Evli bireylerde çocuklukta duygusal ihmal ve evlilik uyumu arasındaki ilişkide benliğin ayrımlaşmasının aracı rolü
The mediating role of self-differentiation in the relationship between childhood emotional neglect and marital adjustment in married couples
- Tez No: 1005045
- Danışmanlar: PROF. DR. ERKAN IŞIK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Benliğin ayrımlaşması, Duygusal ihmal, Evlilik uyumu, Differentiation of self, Emotional neglect, Marital adjustment
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Konya Gıda ve Tarım Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı evli bireylerde çocuklukta duygusal ihmal ile evlilik uyumu arasındaki ilişkide benliğin ayrımlaşmasının aracı rolünü incelemektir. Araştırmaya Türkiye'de yaşayan 23-67 yaş aralığında 336 kadın ve 69 erkek olmak üzere toplam 405 evli birey katılım sağlamıştır. Veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu, Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği (CTQ-33), Benliğin Ayrımlaşması Ölçeği (BAÖ) ve Çiftler Uyum Ölçeği kullanılmıştır. Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeğinin alt boyutlarından konumuzla ilgili iki boyut olan duygusal ihmal ve aşırı koruma-kontrol alt ölçeklerine yer verilmiştir. Veriler IBM SPSS Statistics 27 programı ile analiz edilmiştir. Duygusal ihmal ve aşırı koruma-kontrol, evli bireylerde çift uyumu ve benliğin ayrımlaşması arasındaki ilişkiler Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) AMOS 26 ile incelenmiştir. Korelasyon analizi sonuçlarına göre, duygusal ihmal ve aşırı koruma-kontrol ile evli bireylerde çift uyumu ve duygusal ihmal ile benliğin ayrımlaşması arasında negatif; benliğin ayrımlaşması ve çift uyumu arasında pozitif yönde anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Yapısal eşitlik modeli sonuçlarına göre ise, duygusal ihmal (ve aşırı koruma-kontrol) ile çift uyumu arasındaki ilişkide benliğin ayrımlaşmasının ve dört alt boyutunun (duygusal tepkisellik, ben pozisyonu, duygusal kopma, başkalarına bağımlılık) kısmî aracı rolü olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the mediating role of self-differentiation in the relationship between childhood emotional neglect and dyadic adjustment in married individuals. A total of 405 married individuals, comprising 336 women and 69 men aged between 23 and 67 living in Turkey, participated in the study. The data collection tools used were a personal information form, the Turkish Childhood Trauma Questionnaire (CTQ-33), Differentiation of Self Inventory-Revised (DSI-R), and the Dyadic Adjustment Scale (DAS). Two dimensions of the Childhood Trauma Questionnaire relevant to our topic, emotional neglect and overprotectionovercontrol, were included. The data were analysed using IBM SPSS Statistics 27 software. The relationships between emotional neglect, overprotection-overcontrol, dyadic adjustment in married individuals, and self differentiation were examined using Structural Equation Modelling (SEM) via AMOS 26. According to the correlation analysis results, a negative relationship was found between emotional neglect and overprotection-control with dyadic adjustment and with selfdifferentiation; a positive relationship was found between self-differentiation and dyadic adjustment. According to the structural equation model results, it was concluded that differentiation of self and its four sub-dimensions (emotional reactivity, I-position, emotional cut-off and fusion with others) partially mediated the relationship between emotional neglect, overprotection-control and dyadic adjustment.
Benzer Tezler
- Evli bireylerde çocukluk çağı ruhsal travmalarının evlilik uyumu üzerindeki etkisi: Duygusal şemaların aracı rolü
The effect of childhood traumas on marital adjustment in married individuals: The mediating role of emotional schemas
MEHTAP TABAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Psikolojiİstanbul Arel ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GİZEM ATEŞ
- Evlilik uyumu ile duygu düzenleme becerileri, öz şefkat ve çocukluk çağı travmaları arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Investigation of the relationship between marriage adjustment and emotion regulation skills, self- compassion, and childhood trauma
BERİL ANLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
PsikolojiHaliç ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. BAŞAK İNCE ÇAĞLAR
- Çocukluk çağı travmalarının evlilik uyumu ve evlilik doyumuna etkisi
The effect of childhood traumas on marital satisfaction and marital adjustment
SENA YUNUS TOZAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MERVE ÇEBİ
- Evli bireylerin çocukluk çağı travmaları ile evlilik uyumları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between marriage and maritality in childhood trauma
FİLİZ GÜLGÖR
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Psikolojiİstanbul Aydın ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. HASAN SAİD TORTOP
- Evli ve çocuk sahibi olan bireylerin çocukluk çağı ruhsal travmaları ve evlilik uyumunun ebeveyn tutumu ile ilişkisi
The relationship between parental atitude, marital adjustment and childhood traumas of married i̇ndividualswho have children
MELİS GEDİK ÖZLÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Psikolojiİstanbul Gelişim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. NURHAN FISTIKCI