Dirençlilik bağlamında afet yönetimi: 2021 Antalya Manavgat ve 2023 Çanakkale orman yangınları örneği
Disaster management in the context of resilience: The example of 2021 Antalya Manavgat and 2023 Çanakkale forest fires
- Tez No: 1006069
- Danışmanlar: DOÇ. DR. CEREN UYSAL OĞUZ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Kamu Yönetimi, Public Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu doktora tez çalışması, Türkiye'de son yıllarda sıklığı ve şiddeti artan orman yangınlarını, afet yönetimi ve dirençlilik perspektifinde ele almayı amaçlamaktadır. Bu kapsamda afet yönetim aşamalarını, paydaşlar arası ilişkileri, yönetişim pratiklerini ve yangınları tetikleyen çevresel ve yapısal faktörleri bütüncül bir çerçevede analiz etmektedir. Bu amaçla çalışmada 2021 Antalya (Manavgat) ve 2023 Çanakkale orman yangınları örnek olarak seçilmiştir. Söz konusu örnekler analiz edilerek, afet yönetim süreçlerinin dirençliliğin ekolojik, kurumsal, ekonomik ve toplumsal boyutlarıyla nasıl ilişkilendiği değerlendirilmiştir. Çalışma nitel araştırma yöntemine göre yürütülmüş olup çoklu durum deseni kullanılmıştır. Veriler, derinlemesine görüşme, gözlem ve doküman analizi teknikleri ile elde edilmiştir. Bu bağlamda, üç farklı aktörün (kamu kurumları-sivil toplum kuruluşları-yerel halk) yer aldığı 39 farklı yarı-yapılandırılmış görüşme gerçekleştirilmiştir. Elde edilen görüşme çıktıları MAXQDA analiz programı aracılığıyla nitel içerik analizi tekniği kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonucunda, Türkiye'de orman yangınlarında afet yönetim süreçlerinde çeşitli aksaklıklar yaşandığı ve bu aksaklıkların dirençlilik üzerinde önemli kırılganlıklara yol açtığı ortaya konmaktadır. Bu çerçevede, Türkiye'de afet yönetim sürecinin merkeziyetçi bir yapıda sürdürüldüğü ve genellikle müdahale aşamasının ön planda olduğu görülmektedir. Risk azaltma ve hazırlık ile iyileştirme aşamalarının geri planda olması afet yönetim süreçlerinde dirençli bir yapının oluşamamasına neden olmaktadır. Son olarak, bu süreçlerde yerel halk ve sivil toplum kuruluşlarının geri planda kalması yönetişim pratiklerinin bütüncül bir şekilde ilerlemesine engel olmakta ve sürecin kırılganlığını artırmaktadır.
Özet (Çeviri)
This doctoral thesis aims to examine forest fires in Türkiye, which have increased in frequency and severity in recent years, from the perspective of disaster management and resilience. Within this scope, it analyses disaster management stages, stakeholder relationships, governance practices, and environmental and structural factors triggering fires within a holistic framework. To this purpose, the 2021 Antalya (Manavgat) and 2023 Çanakkale forest fires were selected as case studies. By analysing these examples, the study evaluates how disaster management processes relate to the ecological, institutional, economic, and social dimensions of resilience. The study was conducted using qualitative research methods and employed a multiple case study design. Data were collected using in-depth interviews, observation, and document analysis techniques. In this context, 39 different semi-structured interviews were conducted with three different actors (public institutions, civil society organisations, and local people). The interview outputs were analysed using qualitative content analysis techniques via the MAXQDA analysis programme. The analysis reveals that various shortcomings exist in disaster management processes for forest fires in Türkiye, and that these shortcomings lead to significant vulnerabilities in resilience. In this context, it is observed that the disaster management process in Türkiye is carried out in a centralised structure, with the response phase generally taking precedence. The fact that the risk reduction, preparedness and recovery phases are relegated to the background prevents the formation of a resilient structure in disaster management processes. Finally, the marginalisation of local communities and civil society organisations in these processes hinders the comprehensive advancement of governance practices and increases the fragility of the process.
Benzer Tezler
- Toplumda suç korkusu ve sosyal sermaye dinamikleri açısından afet direnci: Burdur-Antalya kent merkezi örneği
Disaster resilience in terms of fear of crime and social capital dynamics in society: The case of Burdur-Antalya city center
GÜLHAN ŞEN
Doktora
Türkçe
2022
Kamu YönetimiDokuz Eylül ÜniversitesiAfet Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YUNUS EMRE ÖZER
- Dirençli kent tartışmaları ekseninde Türkiye'de kent yönetiminin değerlendirilmesi
An evaluation of urban management in Türkiye within the context of resilient city debates
BURAK KOÇAŞ
Doktora
Türkçe
2026
Kamu YönetimiAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NAZLI YÜCEL BATMAZ
- Afet odaklı şehir planlama, şehircilik ve şehirleşme ilkelerinin analizi
An analysis of disaster-focused city planning, urbanism, and urbanization principles
BURCU GÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Şehircilik ve Bölge PlanlamaSüleyman Demirel ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞİRİN GÜLCEN EREN
- Kentsel dirençlilik ve yeşil alanlar: Ankara Altındağ örneği
Urban resilience and green spaces: The case of Ankara Altindag
İLAY NUR ESGİN YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Şehircilik ve Bölge PlanlamaGazi ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TANYEL ÖZELÇİ ECERAL
- Afet riski altındaki kentsel alanlarda kurumsal yönetişimin planlama sürecine etkisi: İzmir Karabağlar riskli alan örneği
The effect of institutional governance on the planning process in urban areas under disaster risk: The case of İzmi̇r Karabağlar risky area
SÜMEYYE ÇİĞDEM
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Şehircilik ve Bölge PlanlamaKonya Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET AKİF SAĞ