Metamfetamin kullanım bozukluğu olan hastalarda telomer uzunluğu ile klinik parametreler arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of the relationship between telomere length and clinical parameters in patients with methamphetamine use disorder
- Tez No: 1010897
- Danışmanlar: PROF. DR. SACİDE PEHLİVAN, DR. YASEMİN OYACI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tıbbi Biyoloji, Medical Biology
- Anahtar Kelimeler: Madde kullanım bozuklukları, Metamfetamin, Telomer uzunluğu, Telomeraz, Substance-related sdisorders, Methamphetamine, Telomere length, Telomerase
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tıbbi Biyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Metamfetamin kullanım bozukluğu (MKB), bir dizi tıbbi, psikiyatrik ve psikososyal sonuca yol açabilen kronik bir hastalıktır. Lökosit telomer uzunluğu (LTL), hücresel yaşlanmanın önemli bir biyobelirteci olup ruhsal bozukluklar ve madde kullanım bozukluklarıyla ilişkilendirilmiştir. Bu çalışmanın amacı, MKB olan bireylerde lökosit telomer uzunluğu (LTL) ve İnsan Telomeraz Ters Transkriptaz (hTERT) geni rs10069690 varyantını sağlıklı kontrollerle karşılaştırmak ve bu parametrelerin klinik değişkenlerle ilişkilerini değerlendirmektir. Çalışmaya 120 MKB hastası ve 110 sağlıklı kontrol dahil edilmiştir. Periferik kan örneklerinden lökosit izolasyonu, sonrasında genomik DNA izolasyonu gerçekleştirilmiştir. Mutlak telomer uzunluğu, ticari bir qPCR tabanlı kantitatif yöntem kullanılarak ölçülmüştür. hTERT rs10069690 varyantının genotiplendirilmesi TaqMan yöntemi ile gerçek zamanlı PCR cihazında yapılmıştır. İstatistiksel analizlerde Mann–Whitney U testi, Pearson korelasyon analizi ve Ki-kare testi kullanılmıştır. Hasta grubunda LTL, kontrol grubuna kıyasla daha kısa bulunmuş olup bu fark istatistiksel anlamlılığa ulaşmamıştır (p=0,381). hTERT rs10069690 varyantının genotip ve alel frekansları açısından hasta ve kontrol grupları arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır (p=0,169; p=0,366). Klinik parametrelerin çoğu ile anlamlı bir ilişki gözlenmezken, mutlak telomer uzunluğu ile Hamilton Anksiyete Ölçeği skorları arasında anlamlı bir ilişki saptanmıştır (p=0,037). Mevcut literatür incelendiğinde MKB ve telomer uzunluğu arasındaki ilişki üzerine yapılan araştırmalar kısıtlı olmakla birlikte çelişkili sonuçlar sunulurken, hTERT geni rs10069690 varyantı ve MKB arasında yapılan bir çalışma yoktur. LTL ile anksiyete şiddeti arasında gözlenen ilişki, telomer biyolojisinin; MKB'nin klinik ve psikolojik özellikleriyle bağlantılı olabileceğini düşündürmektedir. hTERT varyasyonunun katkısı da dahil olmak üzere, metamfetamin kullanımı ile telomer biyolojisi arasındaki ilişkinin altında yatan biyolojik mekanizmaların aydınlatılabilmesi için daha geniş örneklemli çalışmalara ihtiyaç vardır.
Özet (Çeviri)
Methamphetamine use disorder (MUD) is a chronic condition that can lead to a range of medical, psychiatric, and psychosocial consequences. Leukocyte telomere length (LTL) is an important biomarker of cellular aging and has been associated with psychiatric disorders and substance use disorders. The aim of this study was to compare leukocyte telomere length (LTL) and the human telomerase reverse transcriptase (hTERT) gene rs10069690 variant between individuals with MUD and healthy controls, and to evaluate the associations of these parameters with clinical variables. A total of 120 patients with MUD and 110 healthy controls were included in the study. Leukocytes were isolated from peripheral blood samples, followed by genomic DNA extraction. Absolute telomere length was measured using a commercial qPCR-based quantitative method. Genotyping of the hTERT rs10069690 variant was performed using the TaqMan assay on a real-time PCR system. Statistical analyses included the Mann–Whitney U test, Pearson correlation analysis, and chi-square test. LTL was shorter in the patient group compared to the control group; however, this difference did not reach statistical significance (p=0.381). No significant differences were observed between the patient and control groups in terms of genotype and allele frequencies of the hTERT rs10069690 variant (p=0.169; p=0.366). While no significant associations were found with most clinical parameters, a significant relationship was observed between absolute telomere length and Hamilton Anxiety Rating Scale scores (p = 0.037). A review of the current literature indicates that studies investigating the relationship between MUD and telomere length are limited and present conflicting results, and no studies have examined the association between the hTERT rs10069690 variant and MUD. The observed relationship between LTL and anxiety severity suggests that telomere biology may be associated with the clinical and psychological features of MUD. Further studies with larger sample sizes are needed to elucidate the underlying biological mechanisms linking methamphetamine use and telomere biology, including the potential contribution of hTERT variation.
Benzer Tezler
- Metamfetamin kullanım bozukluğu olan hastalarda bağlanma stilleri ve benlik saygısının tedavi motivasyonu üzerine etkisi
Effect of attachment styles and self-confidence on treatment motivation in methamphetamine addicted individuals
DENİZ BİRGÜL SEVİNDİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiBağımlılık Danışmanlığı ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZLEM KIZILKURT
- Metamfetamin kullanım bozukluğu olan hastalarda VMAT-2 ve dat gen ifadesi ile klinik parametreler arasındaki ilişkinin incelenmesi
In patients with methamphetamine use disorder investigation of the relationship between VMAT-2 and dat gene expression and clinical parameters
MUALLA KESKİNSEZER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriSakarya ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET BÜLENT YAZICI
- Metamfetamin kullanım bozukluğu olan hastalarda anhedoni ve aşerme arasındaki ilişkiye etki eden faktörlerin incelenmesi
Investigation of factors affecting the relationship between anhedonia and craving in patients with methamphetamine use disorder
GİZEM ÖZTÜRKCİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. RUKİYE AY DİKER
- Metamfetamin kullanım bozukluğu olan hastalarda aleksitiminin bağımlılık şiddetiyle olan ilişkisi
The relationship between alexithymia and addiction severity in patients with methamphetamine use disorder
CUMA ŞİRVAN İNAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
PsikiyatriGaziantep ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BAHADIR DEMİR
- Metamfetamin kullanım bozukluğu olan erkek hastalarda cinsel doyumun yaşam kalitesi, bağlanma stilleri, depresyon, anksiyete ile ilişkisi
The relationship between sexual satisfaction and quality of life, attachment styles, depression, and anxiety in male patients with methamphetamine use disorder
NAZİFE OKUR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. RUKİYE AY DİKER