Develi ovası (Kayseri) yeraltı sularının kirlenmeye karşı hassasiyetinin drastic yöntemi ile belirlenmesi
Determination of Develi plain (Kayseri) groundwater susceptibility to pollution by drastic method
- Tez No: 1011166
- Danışmanlar: PROF. DR. FİLİZ DADAŞER ÇELİK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Çevre Mühendisliği, Environmental Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erciyes Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yeraltı suları, özellikle yoğun tarımsal faaliyetlerin sürdürüldüğü havzalarda kirlenme riskine karşı en savunmasız doğal kaynaklardan biridir. Bu çalışmada, Kayseri ili sınırları içerisindeki Develi Ovası'nın yeraltı sularının kirlenmeye karşı hassasiyeti, Coğrafi Bilgi Sistemleri tabanlı DRASTIC yöntemi kullanılarak değerlendirilmiştir. Analiz, öncelikle yedi temel hidrojeolojik katmanın (Yeraltı Suyu Derinliği (D), Net Beslenim (R), Akifer Ortamı (A), Toprak Ortamı (S), Topoğrafya (T), Vadoz Bölgenin Etkisi (I) ve Hidrolik İletkenlik (C)) birleştirilmesiyle yürütülmüştür. Daha sonra arazi kullanımından kaynaklanan kirlenme etkisini analizlere dahil etmek için arazi kullanımı (LU) parametresi de DRASTIC bulgularına entegre edilerek hassasiyet analizi, DRASTIC-LU metodu ile genişletilmiştir. Veriler, bölgeye ait sayısal yükseklik modeli, toprak ve jeoloji haritaları ve Devlet Su İşleri tarafından sağlanan kuyu logları kullanılarak hazırlanmıştır. Ayrıca net beslenim, havza hidrolojisini simüle etmek için geliştirilmiş Toprak ve Su Değerlendirme Aracı (SWAT) modeli kullanılarak elde edilmiştir. Tüm haritalar, 100 metrelik hücre boyutunda raster formatında üretilmiş ve standart DRASTIC ve DRASTIC-LU kriterlerine göre sınıflandırılıp derecelendirilmiştir. Analiz sonucunda elde edilen DRASTIC ve DRASTIC-LU indeks (Dİ) değerleri, Düşük ile Çok Yüksek arasında değişen hassasiyet kategorilerine ayrılmıştır. Mekânsal analiz, alüvyal malzemenin hâkim olduğu, sığ yeraltı suyu seviyelerine ve yüksek hidrolik iletkenliğe sahip olan ova merkezinin“Çok Yüksek”hassasiyet sınıfında yer aldığını göstermektedir. Buna karşılık, eğimin daha dik olduğu havza kenarları“Düşük”hassasiyet sınıfındadır. Bu bulgular, kirlenmeye en duyarlı alanları ortaya koymakta ve Develi Ovası'ndaki potansiyel kirlilik risklerinin yönetimi için bir temel oluşturmaktadır.
Özet (Çeviri)
Groundwater is one of the natural resources most vulnerable to contamination risks, particularly in basins where intensive agricultural activities are conducted. In this study, the vulnerability of groundwater to pollution in the Develi Plain, located within the boundaries of Kayseri province, was evaluated using the Geographic Information Systems (GIS)-based DRASTIC method. The analysis was conducted by integrating seven hydrogeological layers: Depth to water (D), Net Recharge (R), Aquifer media (A), Soil media (S), Topography (T), Impact of vadose zone (I), Hydraulic Conductivity (C). Subsequently, to incorporate the contamination impact arising from land use into the analysis, the Land Use (LU) parameter was integrated into the DRASTIC findings, and the vulnerability assessment was extended using the DRASTIC-LU method. The data were prepared using a Digital Elevation Model (DEM) of the region, soil and geological maps, and well logs provided by the State Hydraulic Works (DSI). Additionally, net recharge was obtained using the Soil and Water Assessment Tool (SWAT) model, which was developed to simulate basin hydrology. All maps were generated in raster format with a 100-meter cell size and were classified and rated according to standard DRASTIC and DRASTIC-LU criteria. Spatial analysis indicates that the center of the plain, which is dominated by alluvial material and characterized by shallow groundwater levels and high hydraulic conductivity, falls into the“Very High”vulnerability class. In contrast, the basin margins, where the slope is steeper, are in the“Low”vulnerability class. These findings reveal the areas most susceptible to contamination and provide a foundation for managing potential pollution risks in the Develi Plain.
Benzer Tezler
- Erciyes Dağı (Kayseri) ve çevresinde doğal ortam insan ilişkisi
Erciyes Mountain (Kayseri) and natural environment humanilly
AYŞEGÜL KÜÇÜK
- Develi ovası (Kayseri) ve çevresinin rotifera faunası üzerine taksonomik bir çalışma
A taxonomic study on rotifera fauna of Develi plain (Kayseri) and its environment
MURAT KAYA
- Yeşilhisar (Develi) ovası ve çevresinin iklimi
The Climate of Yeşilhisar (Develi) plain and its environment
MUSTAFA KÜÇÜK
Yüksek Lisans
Türkçe
2000
CoğrafyaMarmara ÜniversitesiCoğrafya Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NURTEN GÜNAL
- Develi ovası sulama birliği performans analizi
Performance analysis of the Develi plain irrigation association
ALİ YALSIZUÇANLAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
ZiraatErciyes ÜniversitesiBiyosistem Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HASAN ALİ İRİK
DR. ÖĞR. ÜYESİ FURKAN ÖMER KANARYA
- Develi ovası sağ sahil sulama birliğinde sulama performansınındeğerlendirilmesi
Evaluation of irrigation performance in Develi right bank irrigation association
BEHİYE TURHAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
ZiraatSelçuk ÜniversitesiTarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİZAMETTİN ÇİFTÇİ