Sunucularda makine öğrenme algoritmaları ile erkenanomali tespiti
Early detection of server anomalies using machinelearning algorithms
- Tez No: 1007509
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ATINÇ YILMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol, Computer Engineering and Computer Science and Control
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bahçeşehir Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Bilgi Teknolojileri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması, kurumsal sunucu altyapılarında anomali tespiti için veri odaklı ve çok katmanlı bir makine öğrenimi yaklaşımı önermektedir. Çalışmada, gerçek bir BT ortamındaki ondokuz sunucudan bir hafta boyunca toplanan çok değişkenli performans metrikleri kullanılmış; veriler zaman senkronizasyonu, eksik değer giderme, uç değer düzenleme ve özellik çıkarımı adımlarından geçirilmiştir. Ayrıca Z-Score, IQR ve Isolation Forest tabanlı otomatik etiketleme yöntemleri uzman doğrulamasıyla birleştirilerek hibrit bir etiketleme stratejisi geliştirilmiştir. Dört anomali tespit algoritması (Isolation Forest, LOF, One-Class SVM, Elliptic Envelope) hem per-server hem de global veri setleri üzerinde değerlendirilmiştir. Per-server modellerin sunucuya özgü davranış örüntülerini daha doğru temsil ettiği ve özellikle yüksek precision değerleriyle başarılı sonuçlar ürettiği görülmüştür. Global model ise tüm altyapıya ilişkin genel davranış eğilimlerini yakalamakta etkili olsa da, heterojen sunucu davranışları nedeniyle per-server modellerin ortalama başarısının gerisinde kalmıştır. Sonuç olarak tez, kurumsal ortamlarda anomali tespiti için bağlam duyarlı per- server modellemenin yüksek doğruluk sunduğunu; global modelin ise sistem geneli görünürlük açısından tamamlayıcı bir rol üstlendiğini ortaya koymaktadır. Bu yaklaşımın, BT izleme süreçlerinin iyileştirilmesi, yanlış alarm oranlarının azaltılması ve sistem kararlılığının artırılması açısından uygulanabilir bir çözüm sunduğu değerlendirilmektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis proposes a data-driven and multi-layered machine learning approach for anomaly detection in enterprise server infrastructures. The study utilizes multivariate performance metrics collected over one week from twenty servers operating in a real corporate IT environment. The raw data underwent time-series synchronization, missing value handling, outlier correction, and feature extraction processes. In addition, a hybrid labeling strategy was developed by combining automatic labeling methods based on Z-Score, IQR, and Isolation Forest with expert validation. Four anomaly detection algorithms—Isolation Forest, Local Outlier Factor (LOF), One-Class SVM, and Elliptic Envelope—were evaluated on both per-server (local) and global (combined) datasets. The results show that per-server models more accurately capture server-specific behavioral patterns and produce strong results, particularly through their high precision scores. While the global model effectively captures system-wide behavioral trends, its overall performance remains lower than that of the per-server models due to the heterogeneity of server workloads. In conclusion, the thesis demonstrates that context-aware per-server modeling provides higher accuracy for anomaly detection in enterprise environments, while the global model serves as a complementary layer by offering system-wide visibility. This approach is assessed to provide a practical and applicable solution for improving IT monitoring processes, reducing false-positive rates, and enhancing overall system stability.
Benzer Tezler
- Anomaly detection in ınternet of medical things using deep learning
Anomaly detect ionin internet of medical things using deep learning
AYŞE BETÜL BÜKEN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolSakarya ÜniversitesiYazılım Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DEVRİM AKGÜN
- IoT için makine öğrenmesi tabanlı saldırı tespiti
Machine learning based intrusion detection for IoT
AYÇA NUR KAHYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Mühendislik BilimleriEskişehir Osmangazi ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA NERGİS YOLAÇAN
- New edge computing offloading methods for next generation wireless networks
Yeni nesil haberleşme sistemleri için geliştirilen kenar ağlarda bilgi işlem yük boşaltma yöntemleri
BESTE ATAN
Doktora
İngilizce
2023
Elektrik ve Elektronik Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiElektronik ve Haberleşme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. LÜTFİYE DURAK ATA
- Detecting malicious activity inside of the network
Ağ içerisindeki kötü niyetli aktivitelerin tespiti
AYŞENUR KUMBASAR
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiBilişim Uygulamaları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ENVER ÖZDEMİR
- Makine öğrenmesi algoritmaları ile kalp hastalığı tahmini
Prediction of heart disease with machine learning algorithms
GÜNEŞ GÜRSOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolMaltepe ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ASAF VAROL