Geri Dön

Erken çocukluk döneminde gelişimsel zorluk tanısı alan çocukların gelişimsel risk etmenlerinin belirlenmesi

Başlık çevirisi mevcut değil.

PDF İndir

  1. Tez No: 1004899
  2. Yazar: İLAYDA TAŞ ÖZCAN
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. EMİNE BAHAR BİNGÖLER PEKCİCİ
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
  6. Anahtar Kelimeler: Erken çocukluk dönemi, Gelişimsel zorluk, Gelişimsel risk etmenleri, Early childhood, Developmental difficulty, Developmental risk factors
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Giriş ve Amaç: Erken çocukluk dönemi, çocuğun dil, bilişsel, sosyal, hareket ve duygusal gelişiminin temelinin atıldığı kritik bir süreçtir. Bu dönemde ortaya çıkan gelişimsel zorluklar; biyolojik, tıbbi, ailesel ve çevresel risk etmenlerinin karmaşık etkileşimi sonucunda şekillenmektedir. Gelişimsel zorluğu olan çocuklarda risk etmenlerinin belirlenmesi, koruyucu ve destekleyici hizmetlerin planlanmasına olanak sağlar. Bu çalışmanın amacı, erken çocukluk döneminde gelişimsel zorluk tanısı almış çocuklarda biyolojik, ailesel ve çevresel risk etmenlerini değerlendirmek ve bu etmenlerin birbiriyle ilişkisini incelemektir. Gereç ve Yöntem: Ocak 2021–Ocak 2023 tarihleri arasında Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Gelişimsel Pediatri Bilim Dalı'nda klinik değerlendirme, gözlem ve standart gelişimsel değerlendirme araçları ile gelişimsel zorluk tanısı konulan 0–8 yaş arasındaki çocukların verileri geriye dönük olarak incelendi. Hasta dosyaları, G-GİDR kayıtları ve hastane bilgi sistemi verileri kullanılarak çocukların gelişimini etkileyebilecek biyolojik ve psikososyal risk etmenlerine ilişkin bilgiler elde edildi ve istatistiksel olarak analiz edildi. Bulgular: Toplam 937 çocuk (632 erkek, %67,4) çalışmaya dahil edilmiştir. Çocukların %46,3'ünde en az bir kronik hastalık, %10,7'sinde bodurluk, %13,1'inde demir eksikliği, %7,4'ünde anemi ve %36,1'inde en az bir kez hastane yatışı öyküsü saptanmıştır. Örneklemimizdeki çocukların %18,5'inin prematür, %17,4'ünün düşük doğum ağırlıklı doğduğu ve %35,2'sinde peri-postnatal dönemde en az bir sağlık sorunu yaşadığı belirlenmiştir. Ailelerin %34,8 'i hane gelirlerinin asgari ücret ya da altında olduğunu, %32,8'i maddi zorluklar yaşadığını bildirmiştir. Koruyucu sağlık hizmetlerinden tam yararlanma oranı %29 olarak saptanmıştır. Kronik hastalığı olan çocuklarda bu hizmetlerden eksik yararlanma olasılığı, kronik hastalığı olmayanlara göre anlamlı düzeyde daha düşük bulunmuştur (OR=0,72; %95 GA: 0,54–0,96; p=0,026). Annelerin %30,7'sinde depresyon riski saptanmış olup; kronik hastalığı olan çocukların annelerinde depresyon riski, kronik hastalığı olmayan gruba göre anlamlı derecede daha düşük bulunmuştur (OR=0,65; %95 GA: 0,49-0,86; p=0,003). Ailelerin %58,2'si sosyal desteğinin yetersiz olduğunu bildirmiş olup, kronik hastalığı olan çocukların ailelerinde yetersiz sosyal destek oranı anlamlı şekilde daha yüksek saptanmıştır (OR=1,55; %95 GA: 1,19-2,01; p=0,001). Sonuç: Gelişimsel zorluklar; biyolojik, tıbbi, ailesel ve çevresel etmenlerin kümülatif etkisiyle şekillenmektedir. Bu bulgular, erken çocukluk döneminde gelişimin yalnızca tanısal açıdan değil, aile ve çevresel bağlamı da kapsayan bütüncül bir yaklaşımla izlenmesi gerektiğini göstermektedir.

Özet (Çeviri)

Background and Aim: Early childhood is a critical period during which the foundations of language, cognitive, social, motor, and emotional development are established. Developmental difficulties emerging in this period are shaped by the complex interaction of biological, medical, familial, and environmental risk factors. Identifying risk factors in children with developmental difficulties enables the planning of preventive and supportive services. The aim of this study was to evaluate biological, familial, and environmental risk factors in children diagnosed with developmental difficulties in early childhood and to examine the relationships among these factors. Materials and Methods: Data of children aged 0–8 years who were diagnosed with developmental difficulties through clinical evaluation, observation, and standardized developmental assessment tools at the Developmental Pediatrics Department of Ankara University Faculty of Medicine between January 2021 and January 2023 were retrospectively reviewed. Information regarding biological and psychosocial risk factors that may affect child development was obtained from patient records, The Expanded Guide for Monitoring Child Development (E-GMCD) records, and the hospital information system, and statistically analyzed. Results: A total of 937 children (632 boys, 67.4%) were included in the study. At least one chronic disease was present in 46.3% of the children; 10.7% had stunting, 13.1% had iron deficiency, 7.4% had anemia, and 36.1% had a history of at least one hospitalization. In the sample, 18.5% were born preterm, 17.4% had low birth weight, and 35.2% experienced at least one peri- or postnatal health problem. Among families, 34.8% reported household income at or below the minimum wage, and 32.8% reported financial difficulties. The rate of full utilization of preventive health services was 29%. The likelihood of incomplete utilization of these services was significantly lower among children with chronic disease compared to those without (OR=0.72; 95% CI: 0.54–0.96; p=0.026). Maternal risk of depression was identified in 30.7% of cases; however, mothers of children with chronic disease had a significantly lower risk of depression compared to mothers of children without chronic disease (OR=0.65; 95% CI: 0.49–0.86; p=0.003). Overall, 58.2% of families report inadequate social support, and the rate of inadequate social support was significantly higher among families of children with chronic disease (OR=1.55; 95% CI: 1.19–2.01; p=0.001). Conclusion: Developmental difficulties are shaped by the cumulative effects of biological, medical, familial, and environmental factors. These findings indicate that child development in early childhood should be monitored not only from a diagnostic perspective but also through a comprehensive approach that encompasses familial and environmental contexts.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    1003790

    Erken çocukluk döneminde gelişimsel zorlukları olan çocukların koruyucu sağlık hizmetlerine erişim durumunun değerlendirilmesi

    Assessment of access to preventive health services among children with developmental difficulties in early childhood

    ZELİHA DEMİRCİ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. EMİNE BAHAR BİNGÖLER PEKCİCİ

  2. Tez No

    687762

    Çocukluk ve ergenlik çağında dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanısı almış erişkinlerin güncel sosyodemografik ve tıbbi durumunun değerlendirilmesi

    Evaluation of the current sociodemographic and medical status of adults with attention deficit and hyperactivity disorder in childhood and adolescence

    AYBİKE ERDEM

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    PsikiyatriAkdeniz Üniversitesi

    Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ARİF ÖNDER

  3. Tez No

    454190

    Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tanısı almış erişkinlerde bilişsel şemalar: Karşılaştırmalı bir çalışma

    Cognitive schemas on adults diagnosed with attention deficit hyperactivity disorder: A comparative study

    NİHAN KAVURMACI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    PsikolojiHasan Kalyoncu Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET HAKAN TÜRKÇAPAR

  4. Tez No

    840569

    Otizm spektrum bozukluğu olan hastalarda semptom ve semptom şiddetinin seyri ve ı̇lişkili bireysel ve ailesel faktörler

    Course of symptoms and symptom severity in patients with autism spectrum disorder and related individual and familial factors

    ELİF TORTOP

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    PsikiyatriEge Üniversitesi

    Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SEZEN KÖSE

  5. Tez No

    398263

    İnsancıl değerler eğitim programı'nın hayvan temalı etkinlikler aracılığıyla okul öncesi eğitimde uygulanması

    Implementation of humane education in early childhood education via animal-themed activities

    SEVAL ÖRDEK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Eğitim ve ÖğretimÇukurova Üniversitesi

    Okul Öncesi Eğitimi Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. EBRU DERETARLA GÜL

Geri Dön