Türkiye'de demografik dönüşümün ekonomik büyümeye etkisi
The impact of demographic transformation on economic growth in Türki̇ye
- Tez No: 1009818
- Danışmanlar: PROF. ALİ ACARAVCI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Demografi, Ekonomi, Sosyoloji, Demography, Economics, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Ekonomik büyüme, Nüfus dağılımı, Türkiye, Economic growth, Distribution of population, Türkiye
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, nüfusun demografik değişkenlerinin ekonomik büyüme üzerindeki etkileri incelenmektedir. Küresel ölçekte düşen doğum ve ölüm oranlarıyla birlikte, artan yaşam beklentisi nüfusun yaş yapısında dikkate değer değişimlere neden olup, ekonomik büyüme dinamiklerini doğrudan ve dolaylı biçimde etkilemektedir. Nüfus, salt bir sayıdan ibaret değil; yaş yapısı, cinsiyet, yaşam beklentisi, çocuk ve yaşlı bağımlılık oranları gibi demografik değişkenler üzerinden bir ülkenin sosyal ve iktisadi süreçlerinin nasıl şekillendiği konusunda belirleyici bir özelliğe sahiptir. Literatürde, demografik değişkenler ile ekonomik büyüme arasındaki ilişkiye dair bulgular çeşitlilik göstermektedir. Bu çeşitlilik, her ülkenin farklı demografik dönüşüm safhasında olması, örneklem yapısı, analizde kullanılan yöntem, dönem ve kullanılan demografik göstergelerin farklılığıyla açıklanabilir. Türkiye nüfusunun demografik yapısı, Cumhuriyet'in kuruluşundan bu yana belirgin bir dönüşüm süreci geçirmiş olup, günümüzde demografik dönüşümün 4.safhasına geçmiş bulunmaktadır. Bu safhada, düşük doğum oranlarıyla birlikte, demografik momentumun devam ettiği ve yaşlı nüfusun artmaya başladığı bir nüfus yapısı söz konusudur. Çalışmada, Türkiye için 1960-2023 dönemine ait veriler kullanılarak ARDL sınır testi yöntemi uygulanmıştır. Elde edilen bulgular, demografik değişkenlerin ekonomik büyüme üzerinde istatistiksel olarak anlamlı etkiler yarattığını ve ekonomik politika tasarımlarında, sahip olunan demografik yapının dikkate alınması gerektiğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This study investigates the effects of demographic variables of the population on economic growth. Alongside declining birth and death rates on a global scale and increasing life expectancy, notable changes occur in the age structure of populations, directly and indirectly affecting economic growth dynamics. Population is not merely a numerical construct; it plays a decisive role in shaping a country's social and economic processes through demographic variables such as age structure, gender, life expectancy, and child and elderly dependency ratios. In the literature, findings regarding the relationship between demographic variables and economic growth vary. This diversity can be attributed to the fact that each country is at a different stage of demographic transition, the sample structure, the method used in the analysis, the period considered, and the differences in the demographic indicators employed. The demographic structure of Türkiye's population has undergone a significant transformation process since the foundation of the Republic, and today it has reached the fourth phase of demographic transition. At this stage, characterized by low birth rates, demographic momentum continues and the elderly population begins to increase, resulting in a specific population structure. In the study, the ARDL bound testing method was applied using data for the 1960-2023 period for Türkiye. The findings reveal that demographic variables have statistically significant effects on economic growth and that the demographic structure should be taken into account in economic policy design.
Benzer Tezler
- Sağlıkta dönüşüm programının ekonomik büyüme üzerindeki etkisi
The impact of the health transformation program on economic growth
FERHAT ORAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
EkonomiAnkara Hacı Bayram Veli Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİLİZ ELMAS SARAÇ
- Demografik değişimin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi: Türkiye üzerine bir çalışma
The impact of demographic change on economic growth: A study on Türkiye
TOLGAHAN DAĞAŞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Ekonometriİstanbul Medeniyet Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEVGİ COŞKUN YILMAZ
- Monetary and multidimensional poverty analysis for the period 2003-2022 in Türkiye
Türkiye'de 2003-2022 dönemi için parasal ve çok boyutlu yoksulluk analizi
MUHAMMET EMRE BİLGİÇ
Doktora
İngilizce
2025
Ekonomiİstanbul Teknik Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. QUENTİN XAVİER MARİN STOEFFLER
- Which came first, the populism or the economic downturn?Understanding the Turkish riddle
Popülizm mi, ekonomik kriz mi hangisi öncelikli? Türkiye bilmecesini anlamak
EFE TANGÜNER
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Uluslararası İlişkilerUnıversıty Of London - London School Of Economıcs And Polıtıcal ScıenceUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. JEFFREY CHWİEROTH
- Dünyadaki e-ticaret uygulamaları ve Türkiye'ye öneriler
The e-commerce technics in the world and recommendations to Turkey
BAHADIR YURTLAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Uluslararası TicaretBursa Teknik ÜniversitesiUluslararası Ticaret ve Lojistik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜSEYİN ÇETİN