Oral isotretinoin kullanan ve kullanmayan akne vulgaris hastalarının güneşten korunma davranışlarının incelenmesi ve bunu etkileyen faktörlerin araştırılması
Investigation of sun protection behaviors in acne vulgaris patients using and not using oral isotretinoin and the factors affecting these behaviors
- Tez No: 1011054
- Danışmanlar: PROF. DR. EZGİ AKTAŞ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Dermatoloji, Dermatology
- Anahtar Kelimeler: Akne vulgaris, Oral isotretinoin, Güneşten Korunma Davranış Ölçeği, Acne vulgaris, Oral isotretinoin, Sun Protection Behavior Scale
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İstanbul Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Deri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada, oral isotretinoin tedavisi alan ve almayan akne vulgaris (AV) hastalarında güneşten korunma davranışlarının değerlendirilmesi ve bu davranışları etkileyen demografik ve klinik faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Tek merkezli, prospektif olarak planlanan çalışmaya 24 Kasım 2025- 28 Mart 2026 tarihleri arasında Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi Deri ve Zührevi Hastalıkları Kliniği'ne başvuran, 12-30 yaş aralığında, klinik olarak AV tanısı alan ve çalışmaya katılmayı kabul eden 170 hasta ile dışlama kriterlerindeki özellikler bulunmayan 170 sağlıklı gönüllü dahil edilmiştir. Katılımcıların sosyodemografik özellikleri ile Fitzpatrick deri tipi, açık hava etkinlikleri, güneş kremi kullanımı (sıklık, SPF (sun protection factor) ve öneri kaynağı) ve güneş yanığı öyküsü gibi değişkenler; akne hastalarında ise hastalık ve tedavi süresi gibi klinik özellikler kaydedildi. Tüm katılımcılara Güneşten Korunma Davranış Ölçeği (GKDÖ) uygulanarak puanları hesaplandı. Bulgular: Oral isotretinoin kullanan hastalarda GKDÖ puanlarının kullanmayanlara göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu saptandı (p< 0,001). Yüksek GKDÖ puanı; güneş kremi kullanımı, daha yüksek kullanım sıklığı ve SPF ≥50 tercihi ile anlamlı ilişkili bulundu (tümü için p< 0,001). Ayrıca, GKDÖ puanı ile günlük güneş kremi kullanım sayısı (r= 0,412; p< 0,001) ve ek cilt bakım ürünü kullanımı (r= 0,234; p= 0,001) arasında pozitif yönlü anlamlı ilişkiler saptandı. Çoklu doğrusal regresyon analizinde, güneş kremi kullanım sıklığı (β= 0,656; p< 0,001) ve gelir düzeyi (β= 0,135; p= 0,024) GKDÖ puanını anlamlı düzeyde etkileyen başlıca değişkenler olarak bulundu. Sonuç: Bu çalışma, oral isotretinoin kullanan bireylerde güneşten korunma davranışlarının daha iyi olduğunu göstermektedir. Ayrıca bu davranışların yaş, gelir düzeyi ve akne süresi ile ilişkili olduğu belirlenmiştir. Bulgular, AV hastalarında güneşten korunma alışkanlıklarının geliştirilmesinde hasta eğitimi ve klinik yönlendirmenin önemini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Objective: This study aimed to evaluate sun protection behaviors in patients with acne vulgaris (AV) receiving and not receiving oral isotretinoin treatment, and to identify the demographic and clinical factors affecting these behaviors. Materials and Methods: A single-center, prospectively designed study was conducted between November 24, 2025 and March 28, 2026 at the Dermatology and Venereal Diseases Clinic of Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu City Hospital. A total of 170 patients aged 12–30 years, who were clinically diagnosed with acne vulgaris (AV) and agreed to participate, as well as 170 healthy volunteers without any of the exclusion criteria, were included in the study. Sociodemographic characteristics of the participants, along with variables such as Fitzpatrick skin type, outdoor activities, sunscreen use (frequency, SPF [sun protection factor], and source of recommendation), and history of sunburn, were recorded. In acne patients, clinical characteristics such as disease duration and treatment duration were also documented. The Sun Protection Behavior Scale (SPBS) was administered to all participants, and their scores were calculated. Results: It was found that GKDÖ scores were significantly higher in patients using oral isotretinoin compared to non-users (p< 0.001). Higher GKDÖ scores were significantly associated with sunscreen use, greater frequency of use, and a preference for SPF ≥50 (all p< 0.001). Additionally, positive significant correlations were observed between GKDÖ scores and the daily number of sunscreen applications (r= 0.412; p< 0.001) as well as the use of additional skincare products (r= 0.234; p= 0.001). In multiple linear regression analysis, sunscreen use frequency (β= 0.656; p< 0.001) and income level (β= 0.135; p= 0.024) were identified as the main variables significantly affecting GKDÖ scores. Conclusion: This study demonstrates that individuals using oral isotretinoin exhibit better sun protection behaviors. These behaviors were also found to be associated with age, income level, and acne duration. The findings highlight the importance of patient education and clinical guidance in improving sun protection habits among patients with AV.
Benzer Tezler
- Akne vulgaris tanılı kadın hastalarda oral izotretinoin ile oral drospirenon-etinilestradiol kullanımının klinik etkinliğinin retrospektif değerlendirilmesi
Comparison of the clinical efficacy of oral drospirenone-ethinylestradiol versus oral isotretinoin in female patients with acne vulgaris
SERA KAYHAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
DermatolojiSağlık Bilimleri ÜniversitesiDeri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DÜRİYE DENİZ DEMİRSEREN
- Akne tedavisinde oral yolla uygulanan izotretionin kullanımına bağlı genotoksisitenin araştırılması
Investigation of genotoxicity caused by oral isotretinoin use in acne treatment
SERKAR KOÇOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eczacılık ve FarmakolojiMersin ÜniversitesiFarmasötik Teknoloji Ana Bilim Dalı
DR. EBRU DERİCİ EKER
- Sistemik isotretinoin tedavisi kullanan akne vulgaris hastalarında deri sebum, nem ve elastikiyet ölçümlerindeki değişikliklerinin değerlendirilmesi
The evaluation of changes of sebum, hydration and elasticity of skin in patients with acne vulgaris following systemic isotretinoin treatment
GÜLLÜ GENCEBAY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Dermatolojiİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaDeri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERVER SERDAROĞLU
- Akne vulgaris hastalarında oral isotretinoin tedavisi ateroskleroz riskini arttırıyor mu? Oral isotretinoinin plazma B12 vitamini, folik asit, homosistein, lektin benzeri düşük dansiteli lipoprotein reseptör 1 (LOX-1) ve okside düşük dansiteli lipoprotein (OX-LDL) düzeylerine etkisi
Does oral isotretinoin treatment increase the risk of atherosclerosis in acne vulgaris patients? The effect of oral isotretinoin on plasma vitamin B12, folic acid, homocysteine, lectin-like low-density lipoprotein receptor 1 (LOX-1) and oxidized low-density lipoprotein (OX-LDL) levels
MÜGE GÜNDÜZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
DermatolojiManisa Celal Bayar ÜniversitesiDermatoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KAMER GÜNDÜZ
- Akne vulgarisin etyopatogenezinde insülin direnci ve endokrin hormon parametrelerin değerlendirilmesi, oral isotretinoin tedavisi sonrası insülin direnci ve hormonal parametrelerde değişiklik olup olmadığının incelenmesi
Evaluation of insulin resistance and endocrine hormone parameters on etiopathogenesis of acne vulgaris, analizing whether there is a change in insulin resistance and hormonal parameters after oral isotretinoin treatment
SÜLEYMAN EMRE KOÇYİĞİT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıAnkara Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA ŞAHİN