Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanılı çocuk ve ergenlerde aile işlevselliği ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Assessment of family functioning and quality of life in children and adolescents diagnosed with attention deficit hyperactivity disorder (ADHD)
- Tez No: 1008358
- Danışmanlar: PROF. DR. FEVZİYE TOROS
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), çocukluk ve ergenlik döneminde başlayan ve bireyin akademik, sosyal ve duygusal işlevselliğini olumsuz etkileyebilen kronik bir nörogelişimsel bozukluktur. Bu çalışmanın amacı, 8–18 yaş aralığındaki DEHB tanılı çocuk ve ergenlerde aile işlevselliği ve sağlıkla ilişkili yaşam kalitesini farmakolojik tedavi durumuna göre değerlendirmek ve sağlıklı kontrollerle karşılaştırmaktır. Ayrıca DEHB'nin aile sistemi ve yaşam kalitesi üzerindeki etkileri ile ebeveyn–çocuk bildirimleri arasındaki tutarlılık incelenmiştir. Örneklem, tedavi alan DEHB (n=55), tedavi almayan DEHB (n=55) ve sağlıklı kontrol (n=55) gruplarından oluşmaktadır. Aile işlevselliği Aile Değerlendirme Ölçeği (ADÖ), yaşam kalitesi Pediatric Quality of Life Inventory (PedsQL/ÇİYKÖ) ile değerlendirilmiş, semptom şiddeti Turgay Yıkıcı Davranış Bozuklukları Ölçeği ile ölçülmüştür. Çalışma kesitsel vaka-kontrol tasarımında yürütülmüştür. DEHB semptom şiddeti gruplar arasında anlamlı farklılık göstermiştir (p<0.001). Tedavi alan grupta semptom şiddeti daha düşük bulunmuş, ancak sağlıklı grubun altına inmemiştir. Aile işlevselliği genel olarak benzer olmakla birlikte bazı alt boyutlarda tedavi alan grup lehine kısmi iyileşme saptanmıştır (p<0.05). Yaşam kalitesi en yüksek sağlıklı grupta, en düşük tedavi almayan grupta bulunmuştur (p<0.001). Çocuk ve ebeveyn bildirimleri fiziksel alanda uyumlu, psikososyal alanlarda ise kısmen farklılık göstermiştir.
Özet (Çeviri)
Attention Deficit and Hyperactivity Disorder (ADHD) is a chronic neurodevelopmental disorder that begins in childhood and adolescence and negatively affects academic, social, and emotional functioning. The aim of this study was to evaluate family functioning and health-related quality of life in children and adolescents aged 8–18 years diagnosed with ADHD according to pharmacological treatment status and to compare them with healthy controls. In addition, the effects of ADHD on the family system and quality of life, as well as the consistency between parent–child reports, were examined. The sample consisted of three groups (n=55 each): treated ADHD, untreated ADHD, and healthy controls. Family functioning was assessed using the Family Assessment Device (FAD), quality of life using the Pediatric Quality of Life Inventory (PedsQL/ÇİYKÖ), and symptom severity using the Turgay Disruptive Behavior Disorders Scale. The study had a cross-sectional case-control design. ADHD symptom severity differed significantly between groups (p<0.001). The treated group showed lower symptom severity than the untreated group, although not below healthy controls. Family functioning was generally similar, with partial improvements in some subdomains in favor of the treated group (p<0.05). Quality of life was highest in the healthy group and lowest in the untreated group (p<0.001). Child and parent reports were consistent in the physical domain but showed partial differences in psychosocial domains.
Benzer Tezler
- Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanılı çocuk ve ergenlerde erken dönem uyum bozucu şemalar ile annenin bağlanma özellikleri, ebeveyn tutumları ve psikiyatrik komorbiditeler arasındaki ilişki
The relationship between early maladaptive schemas and maternal attachment styles, parenting attitudes and psychiatric comorbidities in children and adolescents diagnosed with attention-deficit/hyperactivity disorder
AHMET BUT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
PsikiyatriÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURULLAH BOLAT
- Dikkat eksikliği/ hiperaktivite bozukluğu olan çocuk ve ergenlerde aile işlevselliği ve yürütücü işlevlerin aile işlevselliğine olan etkileri
Family functioning in children and adolescents with attention deficit/ hyperactivity disorder and effects of executive functions on family functioning
UĞUR SAVCI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
PsikiyatriAbant İzzet Baysal ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ EVREN TUFAN
- Patolojik internet kullanımı olan ve olmayan dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tanılı ergenlerde mizaç özellikleri, proaktif-reaktif saldırganlık ve prososyal davranışların incelenmesi
An examination of temperament traits, proactive–reactive aggression, and prosocial behaviors in adolescents with attention-deficit/hyperactivity disorder with and without pathological internet use
FATMA BİLGE KILIÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. İPEK SÜZER GAMLI
- Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanılı çocukve ergenlerde çocukluk çağı travmaları ve ilişkilifaktörlerin belirlenmesi
Identification of childhood traumas and related factorsin children and adolescents diagnosed with AttentionDeficit Hyperactivity Disorder (ADHD)
AHMET KIRMACI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
PsikiyatriErciyes ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEVGİ ÖZMEN
- Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu dikkat eksikliği baskın görünüm tanılı ergenlerde işitsel işlemleme ve yürütücü işlevlerin değerlendirilmesi
Assessment of auditory processing and executive functions in adolescents diagnosed with attention deficit hyperactivity disorder predominantly inattentive presentation
GİZEM PEHLİVAN ÇORUHLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriMarmara ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ÜMMÜGÜLSÜM GÜNDOĞDU