Ötiroid Hashimoto tiroiditi hastalarında serum substans P düzeyi ve yaşam kalitesi ile ilişkisi
Serum substance P levels and their association with quality of life in euthyroid patients with Hashimoto's thyroiditis
- Tez No: 1008559
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SEHER ÇETİNKAYA ALTUNTAŞ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: İç Hastalıkları, Internal diseases
- Anahtar Kelimeler: Hashimoto tiroiditi, Substans P, Sağlıkla ilişkili yaşam kalitesi, Kısa Form-36 (SF-36), Triiyodotironin, Tiroksin, fT3/fT4 oranı, Levotiroksin, Hashimoto Disease, Substance P, Health-related Quality of Life, Short Form-36 (SF-36), Triiodothyronine, Thyroxine, fT3/fT4 ratio, Levothyroxine
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Hashimoto tiroiditi (HT), biyokimyasal ötiroidi sağlanmış olsa bile, persistan semptomlar ve bozulmuş yaşam kalitesi ile ilişkili kronik bir otoimmün hastalıktır. Substans P (SP), nörojenik inflamasyonda ve immün yanıtın düzenlenme-sinde rol oynayan proinflamatuvar bir nöropeptittir. Bu çalışmada ötiroid HT hastalarında serum SP düzeylerinin ve sağlıkla ilişkili yaşam kalitesinin sağlıklı kontrollerle karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Bu araştırma; kontrol grubu içeren gözlemsel, analitik kesitsel bir çalışma olarak tasarlanmıştır. Çalışmaya 18-45 yaş aralığındaki 47 ötiroid HT hastası ve yaş, cinsiyet, beden kitle indeksi (BKİ) eşleştirilmiş 43 sağlıklı kontrol dahil edilmiştir. Katılımcıların demografik özellikleri, antropometrik ölçümleri, biyokimyasal parametreleri değerlendirilip, serum SP düzeyleri ELISA yöntemiyle ölçülmüştür ve sağlıkla ilişkili yaşam kalitesi, Türkçe geçerliliği kanıtlanmış Kısa Form-36 (SF-36) ölçeği ile değerlendirilmiştir. Ayrıca levotiroksin (LT4) tedavisi alan ve almayan HT hastaları ile sağlıklı kontrol grubu arasında alt grup analizleri gerçekleştirilmiş olup HT alt grupları, LT4 tedavisi alan HT (LT4(+) HT) ve LT4 tedavisi almayan HT (LT4(−) HT) olarak tanımlanmıştır. İstatistiksel analizlerde Mann–Whitney U testi, Bonferroni düzeltmeli Kruskal–Wallis testi ve Spearman korelasyon testi kullanılmış; etki büyüklükleri rank biserial korelasyon (rrb) ve epsilon kare (ε²) katsayıları ile raporlanmıştır. Bulgular: Serum SP düzeyleri HT grubunda sağlıklı kontrollere kıyasla anlamlı düzeyde yüksek saptanmıştır (221,5 ± 67,6 pg/mL'ye karşı 171,5 ± 46,7 pg/mL; p<0,001; rrb =0,45). Serbest triiyodotironin (fT3)/serbest tiroksin (fT4) oranı ve fT3 düzeyleri HT grubunda belirgin biçimde düşük bulunmuştur (p<0,001). Ayrıca HT grubunda monosit/HDL oranı (MHR), alanin aminotransferaz (ALT) ve açlık plazma glukozu (APG) düzeyleri sağlıklı kontrollere göre daha yüksek olduğu saptanmıştır. SF-36 anketinin fiziksel fonksiyon (FF), enerji/canlılık (EC), ruhsal sağlık (RS) ve genel sağlık algısı (GSA) alt ölçek skorları HT grubunda anlamlı derecede daha düşük saptanmıştır. Serum SP düzeyleri ile SF-36 alt skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Alt grup analizlerinde SP, ALT, APG ve tiroid otoantikor düzeylerinin en yüksek düzeylere LT4(−) HT grubunda ulaştığı; buna karşılık fT3/fT4 oranının ve SF-36 alt ölçek skorlarının LT4(+) HT grubunda en düşük seyrettiği görülmüştür. fT3/fT4 oranı; fiziksel rol kısıtlılığı (FRK), duygusal rol kısıtlılığı (DRK) ve sosyal işlevsellik (Sİ) alt ölçek skorlarıyla pozitif yönde anlamlı korelasyon göstermiştir (r=0,297–0,329; p<0,05). Sonuç: Ötiroid HT hastalarında serum SP düzeylerinin yüksek bulunması, HT'de nöroimmün inflamatuvar aktivasyona işaret etmekle birlikte; SP, yaşam kalitesinin bağımsız bir belirleyicisi olarak öne çıkmamaktadır. Buna karşılık, düşük fT3/fT4 oranıyla yansıtılan periferik hormon dönüşüm bozukluğu ise persistan semptomlar ve yaşam kalitesi bozulmasıyla daha yakından ilişkili görünmektedir. Bu bulgular, biyokimyasal ötiroidi ile doku düzeyinde tiroid hormon yeterliliğinin her zaman örtüşmeyebileceğini ve HT hastalarında bireyselleştirilmiş tedavi yaklaşımlarının yeniden değerlendirilmesi gerektiğini düşündürmektedir. Ayrıca, SP/NK1R ekseninin HT patogenezindeki olası rolünü netleştirmek için geniş örneklemli, prospektif ve boylamsal çalışmalara ihtiyaç vardır.
Özet (Çeviri)
Objective: Hashimoto's thyroiditis (HT) is a chronic autoimmune disease associated with persistent symptoms and impaired quality of life, even when biochemical euthyroidism is achieved. Substance P (SP) is a proinflammatory neuropeptide involved in neurogenic inflammation and the regulation of immune response. This study aimed to evaluate serum SP levels and health-related quality of life in euthyroid HT patients compared with healthy controls. Materials and Methods: This study was designed as an observational, analytical cross-sectional study with a control group. A total of 47 euthyroid HT patients aged 18–45 years and 43 43 age-, sex-, and body mass index (BMI)-matched healthy controls were included. Demographic characteristics, anthropometric measurements, and biochemical parameters of the participants were evaluated; serum SP levels were measured using the enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA) method, and health-related quality of life was assessed using the validated Turkish version of the Short Form-36 (SF-36) questionnaire. Subgroup analyses were performed among HT patients receiving levothyroxine (LT4), those not receiving LT4, and healthy controls; HT subgroups were defined as LT4-treated HT (LT4(+) HT) and untreated HT (LT4(−) HT). Statistical analyses were conducted using the Mann–Whitney U test, Bonferroni-corrected Kruskal–Wallis test, and Spearman's correlation analysis. Effect sizes were reported using rank biserial correlation (rrb) and epsilon squared (ε²) coefficients. Results: Serum SP levels were significantly higher in the HT group compared to healthy controls (221.5 ± 67.6 pg/mL vs. 171.5 ± 46.7 pg/mL; p<0.001; rrb = 0.45). The free triiodothyronine (fT3)/free thyroxine (fT4) ratio and fT3 levels were significantly lower in the HT group (p<0.001). Additionally, the monocyte/HDL ratio (MHR), alanine aminotransferase (ALT), and fasting plasma glucose (FPG) levels were significantly higher in the HT group compared to healthy controls. Scores of the SF-36 subscales, including physical functioning (PF), vitality (VT), mental health (MH), and general health perception (GH), were significantly lower in the HT group. No statistically significant correlation was found between serum SP levels and SF-36 subscale scores. In subgroup analyses, SP, ALT, FPG, and thyroid autoantibody levels were highest in the LT4(−) HT group, whereas the lowest fT3/fT4 ratio and SF-36 subscale scores were observed in the LT4(+) HT group. The fT3/fT4 ratio showed a significant positive correlation with the subscale scores for role physical (RP), role emotional (RE), and social functioning (SF) (r = 0.297–0.329; p < 0.05). Conclusions: Elevated serum SP levels in euthyroid HT patients suggest neuroimmune inflammatory activation; however, SP does not appear to be an independent determinant of quality of life. In contrast, impaired peripheral thyroid hormone conversion, reflected by a reduced fT3/fT4 ratio, appears to be more closely associated with persistent symptoms and impaired quality of life. These findings suggest that biochemical euthyroidism may not always correspond to tissue-level thyroid hormone sufficiency and that individualized treatment approaches in patients with HT may need to be reconsidered. Additionally, larger-scale, prospective and longitudinal studies are needed to clarify the potential role of the SP/NK1R axis in the pathogenesis of HT.
Benzer Tezler
- Subklinik hipotiroidi hastalarında levotiroksin replasman tedavisinin lipid profili ve oksidatif stres parametreleri üzerine etkisi
The effect of levothyroxine replacement therapy on lipid profile and oxidative stress parameters in patients with subclinical hypothyroidism
SERKAN MUTLU
- Otoimmün tiroidtte serum eser element düzeyleri ve oksidatif stresin değerlendirilmesi
Evaluation of serum trace element levels and oxidative stress in autoimmune thyroiditis
DNYA ALI HASSAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıErciyes ÜniversitesiTıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ RECEP SARAYMEN
- Otoimmün tiroid hastası adolesan kızların psikopatolojik incelemesi
Psychopathological investigation of adolescent girls with autoimmune thyroid disease
ENGİN AYDIN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıSakarya ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞÜKRİYE PINAR İŞGÜVEN
- Hashimoto tiroiditli hastaların yaşam kalitesi, sezgisel yeme davranışı ile beslenme durumları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between quality of life, intuitive eating behaviour and nutritional status of patients with hashimoto's thyroiditis
ASLI GÜLCE KALKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikBaşkent ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. PERİM FATMA TÜRKER
- Subklinik ve ötiroid Hashimoto tiroidit hastalarında serum Neuregulin-4 (Nrg4) ve interlökin-6 (IL-6) seviyelerinin karşılaştırılması ve klinik parametreler ile ilişkisi
Comparison of serum Neuregulin-4 (Nrg4) and interleukin-6 (IL-6) levels and their relationship with clinical parameters in patients with subclinical and euthyroid Hashimoto's thyroiditis
MUHAMMED SATILMIŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NARİN NASIROĞLU İMGA
DR. NAZLI PELİN KIRKAYAK