Spor bilimleri son sınıf öğrencilerinin beslenme bilgi düzeyleri ve sporda başarıyla ilişkisi hakkındaki bilinç düzeylerinin ölçülmesi
Measuring the awareness levels of senior sports science students about nutrition knowledge and its relationship with success in sports
- Tez No: 1009174
- Danışmanlar: PROF. DR. AHMET GÜNER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Sporcu beslenmesi, beslenme bilgi düzeyi, spor bilimleri öğrencileri, sportif performans, beslenme farkındalığı, Sports nutrition, nutrition knowledge, sports sciences students, athletic performance, nutrition awareness
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Besin Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, spor bilimleri fakültelerinde öğrenim gören son sınıf öğrencilerinin sporcu beslenmesine yönelik bilgi düzeylerini ve bu bilgi düzeylerinin sporda başarıya ilişkin farkındalık ile olan ilişkisini ortaya koymak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma, Konya ilinde bulunan Selçuk Üniversitesi ve Necmettin Erbakan Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültelerinde eğitim gören toplam 100 öğrenci (54 kadın, 46 erkek) ile yürütülmüştür. Veriler anket yöntemiyle toplanmış; katılımcıların sosyo-demografik özellikleri belirlenmiş ve sporcu beslenmesine ilişkin bilgi düzeyleri 35 maddeden oluşan Sporcu Beslenmesi Bilgi Düzeyi Ölçeği aracılığıyla değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler IBM SPSS Statistics 22.0 programında analiz edilmiş olup tanımlayıcı istatistiklerin yanı sıra bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi ve korelasyon analizleri uygulanmıştır. Araştırma sonuçları, öğrencilerin sporcu beslenmesine ilişkin bilgi düzeylerinin düşük olduğunu göstermektedir. Katılımcıların %95'inin“zayıf”bilgi düzeyinde olduğu ve genel bilgi ortalamasının %33,87 olduğu saptanmıştır. Özellikle karbonhidrat alımı, hidrasyon uygulamaları ve besin destek ürünleri konularında belirgin bilgi eksiklikleri olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin haftalık ortalama egzersiz süresi 6,05±4,93 saat olarak bulunmuş, bu durum fiziksel olarak aktif bir yaşam sürdürdüklerini göstermekle birlikte beslenme bilgi düzeyi ile paralel bir ilişki ortaya koymamıştır. Alt boyutlar incelendiğinde, makro besin ögelerine yönelik bilgi düzeyinin diğer alt boyutlara göre daha yüksek olduğu; buna karşılık hidrasyon ve toparlanma süreçlerine ilişkin bilginin daha sınırlı olduğu görülmüştür. Beslenme bilgi düzeyi ile sporda başarıya yönelik farkındalık arasında anlamlı ilişkiler tespit edilmiş; ancak beslenme bilgisi ile sportif başarı göstergeleri arasında doğrudan anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Demografik değişkenler açısından anlamlı bir farklılık gözlenmezken (p>0,05), sigara kullanım durumuna göre anlamlı farklılık olduğu (p<0,05) ve spor yapma sıklığı ile makro besin bilgisi arasında düşük düzeyde pozitif yönlü ilişki bulunduğu belirlenmiştir (r=0,27; p<0,05). Katılımcıların bilgi edinme kaynakları değerlendirildiğinde, en yaygın kullanılan kaynakların internet ve sosyal medya olduğu (%28) ve uzman desteğine başvuru oranının sınırlı kaldığı görülmüştür. Sonuç olarak, spor bilimleri son sınıf öğrencilerinin sporcu beslenmesine ilişkin bilgi ve farkındalık düzeylerinin yetersiz olduğu ve bu durumun demografik değişkenlerden büyük ölçüde bağımsız olduğu ortaya konmuştur. Bu doğrultuda, sporcu beslenmesine yönelik eğitimlerin uygulama temelli, bilimsel dayanaklı ve multidisipliner yaklaşımlarla yeniden yapılandırılmasının gerekli olduğu düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to determine the level of sports nutrition knowledge among senior students studying in faculties of sports sciences and to examine the relationship between this knowledge and their awareness of athletic performance. The research was carried out with a total of 100 students (54 females and 46 males) studying at the Faculties of Sports Sciences at Selçuk University and Necmettin Erbakan University in Konya. Data were collected using a questionnaire; participants' socio-demographic characteristics were identified, and their level of sports nutrition knowledge was assessed using the 35-item Sports Nutrition Knowledge Scale. The data were analyzed using IBM SPSS Statistics 22.0, and descriptive statistics, independent samples t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), and correlation analyses were applied. The findings showed that the participants had low levels of sports nutrition knowledge. It was determined that 95% of the students were in the“poor”knowledge category, and the overall mean score was 33.87%. Notable gaps were observed particularly in carbohydrate intake, hydration practices, and the use of dietary supplements. The average weekly exercise duration of the participants was 6.05±4.93 hours, indicating a physically active lifestyle; however, this did not correspond to their level of nutrition knowledge. When the sub-dimensions were examined, knowledge related to macronutrients was found to be higher compared to other areas, whereas knowledge regarding hydration and recovery strategies was more limited.Although a significant relationship was found between nutrition knowledge and awareness of athletic performance, no direct significant relationship was observed between nutrition knowledge and actual performance indicators. While no significant differences were found according to demographic variables (p>0.05), a significant difference was observed based on smoking status (p<0.05). In addition, a low-level positive correlation was found between exercise frequency and macronutrient knowledge (r=0.27; p<0.05). In terms of information sources, the internet and social media were the most commonly used sources (28%), while the rate of seeking professional support was low. In conclusion, it was determined that senior students in sports sciences have insufficient levels of sports nutrition knowledge and awareness, and that this situation is largely independent of demographic characteristics. Therefore, it is recommended that sports nutrition education be strengthened through practice-based, evidence-based, and multidisciplinary approaches.
Benzer Tezler
- Öğretmenlerin A vitaminine ilişkin bilgi ve davranışları
Teachers` knowledge and behaviours concerning vitamin A
NERGÜL KURTCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiAile Ekonomisi ve Beslenme Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MİNE ARLI
- Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin sağlıklı beslenmeye ilişkin tutumları ve sosyal görünüş kaygı düzeylerinin incelenmesi (Aydın ili örneği)
An examination of sport sciences faculty students' attitudes towards healthy nutrition and their levels of social appearance anxiety (The case of Aydın province)
AYŞEGÜL GÖKMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
SporAydın Adnan Menderes ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Eğitimi Anabiilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ULUKAN
- Kırıkkale Üniversite Beden Eğitimi ve Spor Bölümlerinde okuyan öğrencilerin beslenme bilgi düzeylerinin ve alışkanlıkların araştırılması
Investigation of knowledge and attitudes of Kırıkkale University, Physical Education and Sport Departmens students in nutrition
EMRE AK
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
SporKırıkkale ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. SELDA HIZEL BÜLBÜL
- Kavramsal beden eğitimine yönelik bir öğretim tasarımının ortaokul öğrencilerinde sağlıkla ilgili fiziksel uygunluk bilgisi ve fiziksel aktivite davranışları üzerine etkisi
The effect of an instructional desing for conceptual physical education on health-related physical fitness knowledge and physical activity behaviors in secondary school students
MURAT ÇİMEN
Doktora
Türkçe
2025
SporSüleyman Demirel ÜniversitesiEgzersiz ve Spor Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MAHMUT ALP
PROF. DR. VEYSEL DEMİRER
- Farklı sosyo-kültürel çevrelerdeki lise son sınıf öğrencilerinin beslenme bilgi ve alışkanlıklarının ölçülmesi
Başlık çevirisi yok
PEYKER SAGUN
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Beslenme ve DiyetetikHacettepe ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. UFUK GÜNEYLİ