Benlik korkusu ile ruminasyon arasındaki ilişkide psikolojik esnekliğin ve psikolojik katılığın aracı rolü
The mediating role of psychological flexibility and psychological inflexibility in the relationship between fear of self and rumination
- Tez No: 1004027
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET GÜNDOĞDU, DOÇ. DR. BİNAZ BOZKUR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Eğitim ve Öğretim, Psychology, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada; yetişkin bireylerin benlik korkuları ile ruminasyonları arasındaki ilişkileri incelenmek ve yetişkin bireylerin benlik korkuları ve ruminasyonları arasındaki ilişkide psikolojik esneklik ve psikolojik katılığın aracılık rolü üstlenip üstlenmediğini araştırmak amaçlanmaktadır. Araştırmanın çalışma grubunu 18-65 yaş arası gönüllü olarak çalışmaya katılan bireyler oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında 597 kadın ve 501 erkek olmak üzere toplamda 1098 gönüllü katılımcıya ulaşılmıştır. Eksik verilerin ve uç değerlerin olduğu 25 veri çıkartılmış ve toplamda 1073 veri elde edilmiştir. Çalışma grubunun %54,6'sı (586) kadın ve %45,4'ünü (487) erkek katılımcılar oluşturmaktadır. Bu araştırmada veri toplama aracı olarak“Kişisel Bilgi Formu”,“Benlik Korkusu Anketi- Kısa Form'', ”Ruminatif Düşünce Biçimi Ölçeği“, ”Psikolojik Esneklik Ölçeği“ ve ”Kabul ve Eylem Formu-II“ kullanılmıştır. Araştırmada SPSS 25.0 ve PROCESS Macro 4 uzantısı kullanılmıştır. Verilerin analizinde ortalama, standart sapma ve değişkenlerin birbirleriyle ilişkisini belirlemek için Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Katsayısı analizinden yararlanılmıştır. Araştırmada test edilen modeldeki aracılık rollerinin belirlenmesinde ”sıradan en küçük kareler regresyonu“ ve Bootstrap işlemi kullanılmıştır. Uygulanan Bootstrap işlemi, PROCESS Macro'da yer alan ”Multiple Mediation Model 4" ile yürütülmüş ve paralel çoklu aracılık gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın bulgularına göre benlik korkusu, ruminasyon ve psikolojik katılık değişkenlerinin birbirleriyle orta düzeyde, pozitif yönlü ve anlamlı bir korelasyona sahip oldukları görülmektedir. Katılımcıların benlik korkusu, ruminasyon ve psikolojik katılıkları ile psikolojik esneklikleri arasında ise orta düzeyde fakat negatif yönlü ve anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Yapılan aracılık analizi sonucuna göre, benlik korkusunun ruminasyon üzerindeki toplam etkisi istatistiksel olarak anlamlıdır. Benlik korkusunun, psikolojik esneklik ile psikolojik katılık üzerindeki doğrudan etkisi anlamlıdır. Bunun yanında psikolojik esneklik ve psikolojik katılığın, ruminasyon üzerindeki doğrudan etkisi anlamlıdır. Aracı değişkenler olan psikolojik esneklik ve psikolojik katılık birlikte modele dahil edildiklerinde benlik korkusu ve ruminasyon arasındaki anlamlı ilişki sürmesine rağmen bir düşüş olduğu görülmektedir. Bu sonuçlar, psikolojik esneklik ve psikolojik katılığın modeldeki aracı rollerine işaret etmektedir. Bulgular benlik korkusunun psikolojik esneklik ve psikolojik katılık aracılığıyla ruminasyon üzerindeki toplam dolaylı etkisinin istatistiksel olarak anlamlı olduğunu göstermektedir. Test edilen modelde benlik korkusunun, ruminasyon üzerindeki dolaylı etkilerine aracılık yapma açısından psikolojik esneklik ve psikolojik katılık değişkenlerinin aracılıkları istatistiksel açıdan anlamlıdır. Diğer taraftan hangi aracı değişkenin daha güçlü etkiye sahip olduğuna yönelik karşılaştırmanın istatistiksel olarak manidar olduğu saptanmıştır. Bu bulguya göre benlik korkusuyla ruminasyon arasındaki ilişkide psikolojik katılığın daha güçlü etkiye sahip olduğu görülmektedir. Araştırmada elde edilen bulgular ilgili literatüre göre tartışılmış ve gelecekteki çalışmalar için öneriler sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study investigates the correlation between adults' fear of self and rumination, exploring whether psychological flexibility and psychological inflexibility mediate this relationship. The study included 1,073 participants (54.6% female, 45.4% male) aged 18-65. Data was collected using the“Personal Information Form,”“Fear of Self Scale - Short Form,”“Ruminative Thinking Style Scale,”“Psychological Flexibility Scale,”and“Acceptance and Action Questionnaire-II.”SPSS 25.0 and PROCESS Macro 4 were employed for analysis, including Pearson's correlation, ordinary least squares regression, and Bootstrap mediation. Results revealed a moderate, positive correlation between fear of self, ruminative thinking, and psychological inflexibility. A moderate, negative correlation existed between fear of self, rumination, and psychological inflexibility with psychological flexibility. Mediation analysis indicated a significant total effect of fear of self on rumination. Direct effects of fear of self on psychological flexibility and inflexibility were significant, as were the direct effects of flexibility and inflexibility on rumination. Including psychological flexibility and inflexibility in the model weakened the relationship between fear of self and rumination, highlighting their mediating roles. The total indirect effect of fear of self on rumination through psychological flexibility and inflexibility was significant. Both flexibility and inflexibility significantly mediated the indirect effects of fear of self on rumination. Notably, psychological inflexibility exhibited a stronger impact on the relationship between fear of self and rumination. The study's findings were discussed in relation to existing literature, and suggestions for future research were provided.
Benzer Tezler
- Öğretmenlerde COVID-19 korkusu ile mesleki benlik saygısı ve özgecilik arasındaki ilişkiler
The relationship between the fear of COVID-19 and professional self-esteem and authority in teachers
ÇAĞRI BALOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
PsikolojiNişantaşı ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SELÇUK ASLAN
- Ebeveyne duygusal erişilebilirlik ile yakınlık korkusu arasındaki ilişkide benlik farklılaşmasının aracı rolü
The mediating role of differentiation of self in the relationship between parental emotional availability and fear of intimacy
DAMLA DEMİRÖREN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
PsikolojiFatih Sultan Mehmet Vakıf ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÇİĞDEM YAVUZ GÜLER
- Ebeveyn-ergen ilişkisi ile gelişmeleri kaçırma korkusu arasındaki ilişkide temel psikolojik ihtiyaçlar ve benlik saygısının aracı rolü
The mediating role of basic psychological needs and self-esteem in the relationship between the parent-adolescent relationship and fear of missing out
ESRA BELLUR
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimÇukurova ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET BİLGİN
- Lise öğrencilerinin akademik erteleme davranışları ile mükemmeliyetçilik ve olumsuz değerlendirilme korkusu arasındaki ilişkilerde benlik saygısının aracı rolü
The mediator role of self esteem in relationships between high school students' academic procrastination behavi̇or and perfectionism and fear of negative evaluation
MEHMET ŞİMŞEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
PsikolojiMersin ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİM KAYA
- 16-24 yaş arası gençlerdeki FoMo-gelişmeleri kaçırma korkusu düzeyi ile benlik saygısı düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between the FoMo-fear of missing out and the self-esteem level in young people between 16-24 years of age
MÜGE AYŞE ÖZTÜRK