Yoğun bakım ünitesinde yatan 80 yaş ve üzeri hastaların üç aylık mortalite ve maliyet analizi
Analysis of three month mortality and healthcare expenditure in intensive care unit patients aged 80 years and older
- Tez No: 1006661
- Danışmanlar: PROF. DR. HURİYE BERK TAKIR, DR. DUYGU VEZİR
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Göğüs Hastalıkları, Chest Diseases
- Anahtar Kelimeler: Intensive Care Unit, Mortality, Elderly, Healthcare Costs
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İstanbul Süreyyapaşa Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç: Dünya genelinde yaşlanan nüfusla birlikte yoğun bakım ünitelerinde ileri yaş hasta oranı giderek artmaktadır. Özellikle 80 yaş ve üzeri hastalarda mortalite oranlarının yüksek olması, klinik karar verme süreçleri ve sağlık kaynaklarının etkin kullanımı açısından önemli bir sorun oluşturmaktadır. Çok yaşlı hastalarda yoğun bakım mortalitesinin yüksek olduğu bilinmektedir. Ancak tabucruluk sonrası kısa ve uzun dönemde mortalite ve risk faktörleri konusunda bilgi kısıtlıdır. Bu tez çalışmasında, solunumsal yoğun bakım ünitesinden taburcu olan 80 yaş ve üzeri hastalarda üç aylık mortalite ve maliyetleri değerlendirildi, mortalite ile ilişkili klinik faktörler araştırıldı. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, tek merkezli, geriye dönük gözlemsel kesitsel bir çalışma olarak yapıldı. 1 Mart 2023 – 31 Aralık 2024 tarihleri arasında üçüncü basamak solunumsal yoğun bakım ünitesinde yatan 80 yaş ve üzeri toplam 444 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastaların demografik özellikleri, komorbiditeleri, yatış tanıları, laboratuvar parametreleri, APACHE II, SOFA ve GKS skorları ile maliyet verileri analiz edildi. Üç aylık sağkalım Kaplan–Meier yöntemi ile değerlendirildi; mortalite belirleyicileri için Cox regresyon analizi kullanıldı. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 444 hastanın yaş ortalaması 86±5 yıl olup, hastaların %57,4'ü (N= 255) kadındı. Yatış tanıları incelendiğinde %92,3'ü (N=410) solunum yetmezliği ve %63,7'si (N=283) pnömoni idi. Son bir yılda en az bir kez hastane yatışı öyküsü olanların oranı %51,8'di. Mortalitenin büyük çoğunluğu yoğun bakımda (N=178) gerçekleşti. Taburcu olanların yaklaşık yarısı ilk 3 ayda kaybedilirken, 1 yıllık süreçte bu oran %85'e yükseldi. Demans (HR=1,951) ve solid tümör varlığı (HR=1,988) taburculuk sonrası 3 aylık mortaliteyi yaklaşık iki kat arttırdı. Üç aylık sağkalımlarına etki eden risk faktörleri incelendiğinde yaşın mortalite ile güçlü biçimde ilişkili olduğu görüldü (HR=1,062; p<0,001). Yaşta her 1 yıllık artışın taburculuk sonrası ölüm riskinde yaklaşık %5 oranında artışa karşılık 10 geldi. Erkek cinsiyet mortalite riskini yaklaşık %64 oranında arttırmaktaydı (HR=1,639). Laboratuvar parametrelerinde albümin düzeyindeki her 1 birim artışın mortalite riskini yaklaşık %11 oranında azalttığı görüldü (HR=0,886). Charlson komorbidite indeksiyle mortalitenin güçlü bir ilişkisi bulunduğu (HR=1,107; p<0,001); her 1 puanlık artışın yaklaşık %10 risk artışı ile ilişkili olduğu görüldü. Hastalık şiddeti skorları incelendiğinde APACHE II (HR=1,058; p<0,001) ve SOFA (HR=1,153; p<0,001) skorlarının mortalite riskini anlamlı şekilde artırdığı görüldü. SOFA skorunda her 1 puanlık artış yaklaşık %15'lik risk artışı ile ilişkili olduğu görüldü. SOFA skoru maliyet artışı ile bağımsız olarak ilişkili bulundu (B=0,063; p<0,001), YBÜ mortalitesi maliyeti anlamlı düzeyde artırmış (B=0,361; p<0,001) ve YBÜ yatış süresi maliyet artışı ile pozitif yönde ilişkili bulundu (B=0,003; p=0,002). Sonuç: Seksen yaş ve üzeri yoğun bakım hastalarında, yoğun bakımdan taburcu olmak, gerçek iyilik halini yansıtmamaktadır. Yüksek SOFA, düşük albümin, ileri yaş, demans ve solid tümör varlığı gibi, yoğun bakım sonrası mortaliteyi öngören bireyselleştirilmiş risk faktörleri değerlendirilmelidir. Yoğun bakımdan taburcu olan ancak 3 aylık ve 1 yıllık süreçte mortalite açısından riskli yaşlıların belirlenmesi, uygun rehabilitasyon stratejilerinin planlanmasına böylece mortalite ve maliyetin azalmasına yardımcı olabilir. Anahtar Kelimler: Yoğun bakım, Mortalite, Yaşlılık, Maliyet
Özet (Çeviri)
Objective: With the global aging of the population, the proportion of elderly patients admitted to intensive care units is increasing. Particularly in patients aged 80 years and older, the high mortality rates pose a significant challenge for clinical decision making and the efficient use of healthcare resources. It is well established that mortality in very elderly patients in the intensive care unit is high. However, data on short and long-term mortality and associated risk factors after discharge remain limited. In this thesis, three month mortality and healthcare costs were evaluated in patients aged 80 years and older who were discharged from a respiratory intensive care unit, and clinical factors associated with mortality were investigated. Materials and Methods: This single-center, retrospective, observational cross-sectional study included a total of 444 patients aged ≥80 years who were admitted to a tertiary-level respiratory ICU between March 1, 2023, and December 31, 2024. Demographic characteristics, comorbidities, admission diagnoses, laboratory parameters, APACHE II, SOFA, and Glasgow Coma Scale (GCS) scores, as well as cost data, were analyzed. Three-month survival was evaluated using the Kaplan–Meier method, and Cox proportional hazards regression analysis was performed to identify predictors of mortality. Results: The mean age of the 444 patients included in the study was 86±5 years, and 57.4%(n=255) were female. When admission diagnoses were examined, 92.3% (n=410) had respiratory failure and 63.7% (n=283) had pneumonia. The proportion of patients with at least one hospital admission within the past year was 51.8%. The majority of mortality occurred in the intensive care unit (n=178). Approximately half of the patients who were discharged died within the first three months, and this rate increased to 85% over a one-year period. 12 The presence of dementia (HR=1.951) and solid tumors (HR=1.988) nearly doubled three-month mortality. Analysis of risk factors affecting three-month survival showed that age was strongly associated with mortality (HR=1.062; p<0.001). Each one-year increase in age corresponded to an approximately 5% increase in the risk of post-discharge mortality. Male sex increased the risk of mortality by approximately 64% (HR=1.639). Among laboratory parameters, each one-unit increase in albumin level was associated with an approximately 11% reduction in mortality risk (HR=0.886). A strong association was observed between the Charlson Comorbidity Index and mortality (HR=1.107; p<0.001), with each one-point increase corresponding to an approximately 10% increase in risk. Regarding disease severity scores, both APACHE II (HR=1.058; p<0.001) and SOFA (HR=1.153; p<0.001) scores were significantly associated with increased mortality risk. Each one-point increase in the SOFA score corresponded to an approximately 15% increase in mortality risk. The SOFA score was found to be independently associated with increased costs (B=0.063; p<0.001). Intensive care unit mortality significantly increased costs (B=0.361; p<0.001), and ICU length of stay was positively associated with higher costs (B=0.003; p=0.002). Conclusion In patients aged ≥80 years, discharge from the intensive care unit does not necessarily reflect true recovery. Individualized risk factors predicting post- intensive care unit mortality, such as high SOFA scores, low albumin levels, advanced age, dementia, and the presence of solid malignancy, should be carefully evaluated. Identifying elderly patients at high risk of mortality in the early post-discharge period may help guide appropriate rehabilitation strategies, potentially reducing both mortality and healthcare costs.
Benzer Tezler
- İç hastalıkları yoğun bakım ünitesinde hastanın ilk gün PA AC grafisinden yapay zeka yöntemleri kullanılarak mortalite tahmini
Mortality prediction from patient's first day PA AC radiograph in internal medicine intensive care unit using artificial intelligence methods
ORHAN GÖK
Doktora
Türkçe
2026
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiSakarya ÜniversitesiElektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ TÜRKER FEDAİ ÇAVUŞ
- Ankara Şehir Hastanesinde yatan ve COVID-19 tanısı almış 65 yaş üzeri hasta bireylerin klinik seyirleri ile pnömokok bağışıklama arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between the clinical course of patients over 65 years of age and pneumococcal immunization of patients over 65 years of age and hospitalized in Ankara City Hospital and diagnosed with COVID-19
EBRU UĞRAŞ TİRYAKİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Aile HekimliğiAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET KESKİN
- Yoğun bakım ihtiyacı olan COVID-19 PCR pozitif / BT pozitif hastaların uzun dönem pulmoner sekel/durum analizi
The Analysis of long term pulmonary sequale of the patient diagnosed with COVID-19 PCR ve CT positive were followed up in intensive care unite
HAMİDE GÜL ŞEKERBEY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Göğüs HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİNEM GÜNGÖR
DOÇ. DR. EYLEM TUNÇAY
- Kalp ve damar cerrahi yoğun bakım hastalarının sağlığı algılayış biçimlerinin öz bakım davranışlarına etkisi
The effects of health perceptions on the self-care behavior of cardiovascular surgery intensive care patients
SEMA ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
HemşirelikAvrasya ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLAY YEGİNOĞLU
- Maternal tam kan parametreleri ve sistemik inflamatuar indeksin yenidoğan yoğun bakım ünitesine yatışı öngörmede önemi
Maternal complete blood count parameters and systemic inflammatory index in prediction of the hospitalization in newborn intensive care unit
GİZEM ÇETİNKAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Kadın Hastalıkları ve DoğumAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE FİLİZ YAVUZ