Antep fıstığında farklı formlarda demir (Fe) gübrelemelerinin verim, bitki gelişimi ve fizyolojisine etkileri
The effects of different forms of iron (Fe) fertilization on yield, plant growth, and physiology in pistachio
- Tez No: 1009329
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HAKAN ÇETİNKAYA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kilis 7 Aralık Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, Antep fıstığı yetiştiriciliğinde farklı formlarda uygulanan demir (Fe) gübrelemesinin verim, vejetatif gelişme ve bitki fizyolojisi üzerindeki etkileri detaylı olarak incelenmiştir. Demir eksikliğinin fotosentezi azaltarak kloroz, gelişme geriliği ve ciddi verim kayıplarına yol açması sebebiyle, bitkinin beslenme dengesinin sağlanması, klorozun önlenmesi ve üretim verimliliğinin artırılması temel hedef olarak belirlenmiştir. Çalışma kapsamında, üç farklı demir gübre formu (FeSO₄·7H₂O, Fe-EDTA, Fe-EDDHA) kullanılmış; bu formlar topraktan, yapraktan ve toprak+yaprak kombinasyonu şeklinde tatbik edilmiştir. Fizyolojik ve morfolojik ölçümler Haziran, Temmuz ve Ağustos aylarında gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizler sonucunda; ağaç başına verim, karagöz döküm değerleri, prolin, toplam ve indirgen şeker, karotenoid ile klorofil (a, b ve toplam) içeriklerinde uygulamalar arasında istatistiksel açıdan anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. En yüksek fizyolojik ve verim yanıtları çoğunlukla EDDHA ve EDTA formlarının kullanıldığı uygulamalarda elde edilmiştir. Sonuç olarak, elde edilen bulgular demir gübrelemelerinin antepfıstığının stres koşullarındaki biyokimyasal tepkilerini önemli ölçüde iyileştirdiğini göstermektedir. Verim ve kalite kayıplarının önlenmesi ile bitkide stres yönetimi açısından doğru demir gübre formunun ve uygun uygulama zamanlamasının son derece kritik bir öneme sahip olduğu ortaya konmuştur.
Özet (Çeviri)
This study investigated the detailed effects of different forms of iron (Fe) fertilization on yield, vegetative growth, and plant physiology in pistachios. Because iron deficiency reduces photosynthesis and causes chlorosis, growth retardation, and severe yield losses, the primary aim was to ensure nutritional balance, prevent chlorosis, and increase overall production efficiency. Throughout the research, three different iron fertilizer forms (FeSO₄·7H₂O, Fe-EDTA, Fe-EDDHA) were utilized. These fertilizers were applied to the plants via soil, foliar, and combined soil+foliar methods. Morphological and physiological measurements were systematically taken during June, July, and August. The analytical results revealed significant statistical differences among the applications and periods in terms of yield per tree, bud drop rates, proline, total and reducing sugars, carotenoids, and chlorophyll (a, b, and total) contents. The most favorable physiological and yield responses were predominantly observed with the applications of EDDHA and EDTA forms. Consequently, the findings demonstrate that appropriate iron fertilizer applications significantly improve the biochemical responses of pistachios under stress conditions. It is concluded that selecting the correct iron fertilizer form and optimal application timing are critically important for preventing yield and quality losses, as well as for effective stress management in pistachio cultivation.
Benzer Tezler
- Siirt ve Antep fıstığının fizyolojik, ekolojik ve sistematik açıdan değerlendirilmesi
Physiological, ecological and systematic evaluations of Siirt and Antep pistachio
MUSTAFA AHMET GÜNEŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
BiyolojiSiirt ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET EMRE EREZ
PROF. DR. MUSA TÜRKER
- Antep fıstığına farklı doz ve zaman aralıklarında yapraktan azot uygulamalarının bitki gelişimi ve meyve gözü dökümüne olan etkisi
The effect of foliar nitrogen applications at different doses and time intervals on Pistachio plant development and fruit bud drop
NECDET DAĞTEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
ZiraatHarran ÜniversitesiToprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDULKADİR SÜRÜCÜ
- Bazı rafinasyon işlem basamakları ile yağ ekstraksiyon yöntemlerinin antep fıstığında toplam aflatoksin ve zeytinde okratoksin a düzeylerine etkisi
Effects of some refining process steps and oil extraction methods on total aflatoxin levels in pistachios and ochratoxin a levels in olives
ALİ TEKİN
Doktora
Türkçe
2023
Gıda MühendisliğiÇukurova ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. IŞIL VAR ÖNGEL
- Uygulanan farklı işlem parametrelerinin iç Antep fıstığı türevlerinin kalitesi üzerine etkisi ve optimizasyonu
On the effect of different process parameters on the quality of derivatives and optimization of Antep pistachio
ÇİĞDEM AYDIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Gıda MühendisliğiKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLGÜN YILDIZ TİRYAKİ
- Kavurmanın iç Antep fıstığının fizikokimyasal ve duyusal özelliklerine etkisi
The effect of roasting on physicochemical and sensory properties of pistachios kernels
FETHİYE GÜÇ DURMUŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Gıda MühendisliğiYıldız Teknik ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHAMMET ARICI