disruptive Behavior Disorders Screening and Rating Scale (YDB-TDÖ). Morning venous blood samples were collected; serum levels of claudin-5, claudin-11, claudin-12, claudin-25, TNF-α, and IL-6 were measured by ELISA, while complete blood count and derived inflammatory indices were analyzed in EDTA-treated samples. Results: In the ADHD group, Claudin-12, Claudin-25, TNF-α, and IL-6 levels were found to be significantly higher compared to the control group. A significant positive correlation was observed between Claudin-12 and Claudin-25 levels and clinical symptom severity. In the ROC analysis, Claudin-12 (AUC = 0.817) and IL-6 (AUC = 0.851) demonstrated strong discriminatory capacity. Additionally, fast-food consumption was found to have a significant effect on IL-6 levels, and the diagnosis of ADHD was identified as an independent predictor of increased Claudin-12 levels. No significant differences were detected between the groups in terms of whole blood inflammatory markers and bowel habits. Conclusion: Elevated levels of claudin-12, claudin-25, TNF-α, and IL-6 in children with ADHD suggest potential alterations in barrier integrity and inflammatory processes. Claudin-12 stands out due to its high discriminative capacity, its association with clinical symptom severity, and its identification as an independent predictor of ADHD. Taken together, the observed links between dietary- and bowel habit–related environmental factors, inflammatory responses, and barrier mechanisms indicate that further studies are needed to more comprehensively elucidate the role of these processes in the pathophysiology of ADHD.
Benzer Tezler
- Otizm spektrum bozukluğunda tekrarlayıcı davranışların zonulin, okludin ve vitamin D düzeyleri ile ilişkisi
The relationship of repetitive behaviors in autism spectrum disorder with zonulin, occludin and vitamin D levels
MERVE SOYHAN BAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriSivas Cumhuriyet ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ABANOZ
- Dikkat eksikliği/hiperaktivite bozukluğu tanılı 6-12 yaş arası çocuklarda periferik dolaşımda klaudin-5, okludin, zonulin ve trisellülin düzeyleri
Peripheral circulation levels of claudin-5, occludin, zonulin and tricellulin in children 6-12 years old with attention deficit/hyperactivity disorder
HURŞİT FERAHKAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
PsikiyatriNecmettin Erbakan ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖMER FARUK AKÇA
- Anksiyete bozukluğu tanılı çocuk ve ergenlerde bağırsak ve kan- beyin bariyeri geçirgenliği belirteçlerinin incelenmesi
Investigation of intestinal and blood-brain barrier permeability markers in children and adolescents with anxiety disorder
ZEYNEP TATAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriAtatürk ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET AKİF AKINCI
- Genetik absans epilepsi modeli WAG/Rij sıçanlarda nanopartikül bağlı antiepileptik ilacın kan-beyin bariyeri dinamikleri ve antiepileptojenik etkileri
Blood brain barrier dynamics and antiepileptogenic effects of antiepileptic drug- bound nanoparticle in WAG/Rij rats as a genetic absence epilepsy model
ARZU TEMİZYÜREK
Doktora
Türkçe
2019
Fizyolojiİstanbul ÜniversitesiSinir Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDEM TÜZÜN
PROF. DR. MEHMET KAYA
- Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu hastalarında davranışsal semptomlarla zonulin ve okludin kan düzeyleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between behavioral symptoms and zonulin and occludin blood levels in patients with attention deficit and hyperactivity
ALİ ÇAKIR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
PsikiyatriAtatürk ÜniversitesiÇocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HİCRAN DOĞRU