Geri Dön

Rekreasyonel aktivitelerde tüketim eğiliminin Türk kültüründeki yapısının incelenmesi

Development of a recreational consumption tendency scale

  1. Tez No: 1007229
  2. Yazar: FERHAT CANER AÇIKBAŞ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. DİLEK ATÇI
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Turizm, Tourism
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Mersin Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Rekreasyon Yönetimi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Rekreasyon Yönetimi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırmanın amacı, bireylerin rekreasyonel aktivitelerde gösterdikleri tüketim eğilimlerini ölçmeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmek ve bu ölçeği çeşitli demografik değişkenler açısından incelemektir. Ölçek geliştirme süreci kapsamında öncelikle literatür taraması ve uzman görüşleri doğrultusunda 52 maddelik bir aday form hazırlanmıştır. Ölçeğin yapı geçerliğini belirlemek üzere 18 yaş ve üzeri 327 katılımcıdan elde edilen verilerle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) yapılmıştır. AFA sonuçları doğrultusunda ölçeğin“İşlevsel Tüketim”ve“Sembolik Tüketim”olmak üzere iki faktörlü bir yapı sergilediği belirlenmiştir. Bu modele ilişkin doğrulama çalışması ise 629 katılımcı ile yürütülmüş; doğrulayıcı faktör analizi uyum indekslerinin kabul edilebilir düzeyde olduğu görülmüştür. Yapılan analizler sonucundan ölçeğin nihai madde sayısı 29 olarak belirlenmiştir ve Cronbach alfa ve McDonald's Ω katsayıları yüksek bulunarak ölçeğin güvenilirliği desteklenmiştir. Araştırmanın ikinci aşamasında, geliştirilen ölçek 1212 katılımcıya uygulanarak rekreasyonel aktivitelerde tüketim eğilimlerinin cinsiyet, yaş, eğitim düzeyi, sosyoekonomik düzey, medeni durum ve çalışma durumu değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiştir. Bağımsız örneklemler t-testi, tek yönlü ANOVA ve Bonferroni çoklu karşılaştırma testleri kullanılarak yürütülen analizlerde değişkenlerin tamamında anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, rekreasyonel tüketim eğilimlerinin hem işlevsel hem de sembolik yönleri olan çok boyutlu bir olgu olduğunu ve bireylerin rekreasyonel tercihlerini hem kişisel yarar-haz bileşimi hem de sosyal-sembolik etmenlerin şekillendirdiğini göstermektedir. Bu yönüyle çalışma, rekreasyon alanında özgün, tüketim davranışlarını ölçmeye yönelik önemli bir araç geliştirilmesine katkı sağlamaktadır.

Özet (Çeviri)

The aim of this study is to develop a valid and reliable scale to measure individuals' consumption tendencies in recreational activities and to examine this scale across various demographic variables. In the scale development process, a 52-item candidate form was first created based on a literature review and expert evaluations. To determine the construct validity of the scale, Exploratory Factor Analysis (EFA) was conducted using data from 327 participants aged 18 and above. EFA results indicated a two-factor structure comprising Functional Consumption and Symbolic Consumption. The model was then validated with a sample of 629 participants, and the confirmatory factor analysis fit indices were found to be within acceptable ranges. Based on the analyses, the final scale was reduced to 29 items and High Cronbach's alpha and McDonald's Ω coefficients demonstrated strong reliability of the scale. In the second phase of the research, the developed scale was administered to 1212 participants to investigate whether recreational consumption tendencies differed by gender, age, education level, socioeconomic status, marital status, and employment status. Independent samples t-tests, one-way ANOVA, and Bonferroni post-hoc tests revealed significant differences across all variables. Overall, the findings show that recreational consumption tendency is a multidimensional phenomenon encompassing both functional and symbolic dimensions, and that individuals' recreational preferences are shaped by a combination of personal utility-pleasure factors and social-symbolic influences. In this respect, the study contributes to the recreation field by developing a novel and robust tool for measuring consumption behaviors.

Benzer Tezler

  1. Sportif faaliyetler açısından serbest zaman etkinliklerinin sosyal tabakalaşma boyutunda incelenmesi

    Examination of free time activities in tems of sports activities in the dimension of social stratification

    ÜMMÜ ARDA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Sosyolojiİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa

    Spor Yönetim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. BİLGE DONUK

  2. Fate, environmental impact and treatability of favipiravir and surveillance of sars-cov-2 RNA: Comparison with Covid-19 cases

    Favipiravir'in akıbeti, çevresel etkisi ve arıtılabilirliği ile sars-cov-2 RNA'nın izlenmesi: Covid-19 vakaları ile karşılaştırma

    BAHRİYE ERYILDIZ YESİR

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2024

    Çevre Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. İSMAİL KOYUNCU

  3. Rekreaktif etkinlik açısından sağlıklı yaşam merkezlerindeki (SPA) hizmet kalitesinin belirlenmesi: Ankara'daki beş yıldızlı otellerde bir uygulama

    Determining the service quality at healthy life centres (SPA) in terms of recreative activity: An application at five-star hotels in ankara

    MEHMET DEĞER

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    TurizmGazi Üniversitesi

    Rekreasyon Yönetimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ALİ YAYLI

  4. Alışveriş merkezlerinde düzenlenen etkinliklerin tüketicilerin alışveriş merkezi tercihine olan etkileri üzerine bir çalışma

    A study on the effectiveness of the consumers of the shopping center for the effectiveness considered in the shopping centers

    ÖMER FARUK YEŞİLKAYA

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2017

    TurizmGazi Üniversitesi

    Rekreasyon Yönetimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. EVREN GÜÇER

  5. Kıyı alanlarının dönüşümünde kamusal mekân ilkesi: Haliç tersaneleri

    Public space principle in the transformation of coastal areas: Haliç shipyards

    ERGÜN ÖZYÖRÜK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    MimarlıkMaltepe Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. JULİDE ALP