Kronik ağrı ve çocukluk çağı travmaları arasındaki ilişkide pozitif ve negatif duygu şiddeti, öfke belirtileri ve depresyon düzeyinin rolü
The role of positive and negative emotion severity, anger symptoms, and depression level in the relationship between chronic pain and childhood traumas
- Tez No: 1004050
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATIMA TUBA YAYLACI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Depresyon, Duygu, Kronik ağrı, Çocukluk çağı travmaları, Öfke, Depression, Emotion, Chronic pain, Childhood traumas, Anger
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada çocukluk çağı travmaları ve ağrı yükü arasındaki ilişkide pozitif ve negatif duygular, öfke belirtileri ve depresyon düzeyinin rolleri incelenmiştir. Araştırma örneklemini 18-50 yaş aralığındaki kronik ağrı şikayeti bulunan 135 birey ile kronik ağrı şikayeti olmayan 139 birey oluşturmaktadır. Çalışmada ilk olarak kronik ağrının değerlendirilebilmesi için; ağrı şiddeti, ağrılı bölge sayısı ve ağrı sıklığı değişkenlerinin çarpımından oluşan bir ağrı indeksi geliştirilmiştir. Ağrı indeksi, kronik ağrının kişi üzerindeki bütünleşik etkisini belirten 'Ağrı Yükü' kavramını belirtmektedir. Ayrıca katılımcılara Sosyodemografik ve Klinik Bilgi Formu, Beck Depresyon Envanteri, Pozitif ve Negatif Duygu Ölçeği (PNDÖ) ve Çok Boyutlu Öfke Ölçeği (ÇBÖÖ), Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği-33 (ÇÇTÖ-33) ölçüm araçlarından oluşan formlar uygulanmıştır. Tüm değişkenlerin birbiriyle olan ilişkilerini incelemek amacıyla ki-kare analizleri uygulanmıştır. Analiz sonuçları duygusal, cinsel ve fiziksel istismar ile negatif duygular, öfke belirtileri ve depresyon düzeyi yükseldikçe ağrı yükü düzeyinin de anlamlı biçimde yükseldiğini göstermektedir. Daha sonra çocukluk çağı travmaları ve ağrı yükü arasındaki ilişkide sırasıyla negatif duygular ve öfke belirtileri için seri aracılık analizleri, depresyon düzeyi için basit aracılık analizleri ve depresyon düzeyi ile pozitif duygular için moderatörlü aracılık analizleri yapılmıştır. Elde edilen bulgulara göre, fiziksel ihmal ve cinsel istismar dışındaki travma alt boyutlarında negatif duygular ve öfke belirtilerinin tam seri aracı rolü bulunduğunu; cinsel istismar alt boyutunda ise kısmi aracı rolünün olduğu tespit edilmiş iken, fiziksel ihmal aracı ve bağımlı değişkenleri yordamadığından model anlamlı bulunmamıştır. Ayrıca, tüm travma alt boyutlarında depresyon düzeyinin tam aracı rolünün bulunduğu gözlenmiştir. Son olarak, cinsel istismar ve fiziksel ihmal dışındaki travma alt boyutlarında pozitif duyguların, depresyon düzeyinin aracı rolünü düzenlediği tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
The present study examined the roles of positive and negative emotions, anger symptoms, and depressive symptoms in the relationship between childhood traumas and pain burden. The research sample comprised 135 individuals aged 18-50 with chronic pain complaints and 139 individuals without chronic pain complaints. The development of the pain index was the first of several steps in this direction. This index was designed to assess chronic pain and consisted of the product of the variables of pain intensity, number of painful areas, and pain frequency. The pain index is indicative of the concept of 'Pain Burden', which is defined as the integrated effect of chronic pain on the individual. Participants were also required to complete various forms, including the Sociodemographic and Clinical Information Form, Beck Depression Inventory (BDI), Positive and Negative Emotion Scale (PANAS), Multidimensional Anger Scale (MAS), and Childhood Trauma Questionnaire-33 (CTQ-33). Chi-square analyses were performed to examine the relationships between all variables. The findings of the analysis demonstrate a positive correlation between the severity of emotional, sexual, and physical abuse, as well as negative emotions, anger symptoms, and depressive symptoms, and the level of pain burden experienced by the individual. Subsequently, serial mediation analyses were performed for negative emotions and anger symptoms, simple mediation analyses for depressive symptoms, and moderated mediation analyses for depressive symptoms and positive emotions in the relationship between childhood traumas and pain burden. The findings indicate that negative emotions and anger symptoms had a full serial mediating role in trauma subdimensions other than physical neglect and sexual abuse; while a partial mediating role was found in the sexual abuse subdimension, the model was not found to be significant as physical neglect did not predict the mediating and dependent variables. Furthermore, depressive symptoms were observed to have a full mediating role in all trauma subdimensions. Finally, positive emotions were found to moderate the full mediating role of depressive symptoms in trauma subdimensions other than sexual abuse and physical neglect. Based on the results of this study, it is recommended that parameters including trauma history and emotional experiences be considered in the prevention and treatment of chronic pain.
Benzer Tezler
- Fibromiyalji sendromu tanısı olan kişilerde çocukluk çağı travmaları ile fibromiyalji semptom şiddeti arasındaki ilişkide öfkenin ve ağrı felaketleştirmenin aracı rolü
The mediating role of anger and pain catastrophizing in the relationship between childhood trauma and fibromyalgia symptom severity in individuals diagnosed with fibromyalgia syndrome
MELEK BİLGESU ALITKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
PsikolojiAnkara Medipol ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CİHAT ÇELİK
- Childhood traumas and chronic pain: Discussing links with depression
Çocukluk çağı travmaları ve kronik ağrı: Depresyonla ilişkisini tartışma
İREM SERHATLI
Yüksek Lisans
İngilizce
2016
Psikolojiİstanbul Bilgi ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ZEYNEP ÇATAY ÇALIŞKAN
- Beliren yetişkinlikte depresyon, intihar olasılığı ve çocukluk çağı travmaları arasındaki ilişki: Psikolojik acı ve koruyucu faktörlerin rolü
The relationship between depression, suicide possibility, and childhood traumas in emerging adulthood: The role of psychological pain and protective factors
BENGÜ SARE SEVDA PELİN KILIÇ ÖZER
- Çocukluk çağı travma yaşantıları ve algılanan sosyal desteğin kronik ağrı ile ilişkisinin incelenmesi
The investigation of relationship of childhood traumas and perceived social support with chronic pain
BÜŞRA ERTEKİN
- Fibromiyalji sendromu ve miyofasyal ağrı sendromu tanılı kadın hastalarda çocukluk çağı travmatik yaşantıları ve ilişkili değişkenler
Childhood traumatic experiences and related variables in women with fibromyalgia syndrome and myofascial syndrome
NERMİN GÜNDÜZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2014
PsikiyatriKocaeli ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ASLIHAN POLAT