İnsan kaynakları uygulamalarının örgütsel bağlılığa etkisinde psikolojik sermayenin aracı rolü
The Medıatıng Role Of Psychologıcal Capıtal In The Effect Of Human Resource Practıces On Organızatıonal Commıtment
- Tez No: 1009875
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜL ESİN DELİPINAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Altınbaş Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İşletme Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, insan kaynakları uygulamalarının örgütsel bağlılık üzerindeki etkisini ve bu ilişkide psikolojik sermayenin aracı rolünü incelemektir. Çalışmada dört temel insan kaynakları uygulaması ele alınmıştır: işe alım ve yerleştirme, eğitim ve geliştirme, performans değerlendirme ile ücret ve yan haklar. Psikolojik sermaye değişkeni öz yeterlilik, iyimserlik, umut ve psikolojik dayanıklılık olmak üzere dört alt boyutuyla birlikte değerlendirilmiştir. Araştırmanın teorik bölümünde insan kaynakları yönetimi, psikolojik sermaye ve örgütsel bağlılık kavramları detaylı biçimde incelenmiş, literatürdeki gelişimleri ve aralarındaki ilişkiler kapsamlı bir bakış açısıyla ortaya konmuştur. Araştırmada nicel bir yöntem benimsenmiş, veri toplama aracı olarak yapılandırılmış anket formu kullanılmıştır. Anket formunda İnsan Kaynakları Uygulamaları Ölçeği, Örgütsel Bağlılık Ölçeği ve Psikolojik Sermaye Ölçeği yer almış; katılımcıların yaş, cinsiyet, medeni durumu, çalışma süresi gibi demografik bilgilerini belirlemeye yönelik sorular da eklenmiştir. Veriler, 5'li Likert tipi derecelendirme ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Araştırmanın evrenini, İstanbul ilinde 2015 yılından sonra kurulmuş vakıf üniversitelerinde çalışan personel oluşturmaktadır. Örneklem, gönüllü katılım sağlayan toplam 388 çalışanla sınırlıdır. Veriler SPSS 27.0 programı ve PROCESS Macro 4 eklentisi kullanılarak detaylı biçimde analiz edilmiştir. Analizler sonucunda, insan kaynakları uygulamalarının örgütsel bağlılık üzerinde doğrudan anlamlı bir etkisinin bulunduğu belirlenmiştir. Ancak psikolojik sermayenin bu ilişkide aracılık rolü üstlenmediği görülmüştür. Ayrıca insan kaynakları uygulamalarının çalışanların psikolojik sermaye düzeyleri üzerinde anlamlı bir etkisi olmadığı saptanmıştır. Öte yandan hem insan kaynakları uygulamalarının hem de psikolojik sermayenin, örgütsel bağlılık üzerinde ayrı ayrı anlamlı etkiler yarattığı ortaya konmuştur. Elde edilen sonuçlar, insan kaynakları uygulamalarının çalışan bağlılığı açısından önemini desteklerken, psikolojik sermaye gibi bireysel faktörlerin daha kapsamlı biçimde araştırılmasına ve modellenmesine ihtiyaç duyulduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
The main purpose of this study is to examine the impact of human resources practices on organizational commitment and to investigate the mediating role of psychological capital in this relationship. Four main human resources practices were addressed in the study: recruitment and placement, training and development, performance appraisal, and compensation and benefits. The psychological capital variable was evaluated with its four sub-dimensions: self-efficacy, optimism, hope, and psychological resilience. In the theoretical section of the research, the concepts of human resources management, psychological capital, and organizational commitment were examined in detail, and their development in the literature and the relationships among them were presented from a comprehensive perspective. A quantitative method was adopted in the study, and a structured questionnaire was used as the data collection tool. The questionnaire included the Human Resources Practices Scale, the Organizational Commitment Scale, and the Psychological Capital Scale; in addition, questions to identify demographic information such as participants' age, gender, marital status, and tenure were included. Data were collected using a 5-point Likert-type rating scale. The research population consisted of personnel working in foundation universities established in Istanbul after 2015. The sample was limited to 388 employees who voluntarily agreed to participate. The data were analyzed in detail using the SPSS 27.0 software package and the PROCESS Macro 4.2 plugin. As a result of the analyses, it was determined that human resources practices had a direct and significant effect on organizational commitment. However, psychological capital did not have a mediating role in this relationship. Furthermore, it was found that human resources practices did not have a significant impact on employees' levels of psychological capital. On the other hand, both human resources practices and psychological capital were found to have individually significant effects on organizational commitment. The findings support the importance of human resources practices in terms of employee commitment while indicating that individual factors such as psychological capital need to be examined and modeled in more depth.
Benzer Tezler
- İnsan kaynakları uygulamalarının örgütsel bağlılığa etkisinde örgütsel psikolojik sermayenin aracılık rolü
The role of psychological capital as a moderating variable on the relationship between human resources practices and organizational commitment
BÜŞRA GELDİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
İşletmeBahçeşehir Üniversitesiİnsan Kaynakları Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ELA ÜNLER
- Kariyer yönetim sistemi uygulamalarının örgütsel bağlılığa etkisinde psikolojik sahiplenmenin aracılık rolü: Havacılık sektöründe bir araştırma
The effect of career management system applications on organizational commitment and the mediating role of psychological ownership: A study in the aviation sector
ZÜBEYDE MELEK KAVRAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
İşletmeİstanbul Gelişim ÜniversitesiHavacılık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA ASLAN
- Yüksek performanslı insan kaynakları uygulamalarından performans değerlendirmenin örgütsel bağlılık üzerine etkisinde psikolojik dayanıklılık ve iş stresinin aracılık etkisi
The mediation effect of resilience and job stress on the effect of performance evaluation, a high-performance human resources practice, on organizational commitment
NAZLI TÜRKAN YAMAN
- Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamalarının Sürdürülebilirlik Performansı Üzerindeki Etkisinde Örgütsel Sürdürülebilirlik Desteğinin Aracılık Rolü
A Research on the Mediating Role of Organizational Support in the Effect of Green Human Resource Practices on Organizational Sustainability Performance
GUMRU GULİYEVA
- Stratejik insan kaynakları yönetiminde“Kara kutu”kavramı: İnsan kaynakları yönetiminin örgütsel performans üzerindeki etkisinin analizine yönelik bir araştırma
The concept of black box in strategic human resources management: A research on analyzing the impact of human resources management on organizational performance
LEVENT SEVİNÇ
Doktora
Türkçe
2022
İşletmeİstanbul Üniversitesiİnsan Kaynakları Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. VALA LALE TÜZÜNER