Bipolar bozukluğu olan hastalara uygulanan öfke yönetim eğitim programının öfke kontrolüne ve relapsa etkisi: İzlem çalışması
The effect of an anger management training program applied to patients with bipolar disorder on anger management and relaxation: A follow-up study
- Tez No: 1005273
- Danışmanlar: PROF. DR. MERAL KELLECİ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hemşirelik, Psikiyatri, Nursing, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Bipolar bozukluk, Psikiyatrik hemşirelik, Öfke, Öfke yönetimi, Bipolar disorder, Psychiatric nursing, Anger, Anger management
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, bipolar bozukluğu olan hastalara uygulanan Öfke Yönetim Eğitim Programının öfke kontrolüne ve relapsa etkini incelemek ve izlemek amacıyla yapılmıştır. Çalışma ön test-son test desende, randomize kontrollü deneysel bir çalışmadır. Araştırmanın örneklemini Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Uygulama ve Araştırma Hastanesi Psikiyatri Servisinde, 03.05.2024-28.11.2025 tarihleri arasında yatarak tedavi gören müdahale grubunda 24, kontrol grubunda 24 birey olmak üzere toplam 48 bipolar bozukluğu olan birey oluşturmuştur. Araştırmanın verileri Hasta Tanıtım Formu, Öfke İfade Tarzları Ölçeği, İzlem Formu ve Relaps İzlem Formu ile toplanmıştır. Müdahale grubuna 4 oturumdan oluşan (180 dk) Öfke Yönetim Eğitim Programı uygulanmıştır. Veriler müdahale öncesi, taburculuğu takiben 1 ay, 3 ay, 6 ay ve 12 ay sonra toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde, tanımlayıcı istatistik testleri, normallik analizleri, Cronbach's alfa güvenirlik analizi Ki-Kare analizi, bağımsız örnekler t testi ve tekrarlı ölçümler ANOVA varyans analizi kullanılmıştır. Katılımcıların %41,7'si 31 yaş ve üzerinde ve yaş ortalaması 31,81±8,50 olup, %52,5'i kadın, %53,11'i bekâr, %54'ü ilköğretim mezunu bireylerden oluşmuştur. Katılımcıların %75'inin hastalık başlama yaşının 21 yaş ve üzerinde olduğu, %45,8'inin 1-5 yıl süredir hastalık tanısının bulunduğu, %47,9'unun ilk atak tipinin mani olduğu, çoğunun birinci derece akrabalarında bipolar hastalık tanısı bulunduğu ve yakın çevresiyle ilişkisinde sorun yaşadığı belirlenmiştir. Her iki gruptaki hastalar sosyodemografik ve hastalık özellikleri açısından benzerlik göstermektedir (p>0,05). Müdahale ve kontrol grubunun Öfke İfade Tarzı Ölçeğinin öfke içe atım, öfke dışa atım ve öfke kontrolü alt boyutları birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü izlem ölçüm değerleri gruplar arasında anlamlı farklılık göstermektedir (p<0,05). Yapılan müdahale sonucunda Öfke Yönetim Eğitimi Programının müdahale grubundaki hastaların öfke içe atım ve öfke kontrolü puan ortalamalarının artmasında ve öfke dışa atım puan ortalamalarının ise azalmasında istatiksel olarak anlamlı düzeyde etkili olduğu saptanmıştır (p<0,05). Kontrol grubuyla kıyaslandığında müdahale grubunda öfke kontrol puanları anlamlı derecede artmıştır ve öfke içe atım, öfke dışa atım puanlarında anlamlı bir farklılık göstermiştir (p<0,05). Müdahale grubunda relaps sayısı, hastane yatış sayısı ve hastane yatış sürelerinde kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı bir azalma sağlanmıştır (p<0,05). Kontrol grubunda mani epizodu, depresif ve karma epizod gelişme durumunun müdahale grubuna göre anlamlı düzeyde daha fazla olduğu tespit edilmiştir (p<0,05). Elde edilen bulgulara göre, Öfke Yönetim Eğitimin Programının bipolar bozukluğu olan bireyler üzerinde öfke kontrol düzeyini arttırdığı ve relaps sayısını azalttığı söylenebilmektedir. Öfke yönetimi eğitim programlarının belirli aralıklarla tekrarlanan izlem oturumlarıyla desteklenerek, edinilen becerilerin kalıcılığının artırılması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to examine and monitor the effects of an Anger Management Training Program applied to patients with bipolar disorder on anger control and relapse. The study employed a pretest–posttest randomized controlled experimental design. The sample consisted of a total of 48 inpatients diagnosed with bipolar disorder who were hospitalized at the Psychiatry Service of Sivas Cumhuriyet University Health Services Practice and Research Hospital between May 3, 2024, and November 28, 2025, including 24 individuals in the intervention group and 24 in the control group. Data were collected using the Patient Information Form, the Anger Expression Styles Scale, the Follow-up Form, and the Relapse Monitoring Form. The intervention group received an Anger Management Training Program consisting of four sessions (totaling 180 minutes). Data were collected before the intervention and at 1, 3, 6, and 12 months after discharge. Descriptive statistical tests, normality analyses, Cronbach's alpha reliability analysis, chi-square analysis, independent samples t-tests, and repeated measures ANOVA were used for data analysis. Of the participants, 41.7% were aged 31 years and older, with a mean age of 31.81 ± 8.50 years; 52.5% were female, 53.1% were single, and 54.0% had completed primary education. It was determined that 75.0% of the participants had an age of onset of 21 years or older, 45.8% had been diagnosed for 1–5 years, 47.9% experienced mania as their first episode, most had a first-degree relative diagnosed with bipolar disorder, and many reported difficulties in their relationships with their close social environment. Patients in both groups were similar in terms of sociodemographic and clinical characteristics (p> 0.05). Significant differences were observed between the intervention and control groups in the anger-in, anger-out, and anger control subscale scores of the Anger Expression Styles Scale at the first, second, third, and fourth follow-up measurements (p <0.05). As a result of the intervention, the Anger Management Training Program was found to have a statistically significant effect on increasing the mean scores of anger-in and anger control and decreasing the mean scores of anger-out in the intervention group (p <0.05). Compared with the control group, anger control scores increased significantly in the intervention group, and significant differences were observed in anger-in and anger-out scores (p <0.05). In the intervention group, the number of relapses, hospitalizations, and length of hospital stay were significantly reduced compared with the control group (p <0.05). The occurrence of manic, depressive, and mixed episodes was significantly higher in the control group than in the intervention group (p <0.05). Based on these findings, it can be concluded that the Anger Management Training Program increases anger control levels and reduces relapse rates in individuals with bipolar disorder. It is recommended that anger management training programs be supported with follow-up sessions conducted at regular intervals to enhance the sustainability of the acquired skills.
Benzer Tezler
- Bipolar bozukluk manik atak tanılı hastaların atak şiddetinin video tabanlı duygu analizi ile değerlendirilmesi
Evaluation of the severity of the manic episode with video based emotion recognition in bipolar disorder
SELDA ÖZTÜRK
- Bipolar bozukluğu olan hastalara uygulanan tedaviye uyum eğitiminin tedaviye uyum, sosyal işlevsellik ve yaşam kalitesine etkisi
The effect of treatment adherence training on the patients with bipolar disorder on treatment adherence, social functioni̇ng and quality of life
EBRU BAŞKAYA
- Bipolar bozukluğu olan hastalara verilen stresle başetme eğitiminin stres belirtileri, algılanan stres düzeyi ve stresle baş etme tarzlarına etkisi
The effect of stress coping training given to patients with bipolar disorder on their stress symptoms, perceived stress level, and coping styles
AYŞE GÜLEZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
PsikiyatriSivas Cumhuriyet ÜniversitesiPsikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MERAL KELLECİ
- İki uçlu duygudurum bozukluğu tanısı alan hastalara uygulanan tedaviye uyum programının tedaviye uyum, öz etkililik ve benlik saygısı üzerine etkisi
The effect of adherence therapy administered to patientsdiagnosedwith bipolar disorder on medication adherence, self-efficacy and self-esteem
MEHTAP BUDAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
HemşirelikErzincan Binali Yıldırım ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ARZU YILDIRIM
- Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocuk veergenlerde eşik altı bipolar semptomatolojisininnöropsikolojik profillere etkisi
The effect of subthreshold bipolar disorder symptomatologyon neuropsychological profiles in children and adolescents withattention deficit and hyperactivity disorder
VOLKAN ŞAHİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
PsikiyatriBursa Uludağ ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Psikiyatrisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SERKAN TURAN