Erken Çocuklukta Bilişsel Esneklik Programı (EÇBEP)'nın 5 yaş çocuklarının bilişsel esneklik, sosyal problem çözme ve bağımsız öğrenme davranışlarına etkisi
The effect of The Early Childhood Cognitive Flexibility Program (EÇBEP) on the cognitive flexibility, social problem-solving, and independent learning behaviors of 5-year-old children
- Tez No: 1004944
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ELVAN ŞAHİN ZETEROĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bursa Uludağ Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, 61-72 aylık çocuklara uygulanan bilişsel esneklik eğitimi programının çocukların bilişsel esneklik düzeyleri, sosyal problem çözme becerileri ve bağımsız öğrenme davranışlarına etkisinin değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Araştırma nicel bir çalışma olup, ön test- son test uygulamalarını içeren yarı deneysel desen modeli temel alınarak yapılmıştır. Çalışma grubunu 2023-2024 Eğitim-Öğretim yılında Manisa ili Yunusemre ilçesinde bulunan Milli Eğitim Bakanlığına bağlı bağımsız anaokulunda öğrenim gören 48-72 aylık 32 kontrol, 34 deney olmak üzere toplam 66 okul öncesi dönem çocuğu oluşturmaktadır. Deney grubundaki çocuklara araştırma kapsamında hazırlanan Erken Çocuklukta Bilişsel Esneklik Programı (EÇBEP) 8 hafta boyunca, haftada iki gün 16 oturum şeklinde uygulanmış; kontrol grubundaki çocuklara herhangi özel bir uygulama yapılmamıştır. Araştırmanın nicel verileri, Nesne Seçiminde Esneklik Görevi (Flexible Item Selection Task (FIST)), sosyal problem çözme becerilerinin düzeyini belirlemek üzere“Sosyal Problem Çözme Becerileri Ölçeği”, bağımsız öğrenme davranışlarının düzeyini belirlemek için“Bağımsız Öğrenme Davranışları”ölçekleri ile toplanmıştır. Araştırmanın amacına bağlı olarak istatistiksel analizlere geçilmeden önce toplanan verilere yönelik olarak kullanılacak istatistikî tekniklerin seçimi için (parametrik veya non- parametrik) keşfedici analiz yoluyla veri gruplarının normallik dağılımları kontrol edilmiştir. Çalışmaya katılan deney ve kontrol grubu çocuklarının öntest ve sontest puanlarının normallik dağılımlarını incelemek üzere Kolmogorow-Smirnov testi kullanılmıştır. Deney ve kontrol grubu arasındaki anlamlı farklılıkların sınanmasında, ön testler ve son testler arası farklılıkların sınanmasında parametrik testlerden t testi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, deney ve kontrol grubundaki çocukların, bilişsel esneklik, sosyal problem çözme becerileri ve bağımsız öğrenme davranışları son test puanları arasında deney grubu çocukları lehine anlamlı bir farklılık bulunmuştur.
Özet (Çeviri)
This study aims to evaluate the effect of a cognitive flexibility program implemented for children aged 61-72 months on their cognitive flexibility levels, social problem-solving skills, and independent learning behaviors. The research is a quantitative study based on a quasi-experimental design featuring pre-test and post-test applications. The study group consists of a total of 66 preschool children (32 in the control group and 34 in the experimental group) aged 48-72 months, attending an independent kindergarten affiliated with the Ministry of National Education in the Yunusemre district of Manisa province during the 2023-2024 academic year. The Early Childhood Cognitive Flexibility Program (ECCFP/EÇBEP), developed within the scope of the research, was implemented for the experimental group in 16 sessions, twice a week for eight weeks; no specific intervention was applied to the children in the control group. The quantitative data of the study were collected using the“Flexible Item Selection Task (FIST),”the“Social Problem-Solving Skills Scale”to determine the level of social problem-solving skills, and the“Independent Learning Behaviors”scales to determine the level of independent learning behaviors. Depending on the objective of the research, and prior to the statistical analysis, the normality distributions of the data groups were checked through exploratory analysis to select the appropriate statistical techniques (parametric or non-parametric). The Kolmogorov-Smirnov test was utilized to examine the normality distribution of the pre-test and post-test scores of the children in the experimental and control groups. To test the significant differences between the experimental and control groups, as well as the differences between pre-tests and post-tests, the t-test, one of the parametric tests, was employed. As a result of the research, a significant difference was found between the post-test scores of the children in the experimental and control groups regarding cognitive flexibility, social problem-solving skills, and independent learning behaviors, in favor of the experimental group.
Benzer Tezler
- Erken çocuklukta kodlama programının yürütücü işlev becerileri ve uzamsal algı üzerindeki etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of coding program in early childhood on executive function skills and spatial perception
AYŞEGÜL ÖĞÜTCEN
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimHacettepe ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERRİN AKMAN
- Erken çocuklukta yapı inşa oyun programının yönetici işlevlerin gelişimine etkisinin incelenmesi
An examination of the effect of an early childhood constructive play program on the development of executive functions
TÜLAY GÜL TAŞKIN GÖKÇE
Doktora
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ADALET KANDIR
- Yetişkin bireylerde çocukluk çağı travması, bilişsel esneklik ve empati düzeyi arasındaki ilişkinin nörobilim bağlamında incelenmesi
An examination of the relationship between childhood trauma, cognitive flexibility and empathy level in adults in the context of neuroscience
ELİF AYVAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
NörolojiÜsküdar ÜniversitesiNörobilim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA TURAN
- Katılım temelli erken çocukluk eğitimi programının yürütücü işlevler ve üstbilişsel becerilere etkisi
The impact of the participation based early childhood education program on executive functions and metacognitive skills
PELİN PEKİNCE
Doktora
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiÇocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NESLİHAN AVCI
- Enstrüman çalan bireyler ile enstrüman çalmayan bireylerin bilişsel esnekliklerinin karşılaştırılması
Comparison of cognitive flexibility between individuals who are playing instruments and not playing instruments
ALİ CENGİZ