Böbrek nakli alıcılarında 5.bulgu girişiminin ilaç uyumuna etkisinin incelenmesi: Randomize kontrollü çalışma
The effect of the 5th sign intervention on medication adherence in kidney transplant recipients: A randomized controlled trial
- Tez No: 1009093
- Danışmanlar: PROF. DR. YAPRAK SARIGÖL ORDİN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Böbrek nakli, Kidney transplantation
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Organ nakli sonrası dönemde greft sağkalımı ve uzun dönem klinik sağlık sonuçlarını olumlu etkileyen immünosupresif ilaçlara uyumun, beşinci vital bulgu yaklaşımıyla ele alınması önemlidir. Bu çalışma, mobil sağlık uygulaması tabanlı geliştirilen 5. BULGU girişiminin böbrek nakli hastalarında immünosupresif ilaç uyumu, klinik sağlık sonuçları, ilaçlara bağlı yan etki görülme durumu üzerindeki etkisini değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Tek merkezli randomize kontrollü araştırma, Ağustos 2023–Aralık 2025 tarihleri arasında Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi Böbrek Nakli Polikliniğinde yürütülmüştür. Katılımcılar yaş ve cinsiyete göre blok randomizasyon yöntemiyle deney (n=50) ve kontrol (n=50) gruplarına atanmıştır. Deney grubunda mobil sağlık uygulaması tabanlı 5. BULGU girişimi uygulanmış, kontrol grubuna eğitim broşürü verilerek rutin izlem sürdürülmüştür. Veriler başlangıçta ve girişimden altı ay sonra olmak üzere iki zaman noktasında toplanmıştır. Veriler, Böbrek Nakli Alıcıları Sosyo-demografik ve Klinik Özellikler Formu, Basel İmmünsupresif İlaçlara Uyumu Değerlendirme Ölçeği, Modifiye Transplantasyon Sonrası Semptom Oluşma ve Rahatsızlık Durumu Ölçeği, Mobil Uygulama Kullanılabilirlik Ölçeği, Mobil Uygulama Kabul Ölçeği, Yapılandırılmış Görüşmeler Formu ve 5. BULGU Girişimi Sonrası Değerlendirme Formu aracılığıyla toplanmıştır. Deney ve kontrol grubunun son ölçüm takrolimus kan düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmıştır (p<0,05). Gruplar arasında öz bildirime dayalı ilaç uyumu puanlarında istatistiksel olarak anlamlı bir fark gözlenmemiştir (p>0,05). Bununla birlikte, deney grubunda ilaçlara bağlı semptom oluşma ve semptom rahatsızlık düzeylerinin kontrol grubuna kıyasla anlamlı düzeyde azaldığı saptanmıştır (p<0,05). 5. BULGU girişimine ilişkin hasta memnuniyetinin yüksek olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak, 5. BULGU girişimi; böbrek nakli alıcılarında immünosupresif ilaç uyumunun desteklenmesinde ve ilaçlara bağlı semptom yükünün azaltılmasında etkili bir yaklaşım olduğu bulunmuştur.
Özet (Çeviri)
Adherence to immunosuppressive therapy, which is essential for graft survival and favorable long-term clinical outcomes in the post-transplant period, should be addressed using the fifth vital sign approach. The present study evaluated the effect of the 5th SIGN initiative, a mobile health application-based intervention, on immunosuppressive medication adherence, clinical health outcomes, and the incidence of drug-related side effects in kidney transplant recipients. This single-center randomized controlled trial was conducted at the Kidney Transplant Outpatient Clinic of Dokuz Eylül University Hospital from August 2023 to December 2025. Participants were assigned to experimental (n=50) and control (n=50) groups using block randomization based on age and gender. The experimental group received the 5th SIGN initiative, a mobile health application-based intervention, while the control group received an educational brochure and continued routine follow-up. Data were collected at baseline and six months post-intervention using the Kidney Transplant Recipients Socio-demographic and Clinical Characteristics Form, the Basel Assessment of Adherence to Immunosuppressive Medication Scale, the Modified Transplant Symptom Occurrence and Symptom Distress Scale, the Mobile Application Usability Scale, the Mobile Application Acceptance Scale, a structured interview form, and the 5th SIGN Initiative Post-Assessment Form. A statistically significant difference was observed in the final tacrolimus blood level measurements between the experimental group and the control group (p<0.05). In contrast, no statistically significant difference was observed between the groups in self-report medication adherence scores (p>0.05). However, the incidence of drug-related symptoms and symptom discomfort levels were significantly reduced in the experimental group (p<0.05). Additionally, patient satisfaction with the 5th SIGN initiative was found to be high. In conclusion, the 5th SIGN initiative was found to be an effective approach in supporting immunosuppressive medication adherence and reducing medication-related symptom burden in kidney transplant recipients.
Benzer Tezler
- Böbrek transplantasyonunda TLR4 polimorfizmi ve MBL seviyelerinin değerlendirilmesi
Evaluation of TLR4 polymorphisms and MBL levels in kidney transplantation
ÖZGÜN KİRİŞ SATILMIŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2011
MikrobiyolojiPamukkale ÜniversitesiTıbbi Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İLKNUR KALELİ
- Böbrek nakli alicilarinda homosistein, parathormon, aktif vitamin D3 ve kemik mineral dansitometrisi arasindaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaulation of relationship between homocysteine, parathyroid hormone, active vitamin D3 and bone mineral density in renal transplant recipients
ESRA ATEŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
NefrolojiÇukurova ÜniversitesiDahili Tıp Bilimleri Bölümü
PROF. DR. MUSTAFA BALAL
- Böbrek nakli alıcılarında rejeksiyon tedavisi ve enfeksiyon ilişkisi
The relationship between rejection treatment and infection in kidney transplant recipients
ELA ÖZDEMİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
NefrolojiHacettepe Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ARICI
- Böbrek nakli alıcılarında nakil sonrası dönemdeki ürik asit/HDL-kolesterol(UHR) oranları ile greft ve hasta sağkalımı arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between post-transplantation uric acid/HDL-cholesterol (UHR) ratios and graft and patient survival in kidney transplant recipients
RABİA AKDOĞAN SEZGİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
NefrolojiSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MERİÇ ÖZDEMİR
- Böbrek nakli alıcılarında antikoagülan ilaç kullanımı: Endikasyon, yan etki ve etkinlik araştırması
Use of anticoagulant agents in kidney transplant recipients: Indications, adverse effects and efficacy
MELİKE DEMİREL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
NefrolojiMarmara Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ARZU VELİOĞLU