Principatus döneminde Roma'da yönetici elit intiharları: Kavramsal ve bağlamsal çerçeve, olgular ve analitik değerlendirme
Suicides of the ruling elite in Rome during the Principate: Conceptual and contextual framework, cases, and analytical evaluation
- Tez No: 1008738
- Danışmanlar: PROF. DR. EFRUMİYE ERTEKİN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Principatus, politik intihar, Roma aristokrasi, maiestas, delator, Principate, political suicide, Roman aristocracy, maiestas, delatores
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, Principatus döneminde Roma yönetici elitine mensup kişilerin intiharlarını siyasal, hukuki ve etik bağlamlar içinde ele almaktadır. Çalışma, intihar olgusunu imparatorluk düzeninin işleyişiyle ilişkili bir süreç olarak değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Antik kaynaklarda yer alan anlatılar, bu eylemin çoğu durumda onur, itibar, yargı tehdidi ve siyasal baskı ile bağlantılı biçimde anlam kazandığını göstermektedir. Araştırma, antik kaynaklarda dağınık halde bulunan verilerden hareketle oluşturulan yetmiş sekiz vakaya dayanmaktadır. Bu vakalar, prosopografik yöntem ve niteliksel analiz teknikleri kullanılarak değerlendirilmiştir. İncelenen kişilerin aile bağları, toplumsal statüleri, siyasal kariyerleri ve imparatorluk otoritesiyle kurdukları ilişkiler dikkate alınarak, intihara giden süreçler karşılaştırmalı biçimde analiz edilmiştir. Böylece intihar vakaları, belirli örüntüler ve tekrar eden ilişkiler çerçevesinde ele alınmıştır. Çalışmanın temel savı, Principatus döneminde yönetici elit intiharlarının rastlantısal olaylar şeklinde açıklanamayacağı yönündedir. Bu ölümler, maiestas davaları, delator sistemi, yargı süreçleri ve imparatorluk müdahaleleriyle bağlantılı biçimde ortaya çıkmaktadır. İntihar, bazı durumlarda birey açısından onurunu koruma ve mülkiyetini güvence altına alma yolu olarak tercih edilirken, bazı durumlarda iktidarın dolaylı bir tasfiye aracı olarak işlev görmektedir. Bu nedenle söz konusu eylem, hem bireysel hem de kurumsal dinamiklerin kesiştiği bir alanda şekillenmektedir. Tezde ayrıca siyasal intiharlar için yeni bir tipoloji oluşturulmuştur. Zorlanmış intihar, önleyici intihar, onur temelli intihar ve durumsal intihar gibi kategoriler belirlenmiş; bu kategoriler somut vakalar üzerinden analiz edilmiştir. Bu sınıflandırma, intiharların tek bir nedene indirgenemeyeceğini; yargı baskısı, kamusal itibar kaygısı, siyasal rekabet, aile ilişkileri ve ekonomik sonuçların birlikte etkili olduğunu ortaya koymaktadır. Sonuç olarak bu çalışma, Principatus döneminde yönetici elit intiharlarını imparatorluk siyasetinin işleyişini anlamaya yönelik bir araç olarak ele almaktadır. İntihar, bu çerçevede bireysel bir kararın sonucu olmanın ötesinde, iktidar ilişkileri, hukuki süreçler ve aristokratik değerler içinde şekillenen bir eylem olarak değerlendirilmektedir.
Özet (Çeviri)
This dissertation examines the suicides of members of the Roman governing elite during the Principate within political, legal, and ethical frameworks. The study aims to evaluate the phenomenon of suicide as a process associated with the functioning of the imperial system. Accounts in ancient sources indicate that this act, in many cases, gained meaning in connection with honor, reputation, the threat of prosecution, and political pressure. The research is based on a dataset of seventy-eight cases compiled from scattered evidence in ancient sources. These cases are analyzed through prosopographical methods and qualitative analysis techniques. By taking into account the individuals' family ties, social status, political careers, and their relationships with imperial authority, the processes leading to suicide are examined comparatively. In this way, suicide cases are evaluated within patterns and recurring relational structures. The central argument of the study is that the suicides of the governing elite during the Principate cannot be explained as random or isolated events. These deaths emerge in connection with maiestas trials, the system of delatores, judicial procedures, and imperial interventions. In some instances, suicide functioned as a means of preserving personal honor and securing property, while in others it served as an indirect instrument of elimination within the mechanisms of power. For this reason, the act is shaped within an intersection of individual decisions and institutional dynamics. The dissertation also proposes a new typology of political suicides. Categories such as forced suicide, preventive suicide, honor-based suicide, and situational suicide are identified and analyzed through specific cases. This classification demonstrates that suicides cannot be reduced to a single cause; rather, judicial pressure, concerns over public reputation, political rivalry, family relations, and economic consequences operate together. In conclusion, this study approaches the suicides of the governing elite during the Principate as a means of understanding the functioning of imperial politics. Within this framework, suicide is evaluated as an act shaped by power relations, legal processes, and aristocratic values, extending beyond a purely individual decision.
Benzer Tezler
- Roma Cumhuriyet Dönemi'nde olağanüstü hâl yönetimi
State of emergency management in the Roman Republic Period
DİNÇER GÜNAY
- “Augustus (MÖ 27-ms 14) ve Diocletianus (284-305) dönemleri idari, ekonomik ve sosyal reformlarının incelenmesi ve iki dönemin karşılaştırması”
“Research on administrative, economic and social reforms of Augustus (bc 27–ad 14) and diocletianus (Ad 284–305): Comparision of the reigns”
RAMAZAN HAKAN ARSLANBABA
- Kastamonu kent tarihi (Fiziksel gelişimi, anıtsal yapıları ve konutları)
L'evolution de la structure urbanie de Kastamonu
KEMAL KUTGÜN EYÜPGİLLER
- Principatus döneminde Roma'da kadın sürgünleri
Women exiles in Rome during principatus era
MEHMET EMLİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
TarihManisa Celal Bayar ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HATİCE PALAZ ERDEMİR