Bipolar bozukluk tedavisinde uzun etkili veya oral antipsikotik kullanımının bakım veren yükü üzerindeki etkisi ve ilişkili etkenlerin karşılaştırılması
Comparison of the effects of long-acting and oral antipsychotic use on caregiver burden and associated factors in the treatment of bipolar disorder
- Tez No: 1004582
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ESRA KABADAYI ŞAHİN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Ankara Bilkent Şehir Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı ikinci kuşak oral ve uzun etkili antipsikotik kullanan Bipolar Bozukluk tanılı hastaların bakım veren yükünü karşılaştırmak ve bakım veren yükü üzerine etki eden klinik, psikososyal ve tedaviye ilişkin faktörleri incelemektir. Gereç ve Yöntem: Kesitsel prospektif ve tanımlayıcı-karşılaştırmalı olarak planlanan bu çalışmaya Ankara Bilkent Şehir Hastanesi psikiyatri polikliniğine başvuran 63 oral antipsikotik ve 63 uzun etkili antipsikotik kullanan toplam 126 Bipolar I bozukluk tanılı hasta ve bu hastaların 126 bakım vereni dahil edilmiştir. Hastalar sosyodemografik veri formu, Hamilton Depresyon Ölçeği, Young Mani Ölçeği, UKU Yan Etki Ölçeği, Kişisel ve Sosyal Performans Ölçeği, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği, Modifiye Morisky Tedavi Uyum Ölçeği ile değerlendirilmiştir. Bakım verenler ise sosyodemografik veri formu, Beck Depresyon Ölçeği, Beck Anksiyete Ölçeği, Zarit Bakıcı Yük Ölçeği, Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Ölçeği Kısa Formu ile değerlendirilmiştir. Tüm istatistiksel testler çift yönlü olarak uygulandı ve istatistiksel anlamlılık eşiği p<0,05 olarak kabul edildi. Bulgular: Uzun etkili antipsikotik kullanan grupta tedavi uyumu oral antipsikotik kullanan gruba göre anlamlı olarak daha yüksek bulundu. Oral antipsikotik kullanan hastaların bakım verenlerinde bakım veren yükü uzun etkili antipsikotik kullanan gruba göre anlamlı derecede daha yüksek saptandı. Regresyon analizinde bakım verenin anksiyete ve depresif belirtilerinin bakım veren yükünde artış ile; hastaların ilaç uyumu ve işlevsellik düzeyindeki artışın bakım veren yükünü azalma ile ilişkili olduğu saptanmıştır. Yapılan yol analizinde uzun etkili antipsikotik kullanımının tedavi uyumunu arttırdığı; artan tedavi uyumunun rezidüel depresif belirtileri azalttığı, bu azalmanın işlevsellik düzeyinde artma ile ilişkili olduğu ve işlevsellik düzeyindeki artışın bakım veren yükünü azalttığı gösterilmiştir. Sonuç: Bipolar I Bozukluk tanılı hastalarda uzun etkili antipsikotik kullanımı oral antipsikotik kullanımına göre daha düşük bakım yükü ile ilişkili bulunmuştur. Yol analizi bulguları bu ilişkinin tedavi uyumunda artış, rezidüel depresif belirtilerde azalma ve işlevsellikte artış üzerinden dolaylı olarak ortaya çıktığını gösterirmektedir. Bu bulgular bipolar bozuklukta tedavi uyumunu artırmaya yönelik stratejilerin yanı sıra, bakım verene yönelik değerlendirme ve destekleri içeren bütüncül bir yaklaşımın gerekliliğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Objective: The aim of this study was to compare the perceived caregiver burden of patients diagnosed with Bipolar Disorder who use oral and long-acting antipsychotics and to examine the clinical, psychosocial, and treatment-related factors that affect caregiver burden. Materials and Methods: This study, designed as a cross-sectional prospective and descriptive-comparative study, included a total of 126 patients diagnosed with Bipolar I disorder who were referred to the psychiatry outpatient clinic at Ankara Bilkent City Hospital and comprising 63 patients using oral antipsychotics and63 patients using long-acting antipsychotics, as well as 126 caregivers of these patients. Patients were assessed using a sociodemographic data form, the Hamilton Depression Scale, the Young Mania Scale, the UKU Side Effect Scale, the Personal and Social Performance Scale, the Multidimensional Perceived Social Support Scale, and the Modified Morisky Medication Adherence Scale. Caregivers were assessed using a sociodemographic data form, the Beck Depression Scale, the Beck Anxiety Scale, the Zarit Caregiver Burden Scale, and the World Health Organization Quality of Life Short Form. All statistical tests were applied two-way, and the statistical significance threshold was accepted as p < 0.05. Results: Treatment adherence was significantly higher in the group using long-acting antipsychotics compared to the group using oral antipsychotics. The caregiver burden perceived by caregivers of patients using oral antipsychotics was found to be significantly higher than in the group using long-acting antipsychotics. Regression analysis revealed that the caregiver's anxiety and depressive symptoms were associated with an increase in caregiver burden, while an increase in patients' medication adherence and functional level was associated with a decrease in caregiver burden. Modeling analysis showed that long-acting antipsychotic use increased treatment adherence; increased treatment adherence reduced residual depressive symptoms; this reduction was associated with increased functional level; and increased functional level reduced caregiver burden. Conclusion: The use of long-acting antipsychotics in patients diagnosed with Bipolar I Disorder has been associated with a lower care burden compared with the use of oral antipsychotics. Path analysis findings indicate that this relationship indirectly manifested by increased treatment adherence, reduced residual depressive symptoms, and improved functioning. These findings highlight the necessity of a comprehensive approach that includes strategies to improve treatment adherence in bipolar disorder, as well as assessments and support for caregivers.
Benzer Tezler
- Şizofreni ve bipolar bozukluk hastalarında antipsikotik kullanım yolu ile ilişkili belirleyiciler: Geriye dönük dosya taraması çalışması
Determinants of antipsychotic formulations in schizophrenia and bipolar disorder patients: A retrospective chart review
MEHMET AKİF KARA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
PsikiyatriAnkara ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALİSE ÖZGÜVEN
- Bipolar bozukluk tanılı hastalarda erken relaps ile ilişkili klinik ve sosyodemografik özelliklerin belirlenmesi
Determination of clinical and sociodemographic characteristics associated with early relapse in patients diagnosed with bipolar disorder
ZELİHA NUR METİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Psikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZCAN UZUN
- Parenteral verilişe uygun lityum içeren in situ jelleşen sistem hazırlanması ve in vitro değerlendirilmesi
Preparation and in vitro evaluation of in situ gelling system containing lithium for parenteral administration
SİNAN ÖZER
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Eczacılık ve FarmakolojiAnadolu ÜniversitesiFarmasötik Teknoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EMİNE YASEMİN YAZAN
- Antidepresan sağaltımı altında manik kayma geliştiren hastaların manik kayma sonrası klinik gidiş,yaşam kalitesi ile nörobilişsel işlevler açısından iki uçlu duygudurum bozukluğu ve major depresif bozukluk, yineleyici tip tanılı hastalarla karşılaştırılması
Comparison of patients experiencing manic switch under antidepressant treatment with patients with major depressive disorder, recurrent type and bipolar affective disorder:neurocognitive functions, quality of life and course of illness after manic switch
BAŞAK BAĞCI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
PsikiyatriDokuz Eylül ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞEGÜL ÖZERDEM
- Adıyaman Üniversitesi Eğitim ve Araştırma hastanesi psikiyatri bölümünde takip edilen, duygudurum bozukluğu tanısı alan hastaların, sosyodemografik verilerinin, psikometrik ölçek sonuçlarının ve optik koherens tomografi verilerinin geriye dönük olarak (retrospektif) incelenmesi
Investigation of the datas of psychometric measures, opti̇cal coherence tomography results and sociodemographic features of patients followed by the diagnosis of bipolar, in the Adiyaman University Education and Research Hospital psychiatry clinic
ASLI EGELİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
PsikiyatriAdıyaman ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYSUN KALENDEROĞLU