Başüstü sporcularda kinetik zincir kaynaklı risk faktörlerinin temassız üst kadran yaralanmalarının etiyolojisindeki rolünün çok yönlü incelenmesi
A multifaceted investigation of the role of kinetic chain–related risk factors in the etiology of non-contact upper quadrant injuries in overhead athletes
- Tez No: 1005458
- Danışmanlar: PROF. DR. İREM DÜZGÜN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon, Physiotherapy and Rehabilitation
- Anahtar Kelimeler: Sporcu sağlığı, kinetik zincir, temassız üst ekstremite yaralanmaları, postural dizilim, performans testleri, Sports health, kinetic chain, non-contact upper extremity injuries, postural alignment, performance tests
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sporda Fizyoterapi ve Rehablitasyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Spor Fizyoterapistliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, başüstü sporcularda kinetik zincir dizilimi bağlamında yaralanmaya neden olabileceği düşünülen risk faktörleri ile temassız üst ekstremite yaralanmaları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma prospektif kohort tasarımında yürütülmüş olup, hentbol ve voleybol branşlarında yer alan toplam 143 başüstü sporcu (86 kadın, 57 erkek) bir yıl boyunca takip edildi. Katılımcıların sezon öncesinde alt ekstremite ve omurga statik postürü, alt ekstremite denge ve nöromüsküler kontrolü, kalça ve omuz rotasyonel eklem hareket açıklıkları, skapular diskinezi ve üst ekstremite fonksiyonel performansı değerlendirildi. Temassız yaralanma riskini öngörmek amacıyla, bilateral ve unilateral değişkenleri içeren iki ayrı çok değişkenli lojistik regresyon modeli oluşturuldu. Takip süresince sporcuların %31,5'inde en az bir üst ekstremite yaralanması görüldü ve yaralanmaların %73,3'ünü temassız yaralanmalar oluşturdu. Yaralanmalar en sık omuz bölgesinde (%51,1) ve kas yaralanmaları şeklinde (%42,2) rapor edildi. Bilateral modelde haftalık toplam antrenman süresindeki artışın temassız üst ekstremite yaralanma riskini arttırırken (OR=1,20), üst ekstremite kapalı kinetik zincir testi (ÜEKKZT) skoru (OR=0,86) ve tek ayak üzerinde çömelme testi (TAÜÇT) performansındaki artışın (OR=0,08) temassız üst ekstremite yaralanma riskinde azalma ile ilişkili olduğu bulundu. Unilateral modelde ise kadın cinsiyet, yaralanma riskini artıran faktör olarak öne çıkarken (OR=0,02), omuz eksternal rotasyon (OR=0,94) ve internal rotasyon (OR=0,93) eklem hareket açıklıklarındaki artışın temassız üst ekstermite yaralanma riskinde azalma ile ilişkili olduğu bulundu. Çalışma sonuçları, ÜEKKZT, TAÜÇT, omuz rotasyonel EHA değerlendirmesi, cinsiyet ve haftalık toplam antrenman süresi parametrelerinin sezon öncesi test bataryalarında yer almasının, temassız üst ekstremite yaralanma riskini öngörülmesini ve önlenilmesine yönelik stratejilerin etkinliğini artırabileceğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study was to investigate the relationship between risk factors that are considered to potentially contribute to injury within the context of kinetic chain alignment and non-contact upper extremity injuries in overhead athletes. The study was conducted using a prospective cohort design, and a total of 143 overhead athletes (86 females, 57 males) competing in handball and volleyball were followed for one year. Preseason assessments included posture, lower extremity balance/neuromuscular control, hip and shoulder rotational ROM, scapular dyskinesis, and upper extremity performance. To predict the risk of non-contact injuries, two separate multivariable logistic regression models incorporating bilateral and unilateral variables were constructed. During the follow-up period, 31.5% of the athletes sustained at least one upper extremity injury, and 73.3% of these injuries were non-contact in nature. Injuries were most frequently observed in the shoulder region (51.1%), and the most common injury type was muscle injuries (42.2%). In the bilateral model, an increase in weekly total training duration was associated with an increased risk of non-contact injury (OR = 1.20), whereas higher scores on the Upper Extremity Closed Kinetic Chain Test (UECKCT) (OR = 0.86) and better performance on the Single-Leg Squat Test (SLST) (OR=0,08) were associated with a significant reduction in injury risk. In the unilateral model, female sex emerged as a factor associated with an increased risk of non-contact injury (OR = 0.02), whereas increases in shoulder external rotation (OR = 0.94) and internal rotation (OR = 0.93) ROM were associated with a decreased risk of non-contact injury. Study results suggest that kinetic chain–based preseason screening battery comprising the UECKCT, SLST, rotational shoulder TROM assessment, gender and weekly training duration may improve injury risk prediction and prevention of non-contact upper extremity injuries.
Benzer Tezler
- Üst ekstremite rotasyon testinin başüstü sporcularda güvenirliği ve seçili üst ekstremite performans testleri ile ilişkisi
Reliability of upper extremity rotation test in overhead athletes and its relationship with selected upper extremity performance tests
BİRGÜL DINGIRDAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Fizyoterapi ve RehabilitasyonHacettepe ÜniversitesiSpor Fizyoterapistliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. VOLGA BAYRAKCI TUNAY
- The effectiveness of neuromuscular training based exercise program among overhead athletes with shoulder pain
Omuz ağrısı olan baş üstü sporcularda nöromüsküler antrenman temelli egzersiz programının etkinliği
ASLI YERAL
Doktora
İngilizce
2025
Fizyoterapi ve RehabilitasyonYeditepe ÜniversitesiBiyoteknoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FERYAL SUBAŞI
PROF. DR. GÖKHAN MERİÇ
- Sağlıklı baş üstü aktivite yapan sporcularda fiziksel parametrelerin üst ekstremite performans testleri üzerine etkisi
The effect of physical parameters on upper extremity performance tests in healthe overhead athletes
FIRAT KARA
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Sporİzmir Bakırçay ÜniversitesiFizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLBİN ERGİN
- Kadın voleybolcularda omuz rotator kas kuvveti ve üst ekstremite patlayıcı kuvveti ile tek bacak squat testi, y denge testi ve kor endurans test sonuçlarının ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between shoulder rotator muscle strength and upper extremity explosive strength and single leg squat test, y balance test and core endurance test results in women volleyball players
MERVE ERGÜNEŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
SporDokuz Eylül ÜniversitesiSpor Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OĞUZ YÜKSEL
- Investigation of core stability and performance tests among volleyball players
Voleybol oyuncularinda kor stabilite ve performans testlerinin incelenmesi
BATUHAN KAYAHAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Fizyoterapi ve RehabilitasyonYeditepe ÜniversitesiSpor Fizyoterapisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RASMİ MUAMMER